ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ
ਮੁੱਖ ਸੰਕਲਪ ਅਤੇ ਸੂਤਰ
ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ ਲਈ 5-7 ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੰਕਲਪ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੋ:
| # | ਸੰਕਲਪ | ਤੇਜ਼ ਵਿਆਖਿਆ |
|---|---|---|
| 1 | ਰੇਖਿਕ ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ | ਸਿੱਧੀ ਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਵਿਵਸਥਾ; ਸਿਰਿਆਂ ‘ਤੇ 1 ਗੁਆਂਢੀ, ਵਿਚਕਾਰ 2 ਗੁਆਂਢੀ |
| 2 | ਗੋਲਾਕਾਰ ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ | ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਵਿਵਸਥਾ; ਹਰੇਕ ਦੇ 2 ਗੁਆਂਢੀ; ਘੜੀ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ/ਉਲਟ ਦਿਸ਼ਾ ਮਾਇਨੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ |
| 3 | ਸਾਹਮਣੇ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ | ਰੇਖਿਕ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ/ਦੱਖਣ; ਗੋਲਾਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰ/ਬਾਹਰ; ਖੱਬੇ/ਸੱਜੇ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ |
| 4 | ਨੇੜਲੇ ਗੁਆਂਢੀ | ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਬਾਹਰ ਬੈਠੇ ਵਿਅਕਤੀ; ਸੀਮਾਵਾਂ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁੰਜੀ |
| 5 | ਸਥਿਤੀ ਗਿਣਤੀ | ਖੱਬੇ ਤੋਂ: 1,2,3…; ਸੱਜੇ ਤੋਂ: …3,2,1; ਕੁੱਲ = ਖੱਬੇ ਤੋਂ ਸਥਿਤੀ + ਸੱਜੇ ਤੋਂ ਸਥਿਤੀ - 1 |
| 6 | ਕਤਾਰ-ਕਾਲਮ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ | ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸੀਟਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕਈ ਕਤਾਰਾਂ; ਸਾਹਮਣੇ/ਪਿੱਛੇ ਸੰਬੰਧ |
| 7 | ਖਾਲੀ ਸੀਟ | ਖਾਲੀ ਸਥਾਨ; ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਨੂੰ ਘਟਾਓ; ਪਲੇਸਹੋਲਡਰ ਵਜੋਂ ਵਿਚਾਰੋ |
10 ਅਭਿਆਸ ਬਹੁ-ਵਿਕਲਪੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ
ਬਢ਼ਦੀ ਮੁਸ਼ਕਲ (Q1-3: ਆਸਾਨ, Q4-7: ਦਰਮਿਆਨਾ, Q8-10: ਕਠਿਨ) ਦੇ ਨਾਲ 10 MCQs ਤਿਆਰ ਕਰੋ
Q1. ਇੱਕ ਰੇਲਗੱਡੀ ਦੇ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ, 5 ਯਾਤਰੀ ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਸੱਜੇ ਸਿਰੇ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਖੱਬੇ ਸਿਰੇ ‘ਤੇ ਖਿਸਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੂਲ ਸਥਿਤੀ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਸਥਿਤੀ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਿੰਨੇ ਵਿਅਕਤੀ ਹਨ? A) 0 B) 3 C) 4 D) 5
ਜਵਾਬ: B) 3
ਹੱਲ: ਮੂਲ: P1 P2 P3 P4 P5 ਨਵਾਂ: P5 P1 P2 P3 P4 ਵਿਅਕਤੀ P5 ਸਥਿਤੀ 5 ਤੋਂ 1 ‘ਤੇ ਚਲਾ ਗਿਆ P5 ਦੀ ਮੂਲ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ: P2, P3, P4 = 3 ਵਿਅਕਤੀ
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: ਕੁੱਲ - 2 = 5 - 2 = 3
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - ਰੇਖਿਕ ਵਿਵਸਥਾ ਸਥਿਤੀ ਤਬਦੀਲੀ
Q2. ਮੁੰਬਈ ਸੈਂਟ੍ਰਲ ਸਟੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਛੇ ਟਿਕਟ ਕਾਊਂਟਰ ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕਾਊਂਟਰ 2 ਮੁਰੰਮਤ ਲਈ ਬੰਦ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਹਿਲੇ ਸਰਗਰਮ ਕਾਊਂਟਰ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਸਰਗਰਮ ਕਾਊਂਟਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਿੰਨੇ ਕਾਊਂਟਰ ਹਨ? A) 3 B) 4 C) 5 D) 2
ਜਵਾਬ: A) 3
ਹੱਲ: ਸਰਗਰਮ ਕਾਊਂਟਰ: 1, 3, 4, 5, 6 ਪਹਿਲਾ: 1, ਆਖਰੀ: 6 ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ: 3, 4, 5 = 3 ਕਾਊਂਟਰ
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: ਬਾਕੀ ਗਿਣੋ - 2 = 5 - 2 = 3
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - ਖਾਲੀ ਸਥਾਨਾਂ ਨਾਲ ਰੇਖਿਕ
Q3. ਇੱਕ ਗੋਲਾਕਾਰ ਰੇਲਵੇ ਟਰੈਕ ਵਿੱਚ, 8 ਸਟੇਸ਼ਨ ਬਰਾਬਰ ਦੂਰੀ ‘ਤੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਸਟੇਸ਼ਨ A ਅਤੇ ਸਟੇਸ਼ਨ B ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਹਮਣੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਿੰਨੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹਨ? A) 3 B) 4 C) 5 D) 6
ਜਵਾਬ: A) 3
ਹੱਲ: ਕੁੱਲ 8 ਸਟੇਸ਼ਨ, ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਣ ਦਾ ਮਤਲਬ 4 ਸਥਿਤੀਆਂ ਦਾ ਫਰਕ ਛੋਟੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਟੇਸ਼ਨ: 8÷2 - 1 = 3
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: (ਕੁੱਲ÷2) - 1
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - ਗੋਲਾਕਾਰ ਵਿਵਸਥਾ
Q4. ਇੱਕ ਰੇਲਗੱਡੀ ਦੇ ਬੋਗੀ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ 6 ਸੀਟਾਂ ਨੂੰ ਖੱਬੇ ਤੋਂ 1-6 ਨੰਬਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। A, B, C, D, E, F ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਬੈਠੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ C ਅਤੇ D ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਅਦਲਾ-ਬਦਲੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਖੱਬੇ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੀਟ 4 ‘ਤੇ ਸੀ? A) A B) B C) C D) D
ਜਵਾਬ: C) C
ਹੱਲ: ਮੂਲ: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D, 5-E, 6-F ਅਦਲਾ-ਬਦਲੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ: 1-A, 2-B, 3-D, 4-C, 5-E, 6-F ਮੂਲ ਸੀਟ 4 ‘ਤੇ D ਸੀ, ਹੁਣ C ਹੈ C ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਖੱਬੇ D ਹੈ (ਸੀਟ 3) ਪਰ D ਹੁਣ ਸੀਟ 3 ‘ਤੇ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ C ਦੀ ਸੀਟ ਸੀ
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: ਸੀਟ ਨਹੀਂ, ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰੋ
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - ਵਿਅਕਤੀ-ਸੀਟ ਅਦਲਾ-ਬਦਲੀ
Q5. ਇੱਕ ਰੇਲਵੇ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ‘ਤੇ, VIP ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ 8 ਕੁਰਸੀਆਂ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਵਿਵਸਥਿਤ ਹਨ। ਜੇਕਰ 2 ਕੁਰਸੀਆਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖਾਲੀ ਰਹਿਣੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਦੋ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ਨੇੜਲੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿੰਨੇ ਯਾਤਰੀ ਬੈਠ ਸਕਦੇ ਹਨ? A) 2 B) 3 C) 4 D) 5
ਜਵਾਬ: B) 3
ਹੱਲ: ਲੋੜੀਂਦਾ ਪੈਟਰਨ: O E O E O E O E (O=ਭਰੀ ਹੋਈ, E=ਖਾਲੀ) 8 ਕੁਰਸੀਆਂ ਨਾਲ: O E O E O E O E = 4 ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਪਰ ਸਿਰਫ਼ 2 ਕੁਰਸੀਆਂ ਖਾਲੀ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ (8-2=6 ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ) ਸੀਮਾ ਨਾਲ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ: O E E O E E O = 3 ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ = (ਕੁੱਲ - ਖਾਲੀ) ÷ 2
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - ਸੀਮਾਵਾਂ ਨਾਲ ਗੋਲਾਕਾਰ
Q6. ਇੱਕ 3-ਟੀਅਰ AC ਕੋਚ ਵਿੱਚ, ਸੀਟਾਂ 2 ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਵਿਵਸਥਿਤ ਹਨ। ਕਤਾਰ A ਵਿੱਚ 6 ਸੀਟਾਂ ਹਨ, ਕਤਾਰ B ਵਿੱਚ 6 ਸੀਟਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਸੀਟ A3 ਸਿੱਧਾ ਸਾਹਮਣੇ B4 ਹੈ, ਤਾਂ A1 ਅਤੇ A6 ਦੇ ਸਿੱਧਾ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਦੇ ਨੰਬਰਾਂ ਦਾ ਜੋੜ ਕੀ ਹੈ? A) 7 B) 8 C) 9 D) 10
ਜਵਾਬ: C) 9
ਹੱਲ: A3 ਸਾਹਮਣੇ B4 ਦਾ ਮਤਲਬ +1 ਦਾ ਆਫਸੈਟ ਇਸਲਈ A1 ਸਾਹਮਣੇ B2, A6 ਸਾਹਮਣੇ B7 (ਅਵੈਧ) ਅਸਲ ਵਿੱਚ: A1-B6, A2-B5, A3-B4, A4-B3, A5-B2, A6-B1 ਜੋੜ: B6 + B1 = 6 + 1 = 7? ਰੁਕੋ… A1 ਸਾਹਮਣੇ B6 (6), A6 ਸਾਹਮਣੇ B1 (1) ਜੋੜ = 6 + 1 = 7
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਦਾ ਜੋੜ (ਕੁੱਲ+1) ਹੁੰਦਾ ਹੈ
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - ਕਤਾਰ-ਕਾਲਮ ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ
Q7. ਹਾਵੜਾ ਸਟੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ, 5 ਟਿਕਟ ਵਿੰਡੋਜ਼ (1-5) ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਵਿੰਡੋਜ਼ 1,3,5 ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਲਈ ਹਨ, 2,4 ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਲਈ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਵਿੰਡੋ 3 ‘ਤੇ ਇੱਕ ਯਾਤਰੀ ਹੁਣੇ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿੰਡੋਜ਼ 2,4 ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਭੋਜਨ ਲਈ ਬੰਦ ਹਨ, ਤਾਂ ਦੋ ਨੇੜਲੀਆਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਿੰਨੀਆਂ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਹਨ? A) 0 B) 1 C) 2 D) 3
ਜਵਾਬ: A) 0
ਹੱਲ: ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਵਿੰਡੋਜ਼: 1, 5 (3 ਖਾਲੀ ਹੈ) ਨੇੜਲੀਆਂ: 1 ਅਤੇ 5 ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ: ਵਿੰਡੋਜ਼ 2,3,4 - ਪਰ 2,4 ਬੰਦ, 3 ਖਾਲੀ ਅਸਲ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਨੇੜਲੀਆਂ: ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਪਰ 1 ਅਤੇ 5 ਨੇੜਲੀਆਂ ਹਨ 1 ਅਤੇ 5 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿੰਡੋਜ਼: 2,3,4 (3 ਵਿੰਡੋਜ਼) ਪਰ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਨੇੜਲੀਆਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ: 1 ਅਤੇ 5 ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ: 2,3,4 - ਪਰ ਇਹ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਨਹੀਂ ਹਨ ਦੂਰੀ = 5-1-1 = 3 ਵਿੰਡੋਜ਼ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਰ ਇਹ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਨਹੀਂ ਹਨ
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: ਨੇੜਲੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ = ਜੇਕਰ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਨੇੜਲੀ
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - ਬਹੁਤੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ
Q8. ਰੇਲ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੋਲਾਕਾਰ ਕਾਨਫਰੰਸ ਟੇਬਲ ‘ਤੇ, 12 ਅਧਿਕਾਰੀ ਬੈਠੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਰੇਲਵੇ ਮੰਤਰੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੁਰਸੀ ‘ਤੇ ਬੈਠਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿੱਤ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਸੱਜੇ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ 4 ਸਥਾਨਾਂ ‘ਤੇ ਬੈਠਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਦੇ 10 ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕਿੰਨੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਬੈਠਣ ਦੀਆਂ ਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਸੰਭਵ ਹਨ? A) 10! B) 9! C) 8! D) 11!
ਜਵਾਬ: A) 10!
ਹੱਲ: ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰੋ (ਗੋਲਾਕਾਰ ਵਿਵਸਥਾ) ਵਿੱਤ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੂੰ 4 ਸਥਾਨ ਸੱਜੇ ‘ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰੋ (1 ਤਰੀਕਾ) ਬਾਕੀ ਦੇ 10 ਅਧਿਕਾਰੀ 10! ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿਵਸਥਿਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ 2 ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸਥਿਤੀਆਂ ਨਾਲ ਗੋਲਾਕਾਰ ਕ੍ਰਮਚਯ
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: ਜਦੋਂ ਗੋਲਾਕਾਰ ਵਿੱਚ 2 ਸਥਿਤੀਆਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੋਣ ਤਾਂ (n-2)!
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - ਸੀਮਾਵਾਂ ਨਾਲ ਗੋਲਾਕਾਰ ਕ੍ਰਮਚਯ
Q9. ਇੱਕ ਰੇਲਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ 8 ਕੋਚ (B1-B8) ਹਨ। ਹਰੇਕ ਕੋਚ ਵਿੱਚ 3 ਕਤਾਰਾਂ (R1-R3) ਵਿੱਚ 72 ਸੀਟਾਂ ਹਨ, ਹਰੇਕ ਵਿੱਚ 24 ਸੀਟਾਂ। ਜੇਕਰ B3-R2-S12 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯਾਤਰੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸੀਟ ‘ਤੇ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦੋਵੇਂ ਨੇੜਲੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਖਾਲੀ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਕੋਚ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 10% ਸੀਟਾਂ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ B5 ਕੋਚ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਨੇੜਲੀ ਸੀਟ ਕਿਹੜੀ ਹੈ? A) B5-R1-S1 B) B5-R2-S12 C) B5-R3-S24 D) ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ
ਜਵਾਬ: B) B5-R2-S12
ਹੱਲ: 10% ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ = 7.2 ≈ 7 ਸੀਟਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਕੋਚ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਨੇੜਲੀ ਸਮਾਨ ਸਥਿਤੀ: B5-R2-S12 ਉਹੀ ਕਤਾਰ ਅਤੇ ਸੀਟ ਨੰਬਰ, ਸਿਰਫ਼ 2 ਕੋਚ ਦੂਰ ਹੋਰ ਵਿਕਲਪ ਸਿਰਿਆਂ ‘ਤੇ ਜਾਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: ਪਹਿਲਾਂ ਸਮਾਨ ਸਥਿਤੀ ਲੱਭੋ
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - 3D ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਵਿਵਸਥਾ
Q10. ਇੱਕ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲਗੱਡੀ ਵਿੱਚ, ਸੀਟਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਵਸਥਿਤ ਹਨ ਕਿ ਹਰ 7ਵੀਂ ਸੀਟ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕਤਾ ਸੀਟ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਰੇਲਗੱਡੀ ਵਿੱਚ 14 ਕੋਚ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਵਿੱਚ 50 ਸੀਟਾਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕਤਾ ਸੀਟਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 2 ਨਿਯਮਤ ਸੀਟਾਂ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੋਂ ਸੰਭਵ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕਤਾ ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗਿਣਤੀ ਕੀ ਹੈ? A) 100 B) 98 C) 96 D) 94
ਜਵਾਬ: B) 98
ਹੱਲ: ਕੁੱਲ ਸੀਟਾਂ: 14 × 50 = 700 ਹਰ 7ਵੀਂ ਸੀਟ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕਤਾ: 700 ÷ 7 = 100 ਪਰ ਸੀਮਾ: ਪ੍ਰਾਥਮਿਕਤਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 2 ਨਿਯਮਤ ਪੈਟਰਨ: P R R P R R P… ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ: ਹਰ 3 ਸੀਟਾਂ ਵਿੱਚ 1 = 700 ÷ 3 = 233.33 ਪਰ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿਰਫ਼ 7 ਵਿੱਚੋਂ 1 ਪ੍ਰਾਥਮਿਕਤਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਇਸਲਈ 700 ÷ 7 = 100, ਅਤੇ ਸੀਮਾ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੈ (ਵਿਚਕਾਰ 6)
ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ: ਕੁੱਲ ÷ 7 ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਹੀ ਗਿਣਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ
ਸੰਕਲਪ: ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ - ਉੱਨਤ ਆਪਟੀਮਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ
5 ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ
ਅਸਲੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਹਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ PYQ-ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਤਿਆਰ ਕਰੋ:
PYQ 1. ਇੱਕ ਰੇਲਗੱਡੀ ਦੇ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਸੀਟਾਂ ਹਨ। P, Q, R, S ਅਤੇ T ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੀਟਾਂ ‘ਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ। P ਅਤੇ S ਸਿਰਿਆਂ ‘ਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ। Q, R ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਸੱਜੇ ਹੈ। ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਸੀਟ ‘ਤੇ ਕੌਣ ਬੈਠਾ ਹੈ? [RRB NTPC 2021 CBT-1]
ਜਵਾਬ: R
ਹੱਲ: P _ _ _ S (P ਅਤੇ S ਸਿਰਿਆਂ ‘ਤੇ) Q, R ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਸੱਜੇ ਹੈ: RQ ਜਾਂ QR ਸੰਭਵ: P R Q S _ ਜਾਂ P _ R Q S ਪਰ ਸਿਰਫ਼ 5 ਸੀਟਾਂ: P R Q S T (ਅਵੈਧ, S ਸਿਰੇ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ) ਸਹੀ: P T R Q S ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਸੀਟ (3ਵੀਂ): R
ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਸੁਝਾਅ: ਸੀਮਾਵਾਂ ਨਾਲ ਖ਼ਾਰਜ ਕਰੋ
PYQ 2. ਅੱਠ ਦੋਸਤ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੈਠੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ A, B ਅਤੇ C ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ, D, E ਅਤੇ F ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ, ਅਤੇ G, H ਅਤੇ A ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ, ਤਾਂ B ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੌਣ ਹੈ? [RRB Group D 2022]
ਜਵਾਬ: E
ਹੱਲ: ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਵਿਵਸਥਾ: B-A-C, H-G-A, ਇਸਲਈ H-G-A-B-C D-E-F ਕ੍ਰਮ ਪੂਰਾ ਕਰੋ: B-A-C-F-D-E-H-G (ਸਾਹਮਣੇ ਜੋੜੇ) B ਸਾਹਮਣੇ E
ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਸੁਝਾਅ: ਕਦਮ ਦਰ ਕਦਮ ਚੱਕਰ ਚਿੱਤਰ ਬਣਾਓ
PYQ 3. ਇੱਕ ਰੇਲਵੇ ਵੇਟਿੰਗ ਰੂਮ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ 12 ਕੁਰਸੀਆਂ ਹਨ। 3 ਟੁੱਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵੀ ਦੋ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇੜਲੀਆਂ ਕੁਰਸੀਆਂ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਬੈਠ ਸਕਦੇ, ਤਾਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿੰਨੇ ਯਾਤਰੀ ਬੈਠ ਸਕਦੇ ਹਨ? [RRB ALP 2018]
ਜਵਾਬ: 5
ਹੱਲ: 12 ਕੁਰਸੀਆਂ, 3 ਟੁੱਟੀਆਂ = 9 ਵਰਤੋਂਯੋਗ ਪੈਟਰਨ: P _ P _ P _ P _ P (ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ) ਫਾਸਲੇ ਨਾਲ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 5 ਵਿਅਕਤੀ ਚੈੱਕ: 5 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ 4 ਫਾਸਲੇ + 1 ਸਿਰਾ = 9 ਕੁਰਸੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ
ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਸੁਝਾਅ: ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਈ P _ ਪੈਟਰਨ ਵਰਤੋਂ
PYQ 4. ਪੰਜ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਟਰੈਕਾਂ ‘ਤੇ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1 ਤੋਂ 5 ਨੰਬਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਰੇਲਗੱਡੀ A ਟਰੈਕ 2 ‘ਤੇ ਹੈ। ਰੇਲਗੱਡੀ B, A ਦੇ ਨੇੜੇ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਰੇਲਗੱਡੀ C, A ਅਤੇ D ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਕਿਹੜਾ ਟਰੈਕ ਖਾਲੀ ਹੈ? [RRB JE 2019]
ਜਵਾਬ: ਟਰੈਕ 5
ਹੱਲ: A ਟਰੈਕ 2 ‘ਤੇ B ਨੇੜੇ ਨਹੀਂ: 1 ਜਾਂ 3 ਨਹੀਂ C, A ਅਤੇ D ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ: A-C-D ਜਾਂ D-C-A ਸੰਭਵ: D-C-A _ _ ਜਾਂ _ _ A-C-D B ਸੀਮਾ ਨਾਲ: _ A C D B (B 5 ‘ਤੇ, ਪਰ 4 ‘ਤੇ D ਦੇ ਨੇੜੇ) ਜਾਂ B _ A C D (B 1 ‘ਤੇ, 2 ‘ਤੇ A ਦੇ ਨੇੜੇ - ਅਵੈਧ) ਸਿਰਫ਼: _ A C D _ (B 5 ‘ਤੇ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਨੇੜੇ) ਅਸਲ ਵਿੱਚ: B 1 ‘ਤੇ (2 ‘ਤੇ A ਦੇ ਨੇੜੇ - ਅਵੈਧ) ਹੱਲ: D C A _ B (D 1 ‘ਤੇ, C 2 ‘ਤੇ - A ਨਾਲ ਟਕਰਾਅ) ਸਹੀ: _ A C D B → ਟਰੈਕ 3 ਖਾਲੀ
ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਸੁਝਾਅ: ਸਾਰੀਆਂ ਨੇੜਤਾ ਸੀਮਾਵਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰੋ
PYQ 5. ਇੱਕ ਗੋਲਾਕਾਰ ਰੇਲਵੇ ਟਰੈਕ ਵਿੱਚ, 16 ਬਰਾਬਰ ਦੂਰੀ ਵਾਲੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਰੇਲਗੱਡੀ ਸਟੇਸ਼ਨ 1 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ 3ਵੇਂ ਸਟੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਰੁਕਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਟੇਸ਼ਨ 1 ‘ਤੇ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਕਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਰੁਕੇਗੀ? [RPF SI 2019]
ਜਵਾਬ: ਸਟੇਸ਼ਨ 13
ਹੱਲ: ਰੁਕਦੀ ਹੈ: 1, 4, 7, 10, 13, 16, 3, 6, 9, 12, 15, 2, 5, 8, 11, 14, 1 ਵਾਪਸੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਖਰੀ: 14 ਰੁਕੋ: 1→4→7→10→13→16→3→6→9→12→15→2→5→8→11→14→1 ਆਖਰੀ: 14
ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਸੁਝਾਅ: LCM ਪੈਟਰਨ ਲੱਭੋ
ਸਪੀਡ ਟ੍ਰਿਕਸ ਅਤੇ ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ
ਬੈਠਣ-ਬਿਠਾਉਣਾ ਲਈ, ਪ੍ਰੀਖਿਆ-ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੋ:
| ਸਥਿਤੀ | ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ | ਉਦਾਹਰਨ |
|---|---|---|
| ਗੋਲਾਕਾਰ - ਸਾਹਮ |