ಆರ್ಥಿಕ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಮಗಳ ಗ್ಲಾಸರಿ
ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪದಗಳ ಶಬ್ದಕೋಶ – RRB ತ್ವರಿತ ಪುನರಾವರ್ತನೆ
🏦 ಮೂಲ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಪದಗಳು
- ರೆಪೋ ದರ – ಆರ್ಬಿಐ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಿಗೆ ಒಂದು ದಿನಕ್ಕೆ ಸಾಲ ನೀಡುವ ದರ ↔️ ↑ ದರ = ಸಾಲ ದುಬಾರಿ
- ರಿವರ್ಸ್ ರೆಪೋ – ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹಣವನ್ನು ಆರ್ಬಿಐಯಲ್ಲಿ ಇಡುವ ದರ ↔️ ↑ ದರ = ದ್ರವ್ಯತೆ ಹೀರಲ್ಪಡುತ್ತದೆ
- CRR – NDTL ನ 4% ನಗದು ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಆರ್ಬಿಐಯಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು (ಬಡ್ಡಿ ಇಲ್ಲ)
- SLR – NDTL ನ 18% ದ್ರವ ಆಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ (ಸರ್ಕಾರಿ ಭದ್ರತೆ, ಚಿನ್ನ)
- ಬ್ಯಾಂಕ್ ದರ – 6.75% (ಮೇ-24) → ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಾಲಗಳು, ಭದ್ರತೆ ಇಲ್ಲ
- MSF – ಮಾರ್ಜಿನಲ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ಫ್ಯಾಸಿಲಿಟಿ; ರೆಪೋ+0.25% → SLR ಮುಗಿದ ನಂತರ ಮಾತ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಸಾಲ ಪಡೆಯಬಹುದು
- ಬೇಸ್ ರೇಟ್ ≤ MCLR ≤ ರೆಪೋ-ಸಂಬಂಧಿತ → ಸಾಲದರ ಶ್ರೇಣಿವ್ಯವಸ್ಥೆ
💰 ಠೇವಣಿ ಮತ್ತು ಸಾಲದ ಪದಗಳು
- NDTL – ನೆಟ್ ಡಿಮ್ಯಾಂಡ್ & ಟೈಂ ಲಯಬಿಲಿಟೀಸ್ (ಮೂಲ ಠೇವಣಿ ಆಧಾರ)
- CASBA – ಕರೆಂಟ್, ಸೇವಿಂಗ್ಸ್, ಟರ್ಮ್ ಠೇವಣಿಗಳು; C=0% ಬಡ್ಡಿ, S=3-4%, T=ನಿಗದಿತ
- NPA – ಬಡ್ಡಿ/ಮೂಲಧನ 90 ದಿನಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲಿತ್ತು
- SMA – ಸ್ಪೆಷಲ್ ಮೆನ್ಷನ್ ಅಕೌಂಟ್ (1-90 ದಿನಗಳ ಕಾಲಿತ್ತು)
- ರೈಟ್-ಆಫ್ ≠ ಮನ್ನ; ಕೇವಲ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ವಸೂಲಾತಿ ಇನ್ನೂ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ
🏛️ RBI & ನೀತಿ ದರಗಳ ಸ್ನ್ಯಾಪ್ಶಾಟ್ (ಮೇ-24)
| ಸಾಧನ | % | ಬದಲಾವಣೆ ವಿಂಡೋ | ಸ್ಮರಣಾಂಕ |
|---|---|---|---|
| ರೆಪೋ | 6.50 | ದ್ವೈಮಾಸಿಕ MPC | R=6.5 ನೆನಪಿಡಿ |
| ರಿವರ್ಸ್ ರೆಪೋ | 3.35 | ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಕಾರಿಡಾರ್ | 3.35 < 6.50 |
| CRR | 4.00 | RBI ಕಾಯ್ದೆ | 4 ಬೆರಳುಗಳು |
| SLR | 18.0 | RBI ಕಾಯ್ದೆ | 18 = ಪ್ರೌಢ ವಯಸ್ಸು |
| ಬ್ಯಾಂಕ್ ದರ | 6.75 | MSF ಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ | 675 = 6.75 |
| MSF | 6.75 | ರೆಪೋ + 0.25% | MSF = ಮೋಸ್ಟ್-ಸಿಕ್ಸ್-ಫೈವ್ |
📊 ಬಂಡವಾಳ ಮತ್ತು ಅಪಾಯ ಪದಗಳು
- CRAR / CAR – ಕನಿಷ್ಠ 9% (ಬೇಸಲ್ III) → ಟಿಯರ್-I 7%, ಟಿಯರ್-II 2%
- ಟಿಯರ್-I – ಈಕ್ವಿಟಿ; ಟಿಯರ್-II – ಮರುಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ರಿಸರ್ವ್ಗಳು, ಸಬಆರ್ಡಿನೇಟೆಡ್ ಡೆಬ್ಟ್
- LCR – ದ್ರವ್ಯತಾ ಕವರೇಜ್ ಅನುಪಾತ ≥ 100% (30-ದಿನದ ಒತ್ತಡ)
- NSFR – ನಿವ್ವಳ ಸ್ಥಿರ ನಿಧಿ ಅನುಪಾತ ≥ 100% (1-ವರ್ಷ)
- ಲಿವರೇಜ್ ಅನುಪಾತ – ಟಿಯರ್-I ಬಂಡವಾಳ / ಒಟ್ಟು ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ≥ 3.5%
🏦 ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಕಾಯ್ದೆಗಳು ಮತ್ತು ದಿನಾಂಕಗಳು
| ಕಾಯ್ದೆ / ಸುಧಾರಣೆ | ವರ್ಷ | ಒಂದು-ವಾಕ್ಯ ವಿವರಣೆ |
|---|---|---|
| RBI ಕಾಯ್ದೆ | 1935 | ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಜನನ |
| ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆ | 1949 | ಬ್ಯಾಂಕ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚೌಕಟ್ಟು |
| ಬ್ಯಾಂಕ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣ | 1969 | 14 ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು; 1980: ಇನ್ನೂ 6 |
| ನರಸಿಂಹಮ್-I | 1991 | CRAR ಪರಿಕಲ್ಪನೆ, ಆದಾಯ ಮಾನ್ಯತೆ |
| ನರಸಿಂಹಮ್-II | 1998 | ಬಲವಾದ NPA ಮಾನದಂಡಗಳು |
| FRBM | 2003 | ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಹಣಕಾಸಿನ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ |
🧠 ಮೆಮೊರಿ ಟ್ರಿಕ್ಸ್
- CRR-SLR 4-18 → CRR=4 ಚಕ್ರಗಳು, SLR=18 ವಯಸ್ಕರ ಮತದಾನ ವಯಸ್ಸು
- Repo>Rev-Repo → “ರಿವರ್ಸ್ ಯಾವಾಗಲೂ ಕಡಿಮೆ”
- CAR 9% → ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ 9 ಫೀಲ್ಡರ್ಗಳು ಕಡ್ಡಾಯ
- NPA 90 ದಿನಗಳು – 90 = 3 ತಿಂಗಳು = 1 ಪೂರ್ಣ ಕ್ವಾರ್ಟರ್
📌 ಡಿಜಿಟಲ್ & ನ್ಯೂ-ಏಜ್ ಪದಗಳು
- UPI – ರಿಯಲ್-ಟೈಮ್ ಮೊಬೈಲ್ ಪುಷ್; ₹1 = ಗರಿಷ್ಠ ಉಚಿತ P2P
- IMPS – 24×7; ₹5 ಲಕ್ಷ ಮಿತಿ; IFS ಇಲ್ಲದವರಿಗೆ MMID
- NEFT – ಅರ್ಧ-ಗಂಟೆ ಬ್ಯಾಚ್ಗಳು; ಮಿತಿ ಇಲ್ಲ
- RTGS – ≥ ₹2 ಲಕ್ಷ; ರಿಯಲ್-ಟೈಮ್ ಗ್ರಾಸ್
- CBDC (e₹) – ಪೈಲಟ್ ನವೆಂಬರ್-22; ಫಿಯಾಟ್ಗೆ ಸಮಾನ ಆದರೆ ಡಿಜಿಟಲ್
🏦 ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಮತ್ತು ಬಿರುಪುಗಳು
- NABARD – ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳಿಗೆ 3% ರಿಫೈನಾನ್ಸ್
- SIDBI – MSMEಗಳು; ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳ ಮೂಲಕ ರಿಫೈನಾನ್ಸ್
- EXIM – ರಫ್ತು ಸಾಲ; ₹₹ ವಿದೇಶ ವ್ಯಾಪಾರ
- MUDRA – ಶಿಶು ₹50k, ಕಿಶೋರ್ ₹5L, ತರುಣ ₹10L
🔟 ಸಾಧ್ಯವಿರುವ RRB ಪರೀಕ್ಷೆ MCQಗಳು
-
RBI ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಸ್ತುತ SLR ___ % NDTL.
A) 3.0 B) 4.0 C) 18.0 D) 9.0 → C -
Basel III ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ CRAR:
A) 8% B) 9% C) 10% D) 11% → B -
RBI ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಿಗೆ ರಾತ್ರಿ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಯಾವ ದರ ಬಳಸುತ್ತದೆ?
A) ಬ್ಯಾಂಕ್ ದರ B) ರೆಪೋ C) MSF D) LAF → B -
ಎಷ್ಟು ದಿನಗಳ ನಂತರ NPA ವರ್ಗೀಕರಣ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ?
A) 30 B) 60 C) 90 D) 120 → C -
ದೈನಂದಿನ P2P UPI ವಹಿವಾಟಿನ ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿ:
A) ₹50k B) ₹1 ಲಕ್ಷ C) ₹2 ಲಕ್ಷ D) ₹5 ಲಕ್ಷ → B -
ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದು NDTL ಭಾಗವಲ್ಲ?
A) ಡಿಮ್ಯಾಂಡ್ ಠೇವಣಿಗಳು B) ಟೈಂ ಠೇವಣಿಗಳು C) ಇಂಟರ್-ಬ್ಯಾಂಕ್ ಠೇವಣಿಗಳು D) ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್ಗಳು ಠೇವಣಿ → C -
“ಕಿಶೋರ್” ವಿಭಾಗವು MUDRA ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಳಪಡುವ ಸಾಲದ ಮಿತಿ:
A) ₹50k B) ₹5 ಲಕ್ಷ C) ₹10 ಲಕ್ಷ D) ₹20 ಲಕ್ಷ → B -
ಟಿಯರ್-I ಬಂಡವಾಳದಿಂದ ಒಟ್ಟು ಎಕ್ಸ್ಪೋಜರ್ಗೆ ಇರುವ ಅನುಪಾತವನ್ನು ಕರೆಯುವುದು:
A) CAR B) ಲೆವರೇಜ್ ರೇಷಿಯೋ C) LCR D) SLR → B -
ಮೊದಲ 14 ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣ ಮಾಡಿದ ವರ್ಷ ಯಾವುದು?
A) 1949 B) 1955 C) 1969 D) 1980 → C -
CBDC ಪೂರ್ಣರೂಪ:
A) Central Bank Digital Currency B) Core Banking Digital Credit
C) Commercial Bank Digital Cash D) Currency & Bank Deposits Certificate → A
ಕೊನೆಯ ದಿನದ ಮಂತ್ರ: 4-18-9-90-1L → CRR-SLR-CAR-NPA-UPI ಮಿತಿಗಳನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತಿಸಿ.