କବିତା-କୌଣସି ମଣିଷ ବିଦେଶୀ ନୁହଁନ୍ତି
ତୁମେ କେବେ କିଛି ଲୋକଙ୍କୁ ଅଜବ ବା ଅନ୍ୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକୁ ‘ବିଦେଶୀ’ ଭାବିଛ କି? ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ‘ଆମ’ଠାରୁ ଭିନ୍ନ, ‘ସେମାନେ’ ଭାବିବାର ଆମର ଅନେକ ଉପାୟ ଅଛି। ‘ସେମାନେ’ ଏକ ଭିନ୍ନ ଦେଶର ହୋଇପାରନ୍ତି, କିମ୍ବା ଏକ ଭିନ୍ନ ଭାଷା କହିପାରନ୍ତି। ତଥାପି, ଏହି କବିତାରେ କବି ଆମକୁ ସେହି ଅନେକ ଉପାୟ ମନେ ପକାଇ ଦେଉଛନ୍ତି ଯେଉଁଥିରେ ଆମେ ସମସ୍ତେ ସମାନ - କାରଣ ଆମେ ସମସ୍ତେ ମାନବ।
ମନେରଖ, କୌଣସି ମଣିଷ ଅଜବ ନୁହଁନ୍ତି, କୌଣସି ଦେଶ ବିଦେଶୀ ନୁହେଁ ସମସ୍ତ ପୋଷାକ ତଳେ, ଗୋଟିଏ ଶରୀର ଶ୍ୱାସ ନେଉଛି ଆମ ପରି: ଯେଉଁ ଭୂମିରେ ଆମ ଭାଇମାନେ ଚାଲନ୍ତି ସେହି ପୃଥିବୀ ଏହିପରି, ଯେଉଁଥିରେ ଆମେ ସମସ୍ତେ ଶୋଇବୁ।
ସେମାନେ ମଧ୍ୟ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ବାୟୁ ଓ ଜଳ ସଚେତନ, ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଫସଲରେ ପାଳିତ, ଯୁଦ୍ଧର ଦୀର୍ଘ ଶୀତରେ ଭୋକିତ। ସେମାନଙ୍କ ହାତ ଆମର, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ରେଖାରେ ଆମେ ପଢ଼ୁ ଏକ ପରିଶ୍ରମ ଯାହା ଆମ ନିଜସ୍ୱଠାରୁ ଭିନ୍ନ ନୁହେଁ।
ମନେରଖ ସେମାନଙ୍କର ଆମ ପରି ଆଖି ଅଛି ଯାହା ଜାଗେ କିମ୍ବା ଶୋଏ, ଏବଂ ଶକ୍ତି ଯାହା ଜିତି ହୋଇପାରେ ପ୍ରେମ ଦ୍ୱାରା। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେଶରେ ସାଧାରଣ ଜୀବନ ଅଛି ଯାହାକୁ ସମସ୍ତେ ଚିହ୍ନି ପାରିବେ ଏବଂ ବୁଝି ପାରିବେ।
ଆସ ମନେରଖୁ, ଯେତେବେଳେ ଆମକୁ କୁହାଯାଏ ଆମ ଭାଇମାନଙ୍କୁ ଘୃଣା କରିବାକୁ, ଏହା ଆମ ନିଜକୁ ଯାହାକୁ ଆମେ ବିତାଡ଼ିତ, ବିଶ୍ୱାସଘାତକ, ନିନ୍ଦିତ କରିବୁ। ମନେରଖ, ଆମେ ଯେଉଁମାନେ ପରସ୍ପର ବିରୁଦ୍ଧରେ ଅସ୍ତ୍ର ଧରୁ
ଏହା ମାନବ ପୃଥିବୀ ଯାହାକୁ ଆମେ ଦୂଷିତ କରୁ। ଆମର ନରକର ଅଗ୍ନି ଓ ଧୂଳି ଅତିକ୍ରମ କରେ ବାୟୁର ନିରୀହତାକୁ ଯାହା ସର୍ବତ୍ର ଆମର ନିଜସ୍ୱ, ମନେରଖ, କୌଣସି ମଣିଷ ବିଦେଶୀ ନୁହଁନ୍ତି, ଏବଂ କୌଣସି ଦେଶ ଅଜବ ନୁହେଁ।
ଶବ୍ଦାବଳୀ
dispossess: ଉଠାଇ ଦେବା; ବଞ୍ଚିତ କରିବା
defile: ମଇଳା କରିବା; ପ୍ରଦୂଷିତ କରିବା
outrage the innocence of: ନିରୀହତାକୁ ଲଂଘନ କରିବା
କବିତା ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରିବା
1. (i) “ସମସ୍ତ ପୋଷାକ ତଳେ …” କବି କେଉଁ ପୋଷାକ ବିଷୟରେ କହୁଛନ୍ତି ବୋଲି ତୁମେ ଭାବୁଛ?
(ii) କବି କିପରି ସୂଚାଇଛନ୍ତି ଯେ ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ଲୋକ ସମାନ?
2. ପ୍ରଥମ ପଦରେ, ପାଞ୍ଚଟି ଉପାୟ ଖୋଜ ଯେଉଁଥିରେ ଆମେ ସମସ୍ତେ ସମାନ। ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ବାହାର କର।
3. ଦ୍ୱିତୀୟ ପଦରେ ତୁମେ କେତେ ଗୁଡ଼ିଏ ସାଧାରଣ ଲକ୍ଷଣ ପାଇପାର? ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ବାହାର କର।
4. “…ଯେତେବେଳେ ଆମକୁ କୁହାଯାଏ ଆମ ଭାଇମାନଙ୍କୁ ଘୃଣା କରିବାକୁ…” ତୁମେ କେତେବେଳେ ଭାବୁଛ ଏହା ଘଟେ? କାହିଁକି? କିଏ ଆମକୁ ‘କହେ’? ଏଭଳି ସମୟରେ ଆମେ ଯେପରି କୁହାଯାଏ ସେପରି କରିବା ଉଚିତ କି? କବି କ’ଣ କହନ୍ତି?
ମୁଁ ଏକ ନାଗରିକ, ଆଥେନ୍ସ କିମ୍ବା ଗ୍ରୀସର ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ବିଶ୍ୱର।