അധ്യായം 01 ആമുഖം: എങ്ങനെ, എപ്പോൾ, എവിടെ

തീയതികൾ എത്രമാത്രം പ്രധാനമാണ്?

ഒരു കാലത്ത് ചരിത്രകാരന്മാർ തീയതികളിൽ അതീവ താത്പര്യം കാണിച്ചിരുന്നു. രാജാക്കന്മാർ പട്ടാഭിഷേകം ചെയ്ത തീയതികളോ യുദ്ധങ്ങൾ നടന്ന തീയതികളോ കുറിച്ച് ഉഗ്രവിവാദങ്ങൾ നടന്നിരുന്നു. പൊതുവിവേകത്തിൽ, ചരിത്രം എന്നാൽ തീയതികൾ എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കപ്പെട്ടിരുന്നത്. “തീയതികൾ മനഃപാഠമാക്കുന്നത് മാത്രമാണ് ചരിത്രം, അതുകൊണ്ടാണ് എനിക്കത് വിരസമായി തോന്നുന്നത്” എന്ന് ആളുകൾ പറയുന്നത് നിങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ടാകും. ഇത്തരത്തിലുള്ള ധാരണ ശരിയാണോ?

സമയത്തിനനുസൃതമായി സംഭവിക്കുന്ന മാറ്റങ്ങളെക്കുറിച്ചാണ് തീർച്ചയായും ചരിത്രം. ഭൂതകാലത്ത് കാര്യങ്ങൾ എങ്ങനെയായിരുന്നു, അവ എങ്ങനെ മാറി എന്ന് കണ്ടെത്തുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്. നാം ഭൂതകാലത്തെ ഇപ്പോഴത്തെ സാഹചര്യവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ, നാം സമയത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു, “മുമ്പ്” എന്നും “ശേഷം” എന്നും നാം സംസാരിക്കുന്നു.

ചിത്രം 1 - ബ്രാഹ്മണർ ബ്രിട്ടാനിയയ്ക്ക് ശാസ്ത്രങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുന്നു, ജെയിംസ് റെന്നൽ നിർമ്മിച്ച ആദ്യ മാപ്പിന്റെ മുഖചിത്രം, 1782

റോബർട്ട് ക്ലൈവ് ഹിന്ദുസ്ഥാനിലെ മാപ്പുകൾ നിർമ്മിക്കാൻ റെന്നലിനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യയിലെ ബ്രിട്ടീഷ് കീഴടക്കലിന്റെ ഉത്സാഹപൂർണ്ണമായ പിന്തുണക്കാരനായിരുന്ന റെന്നൽ, ആധിപത്യ പ്രക്രിയയ്ക്ക് മാപ്പുകൾ തയ്യാറാക്കുന്നത് അത്യാവശ്യമാണെന്ന് കണ്ടു. ഇന്ത്യക്കാർ തങ്ങളുടെ പുരാതന ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ബ്രിട്ടീഷ് ശക്തിയുടെ പ്രതീകമായ ബ്രിട്ടാനിയയ്ക്ക് സ്വമേധയാ നൽകി, അവൾ ഇന്ത്യൻ സംസ്കാരത്തിന്റെ സംരക്ഷകയാകണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുന്നതുപോലെയാണ് ഇവിടെയുള്ള ചിത്രം സൂചിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത്.

നാം ജീവിക്കുന്ന ലോകത്ത്, നമ്മുടെ ചുറ്റുമുള്ള കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചരിത്രപരമായ ചോദ്യങ്ങൾ എപ്പോഴും ചോദിക്കാറില്ല. കാര്യങ്ങൾ സ്വാഭാവികമായി എടുക്കുന്നു, നാം കാണുന്നത് നാം വസിക്കുന്ന ലോകത്ത് എപ്പോഴും ഉണ്ടായിരുന്നതുപോലെ. എന്നാൽ നമ്മിൽ മിക്കവർക്കും ആശ്ചര്യത്തിന്റെ നിമിഷങ്ങൾ ഉണ്ട്, നാം കൗതുകം കാണിക്കുമ്പോൾ, യഥാർത്ഥത്തിൽ ചരിത്രപരമായ ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കുന്നു. റോഡോര ചായക്കടയിൽ ഒരാൾ ചായ കുടിക്കുന്നത് കണ്ട്, നിങ്ങൾ ആശ്ചര്യപ്പെട്ടേക്കാം - ആളുകൾ എപ്പോഴാണ് ചായയോ കാപ്പിയോ കുടിക്കാൻ തുടങ്ങിയത്? ട്രെയിനിന്റെ ജനലിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് നോക്കുമ്പോൾ നിങ്ങൾ സ്വയം ചോദിച്ചേക്കാം - റെയിൽവേകൾ എപ്പോഴാണ് നിർമ്മിച്ചത്, റെയിൽവേ യുഗത്തിന് മുമ്പ് ആളുകൾ എങ്ങനെയാണ് വളരെയധികം ദൂരം സഞ്ചരിച്ചത്? രാവിലെ പത്രം വായിക്കുമ്പോൾ, പത്രങ്ങൾ അച്ചടിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നതിന് മുമ്പ് ആളുകൾക്ക് കാര്യങ്ങൾ കേൾക്കാൻ എങ്ങനെ കഴിഞ്ഞു എന്ന് അറിയാൻ നിങ്ങൾക്ക് കൗതുകമുണ്ടാകാം.

പ്രവർത്തനം

ചിത്രം 1 ശ്രദ്ധാപൂർവ്വം നോക്കുക, ഈ ചിത്രം എങ്ങനെയാണ് ഒരു സാമ്രാജ്യത്വ ധാരണ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നതെന്ന് വിശദീകരിക്കുന്ന ഒരു ഖണ്ഡിക എഴുതുക.

ഇത്തരം എല്ലാ ചരിത്രപരമായ ചോദ്യങ്ങളും നമ്മെ സമയത്തിന്റെ ആശയങ്ങളിലേക്ക് തിരികെ കൊണ്ടുപോകുന്നു. എന്നാൽ ഒരു പ്രത്യേക വർഷത്തിന്റെയോ മാസത്തിന്റെയോ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സമയം എപ്പോഴും കൃത്യമായി തീയതി നിർണ്ണയിക്കേണ്ടതില്ല. ഒരു കാലയളവിൽ സംഭവിക്കുന്ന പ്രക്രിയകൾക്ക് കൃത്യമായ തീയതികൾ നിശ്ചയിക്കുന്നത് ചിലപ്പോൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ തെറ്റാണ്. ഇന്ത്യയിലെ ആളുകൾ ഒരു നല്ല ദിവസം ചായ കുടിക്കാൻ തുടങ്ങിയിട്ടില്ല; കാലക്രമേണ അവർക്ക് അതിനൊരു രുചി വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു. ഇതുപോലുള്ള ഒരു പ്രക്രിയയ്ക്ക് ഒരു കൃത്യമായ തീയതി ഉണ്ടാകാൻ കഴിയില്ല. അതുപോലെ, ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണം സ്ഥാപിതമായതിന്റെയോ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനം ആരംഭിച്ചതിന്റെയോ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയിലും സമൂഹത്തിലും മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ചതിന്റെയോ ഒരൊറ്റ തീയതി നമുക്ക് നിശ്ചയിക്കാൻ കഴിയില്ല. ഇവയെല്ലാം ഒരു കാലയളവിൽ സംഭവിച്ചു. നമുക്ക് ഒരു കാലയളവിനെ, ചില പ്രത്യേക മാറ്റങ്ങൾ ദൃശ്യമാകാൻ തുടങ്ങിയ ഒരു ഏകദേശ കാലഘട്ടത്തെ മാത്രമേ സൂചിപ്പിക്കാൻ കഴിയൂ.

എന്തുകൊണ്ടാണ്, അപ്പോഴും നാം ചരിത്രത്തെ തീയതികളുടെ ഒരു ശൃംഖലയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നത്? ഈ ബന്ധത്തിന് ഒരു കാരണമുണ്ട്. ഒരു കാലത്ത് ചരിത്രം യുദ്ധങ്ങളുടെയും വലിയ സംഭവങ്ങളുടെയും ഒരു വിവരണമായിരുന്നു. അത് ഭരണാധികാരികളെയും അവരുടെ നയങ്ങളെയും കുറിച്ചായിരുന്നു. ചരിത്രകാരന്മാർ ഒരു രാജാവ് പട്ടാഭിഷേകം ചെയ്ത വർഷം, അദ്ദേഹം വിവാഹം കഴിച്ച വർഷം, അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു കുട്ടി ജനിച്ച വർഷം, അദ്ദേഹം ഒരു പ്രത്യേക യുദ്ധം നടത്തിയ വർഷം, അദ്ദേഹം മരിച്ച വർഷം, അടുത്ത ഭരണാധികാരി സിംഹാസനത്തിൽ ഇരുന്ന വർഷം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് എഴുതി. ഇതുപോലുള്ള സംഭവങ്ങൾക്ക്, പ്രത്യേക തീയതികൾ നിർണ്ണയിക്കാൻ കഴിയും, ഇത്തരം ചരിത്രങ്ങളിൽ, തീയതികളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവാദങ്ങൾ പ്രധാനമായി തുടരുന്നു.

കഴിഞ്ഞ രണ്ട് വർഷത്തെ ചരിത്ര പാഠപുസ്തകങ്ങളിൽ നിങ്ങൾ കണ്ടതുപോലെ, ചരിത്രകാരന്മാർ ഇപ്പോൾ മറ്റ് നിരവധി പ്രശ്നങ്ങളെക്കുറിച്ചും മറ്റ് ചോദ്യങ്ങളെക്കുറിച്ചും എഴുതുന്നു. ആളുകൾ ജീവിതാവശ്യങ്ങൾക്കായി എങ്ങനെ സമ്പാദിച്ചു, അവർ എന്താണ് ഉത്പാദിപ്പിച്ചതും കഴിച്ചതും, നഗരങ്ങൾ എങ്ങനെ വികസിച്ചു, വിപണികൾ എങ്ങനെ ഉയർന്നുവന്നു, രാജ്യങ്ങൾ രൂപപ്പെട്ടതെങ്ങനെ, പുതിയ ആശയങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ചതെങ്ങനെ, സംസ്കാരങ്ങളും സമൂഹവും എങ്ങനെ മാറി എന്നിവ അവർ നോക്കുന്നു.

ചിത്രം 2 - പരസ്യങ്ങൾ രുചി സൃഷ്ടിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു

പഴയ പരസ്യങ്ങൾ പുതിയ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്കുള്ള വിപണികൾ എങ്ങനെ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു, പുതിയ രുചികൾ എങ്ങനെ ജനപ്രിയമാക്കപ്പെട്ടു എന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ നമ്മെ സഹായിക്കുന്നു. 1922-ലെ ലിപ്റ്റൺ ചായയുടെ ഈ പരസ്യം, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള രാജകുടുംബം ഈ ചായയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതായി സൂചിപ്പിക്കുന്നു. പശ്ചാത്തലത്തിൽ നിങ്ങൾ ഒരു ഇന്ത്യൻ കൊട്ടാരത്തിന്റെ പുറം മതിൽ കാണുന്നു, മുൻഭാഗത്ത് കുതിരപ്പുറത്ത് ഇരിക്കുന്നത് ബ്രിട്ടണിലെ രാജ്ഞി വിക്ടോറിയയുടെ മൂന്നാമത്തെ മകനായ പ്രിൻസ് ആർതർ ആണ്, അദ്ദേഹത്തിന് ഡ്യൂക്ക് ഓഫ് കൊന്നൗട്ട് എന്ന പദവി നൽകിയിരുന്നു.

ഏത് തീയതികൾ?

ഏത് മാനദണ്ഡങ്ങളാണ് നാം ഒരു കൂട്ടം തീയതികളെ പ്രധാനപ്പെട്ടതായി തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്? നാം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന തീയതികൾ, നാം നമ്മുടെ ഭൂതകാലത്തിന്റെ കഥ രചിക്കുന്ന തീയതികൾ, അവയ്ക്ക് തന്നെ പ്രധാനമല്ല. ഒരു പ്രത്യേക കൂട്ടം സംഭവങ്ങളെ പ്രധാനപ്പെട്ടതായി നാം ശ്രദ്ധിക്കുന്നതിനാലാണ് അവ അത്യാവശ്യമാകുന്നത്. നമ്മുടെ പഠനത്തിന്റെ ശ്രദ്ധ മാറുകയാണെങ്കിൽ, നാം പുതിയ പ്രശ്നങ്ങൾ നോക്കാൻ തുടങ്ങുകയാണെങ്കിൽ, പുതിയ ഒരു കൂട്ടം തീയതികൾ പ്രധാനപ്പെട്ടതായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടും.

ഒരു ഉദാഹരണം പരിഗണിക്കുക. ഇന്ത്യയിൽ ബ്രിട്ടീഷ് ചരിത്രകാരന്മാർ എഴുതിയ ചരിത്രങ്ങളിൽ, ഓരോ ഗവർണർ ജനറലിന്റെയും ഭരണം പ്രധാനമായിരുന്നു. ഈ ചരിത്രങ്ങൾ ആദ്യത്തെ ഗവർണർ ജനറൽ വാരൻ ഹേസ്റ്റിംഗ്സിന്റെ ഭരണത്തിൽ ആരംഭിച്ച് അവസാന വൈസ്രോയി ലോർഡ് മൗണ്ട്ബാറ്റണിൽ അവസാനിച്ചു. പ്രത്യേക അധ്യായങ്ങളിൽ, മറ്റുള്ളവരായ ഹേസ്റ്റിംഗ്സ്, വെല്ലസ്ലി, ബെന്റിങ്ക്, ഡൽഹൗസി, കാനിംഗ്, ലോറൻസ്, ലിറ്റൺ, റിപ്പൺ, കർസൺ, ഹാർഡിംഗ്, ഇർവിൻ എന്നിവരുടെ പ്രവൃത്തികൾ നാം വായിക്കുന്നു. ഗവർണർ ജനറലുകളുടെയും വൈസ്രോയിമാരുടെയും ഒരിക്കലും അവസാനിക്കാത്ത ഒരു ശൃംഖലയായിരുന്നു അത്. ഈ ചരിത്ര പുസ്തകങ്ങളിലെ എല്ലാ തീയതികളും ഈ വ്യക്തികളുമായി - അവരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ, നയങ്ങൾ, നേട്ടങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നു. അവരുടെ ജീവിതത്തിന് പുറത്ത് നമുക്ക് അറിയേണ്ടത് പ്രധാനമായി ഒന്നുമില്ലാത്തതുപോലെയായിരുന്നു. അവരുടെ ജീവിതത്തിന്റെ കാലക്രമം ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യയുടെ ചരിത്രത്തിന്റെ വിവിധ അധ്യായങ്ങളെ അടയാളപ്പെടുത്തി.

ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ ചരിത്രം നമുക്ക് വ്യത്യസ്തമായ രീതിയിൽ എഴുതാനാവുമോ? ഗവർണർ-ജനറലുമാരുടെ ഈ ചരിത്രത്തിന്റെ രൂപത്തിനുള്ളിൽ ഇന്ത്യൻ സമൂഹത്തിലെ വിവിധ വിഭാഗങ്ങളുടെയും ക്ലാസുകളുടെയും പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നാം എങ്ങനെ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കും?

നാം ചരിത്രം എഴുതുമ്പോൾ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു കഥ എഴുതുമ്പോൾ, നാം അത് അധ്യായങ്ങളായി വിഭജിക്കുന്നു. എന്തുകൊണ്ടാണ് നാം ഇത് ചെയ്യുന്നത്? ഓരോ അധ്യായത്തിനും ചില ഐക്യത നൽകാനാണ്. ഒരു അർത്ഥമുണ്ടാക്കുകയും പിന്തുടരാനാകുകയും ചെയ്യുന്ന രീതിയിൽ ഒരു കഥ പറയാനാണ്. ഈ പ്രക്രിയയിൽ നാം ചൊല്ലുന്ന കഥയ്ക്ക് രൂപം നൽകാൻ സഹായിക്കുന്ന സംഭവങ്ങളിൽ മാത്രമേ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കൂ. ബ്രിട്ടീഷ് ഗവർണർ-ജനറലുമാരുടെ ജീവിതത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയുള്ള ചരിത്രങ്ങളിൽ, ഇന്ത്യക്കാരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ യോജിക്കുന്നില്ല, അവർക്ക് സ്ഥലമില്ല. അപ്പോൾ, നാം എന്ത് ചെയ്യും? വ്യക്തമായും, നമ്മുടെ ചരിത്രത്തിന് മറ്റൊരു രൂപം ആവശ്യമാണ്. ഇതിനർത്ഥം പഴയ തീയതികൾക്ക് മുമ്പുണ്ടായിരുന്ന പ്രാധാന്യം ഇനി ഉണ്ടാകില്ല എന്നാണ്. നമുക്ക് അറിയേണ്ട പുതിയ ഒരു കൂട്ടം തീയതികൾ കൂടുതൽ പ്രധാനപ്പെട്ടതായി മാറും.

നാം എങ്ങനെയാണ് കാലഘട്ടവിഭജനം ചെയ്യുന്നത്?

1817-ൽ, ഒരു സ്കോട്ടിഷ് സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രജ്ഞനും രാഷ്ട്രീയ തത്ത്വചിന്തകനുമായ ജെയിംസ് മിൽ, ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യയുടെ ചരിത്രം എന്ന ഒരു വലിയ മൂന്ന് വാല്യങ്ങളുള്ള കൃതി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ഇതിൽ, അദ്ദേഹം ഇന്ത്യൻ ചരിത്രത്തെ മൂന്ന് കാലഘട്ടങ്ങളായി വിഭജിച്ചു - ഹിന്ദു, മുസ്ലിം, ബ്രിട്ടീഷ്. ഈ കാലഘട്ടവിഭജനം വ്യാപകമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു. ഇന്ത്യൻ ചരിത്രത്തെ നോക്കുന്ന ഈ രീതിയിൽ എന്തെങ്കിലും പ്രശ്നം നിങ്ങൾക്ക് ചിന്തിക്കാനാകുമോ?

എന്തുകൊണ്ടാണ് നാം ചരിത്രത്തെ വിവിധ കാലഘട്ടങ്ങളായി വിഭജിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത്? ഒരു കാലത്തിന്റെ സവിശേഷതകൾ, അതിന്റെ കേന്ദ്ര സവിശേഷതകൾ നമുക്ക് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നതുപോലെ പിടിച്ചെടുക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിലാണ് നാം അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നത്. അതിനാൽ നാം കാലഘട്ടവിഭജനം ചെയ്യുന്ന പദങ്ങൾ - അതായത്, കാലഘട്ടങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം വേർതിരിച്ചുകാട്ടുന്ന പദങ്ങൾ - പ്രധാനമാകുന്നു. അവ നമ്മുടെ ഭൂതകാലത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ആശയങ്ങൾ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു. ഒരു കാലഘട്ടത്തിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്കുള്ള മാറ്റത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം നാം എങ്ങനെ കാണുന്നു എന്ന് അവ കാണിക്കുന്നു.

ചിത്രം 3 - വാരൻ ഹേസ്റ്റിംഗ്സ് 1773-ൽ ആദ്യത്തെ ഗവർണർ ജനറൽ ആയി. ചരിത്ര പുസ്തകങ്ങൾ ഗവർണർ ജനറലുമാരുടെ പ്രവൃത്തികൾ വിവരിച്ചപ്പോൾ, ജീവചരിത്രങ്ങൾ അവരെ വ്യക്തികളായി മഹിമപ്പെടുത്തി, ചിത്രങ്ങൾ അവരെ ശക്തരായ വ്യക്തികളായി പ്രദർശിപ്പിച്ചു.

പ്രവർത്തനം

നിങ്ങളുടെ അമ്മയെയോ കുടുംബത്തിലെ മറ്റൊരു അംഗത്തെയോ അവരുടെ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാൻ അഭിമുഖം നടത്തുക. ഇപ്പോൾ അവരുടെ ജീവിതം വിവിധ കാലഘട്ടങ്ങളായി വിഭജിച്ച് ഓരോ കാലഘട്ടത്തിലെയും പ്രധാന സംഭവങ്ങൾ പട്ടികപ്പെടുത്തുക. നിങ്ങളുടെ കാലഘട്ടവിഭജനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം വിശദീകരിക്കുക.

എല്ലാ ഏഷ്യൻ സമൂഹങ്ങളും യൂറോപ്പിനേക്കാൾ സംസ്കാരത്തിന്റെ താഴ്ന്ന നിലയിലാണെന്ന് മിൽ കരുതി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചരിത്ര വിവരണപ്രകാരം, ബ്രിട്ടീഷുകാർ ഇന്ത്യയിൽ വരുന്നതിന് മുമ്പ്, ഹിന്ദു, മുസ്ലിം ഏകാധിപതികൾ രാജ്യം ഭരിച്ചിരുന്നു. മതപരമായ അസഹിഷ്ണുത, ജാതി വർജ്ജ്യങ്ങൾ, അന്ധവിശ്വാസ പ്രഥകൾ എന്നിവ സാമൂഹിക ജീവിതത്തിൽ ആധിപത്യം പുലർത്തി. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിന് ഇന്ത്യയെ നാഗരീകരണം ചെയ്യാൻ കഴിയുമെന്ന് മിൽ തോന്നി. ഇത് ചെയ്യുന്നതിന്, ഇന്ത്യയിൽ യൂറോപ്യൻ മര്യാദകൾ, കലകൾ, സ്ഥാപനങ്ങൾ, നിയമങ്ങൾ എന്നിവ അവതരിപ്പിക്കേണ്ടത് ആവശ്യമാണ്. ഇന്ത്യക്കാരുടെ ജ്ഞാനോദയവും സുഖവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് ബ്രിട്ടീഷുകാർ ഇന്ത്യയിലെ എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളും കീഴടക്കണമെന്ന് മിൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ നിർദ്ദേശിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷ് സഹായമില്ലാതെ ഇന്ത്യയ്ക്ക് പുരോഗതി സാധ്യമല്ലായിരുന്നു.

ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ ആശയത്തിൽ, ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണം പുരോഗതിയുടെയും നാഗരികതയുടെയും എല്ലാ ശക്തികളെയും പ്രതിനിധീകരിച്ചു. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിന് മുമ്പുള്ള കാലഘട്ടം ഇരുട്ടിന്റെ കാലഘട്ടമായിരുന്നു. ഇന്ന് അത്തരമൊരു ധാരണ അംഗീകരിക്കാനാകുമോ?

എന്തായാലും, ചരിത്രത്തിന്റെ ഏതെങ്കിലും കാലഘട്ടത്തെ “ഹിന്ദു” അല്ലെങ്കിൽ “മുസ്ലിം” എന്ന് നമുക്ക് വിളിക്കാമോ? ഈ കാലഘട്ടങ്ങളിൽ വിവിധ വിശ്വാസങ്ങൾ ഒരേസമയം നിലനിന്നിരുന്നില്ലേ? ഒരു കാലഘട്ടത്തെ അക്കാലത്തെ ഭരണാധികാരികളുടെ മതത്തിലൂടെ മാത്രം എന്തുകൊണ്ട് നാം ചിത്രീകരിക്കണം? അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നത് മറ്റുള്ളവരുടെ ജീവിതവും പ്രഥകളും യഥാർത്ഥത്തിൽ പ്രധാനമല്ലെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. പുരാതന ഇന്ത്യയിലെ ഭരണാധികാരികൾ പോലും എല്ലാവരും ഒരേ വിശ്വാസം പങ്കുവെച്ചിരുന്നില്ല എന്നും നാം ഓർമ്മിക്കേണ്ടതാണ്.

ബ്രിട്ടീഷ് വർഗ്ഗീകരണത്തിൽ നിന്ന് അകന്നുനിന്ന്, ചരിത്രകാരന്മാർ സാധാരണയായി ഇന്ത്യൻ ചരിത്രത്തെ ‘പുരാതന’, ‘മദ്ധ്യകാല’, ‘ആധുനിക’ എന്നിങ്ങനെ വിഭജിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈ വിഭജനത്തിനും അതിന്റെ പ്രശ്നങ്ങളുണ്ട്. ആധുനിക കാലഘട്ടം ആധുനികതയുടെ എല്ലാ ശക്തികളുടെയും വളർച്ചയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്ന പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് കടമെടുത്ത ഒരു കാലഘട്ടവിഭജനമാണിത് - ശാസ്ത്രം, യുക്തി, ജനാധിപത്യം, സ്വാതന്ത്ര്യം, സമത്വം എന്നിവ. ആധുനിക സമൂഹത്തിന്റെ ഈ സവിശേഷ