ಉತ್ತರ ರೈಲ್ವೆ – ಒಂದು ನೋಟದಲ್ಲಿ ವಿಭಾಗಗಳು

ಉತ್ತರ ರೈಲ್ವೆ (ಎನ್ಆರ್) ಮಾರ್ಗ ಕಿಮೀ ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಶಕ್ತಿಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯ ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ವಲಯವಾಗಿದೆ.
ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ: ಬರೋಡಾ ಹೌಸ್, ನವ ದೆಹಲಿ
ರಚನೆಯ ದಿನಾಂಕ: 14 ಏಪ್ರಿಲ್ 1952 (ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯನ್ ರೈಲ್ವೆ & ಔಧ್ & ರೋಹಿಲ್ಖಂಡ್ ರೈಲ್ವೆಯ ಪುನರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ)
ಪ್ರಸ್ತುತ ವಿಭಾಗಗಳು: ದೆಹಲಿ, ಅಂಬಾಲಾ, ಫಿರೋಜ್ಪುರ, ಲಕ್ನೋ, ಮೊರಾದಾಬಾದ್

1. ತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಪ್ರೊಫೈಲ್

2. ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷಣಗಳು

ದೆಹಲಿ ವಿಭಾಗ

• ಯಾರ್ಡ್ ಮರುಮಾದರಿ: ನವ ದೆಹಲಿ–ಶಿವಾಜಿ ಬ್ರಿಡ್ಜ್ 4ನೇ ಲೈನ್ 2022ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾರಂಭ.
• ನಿಲ್ದಾಣ ವರ್ಗಗಳು:
  – ಎನ್ಎಸ್ಜಿ-1: ನವ ದೆಹಲಿ, ಹಜರತ್ ನಿಜಾಮುದ್ದೀನ್, ಆನಂದ ವಿಹಾರ್ ಟರ್ಮಿನಲ್
  – ಎಸ್ಜಿ-2: ದೆಹಲಿ ಜಂ., ದೆಹಲಿ ಸರಾಯ್ ರೋಹಿಲ್ಲಾ
• ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಸಂಕೇತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: 165 ಆರ್ಕೆಎಂ (ಮಾರ್ಗ ಕಿಮೀ) 60 ಕೆಜಿ 90 ಯುಟಿಎಸ್ ರೈಲುಗಳು & ಎಸ್ಎಸ್ಡಿ ಸ್ವಿಚ್ಗಳೊಂದಿಗೆ.
• ಓಹೆ: 25 ಕೆವಿ, 50 ಹರ್ಟ್ಜ್, ಕ್ಯಾಟೆನರಿ 1.45 ಮೀ ಗಾಳಿ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಡಿಎಫ್ಸಿಸಿ ಜೋಡಣೆಗೆ 7.57 ಮೀ ಕನಿಷ್ಠ ಎತ್ತರ.

ಅಂಬಾಲಾ ವಿಭಾಗ

• ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ಉದ್ದದ ವಿದ್ಯುತ್ಕೃತ ಸುರಂಗ (ರೂಪಾಲ್–ಕಾಲ್ಕಾ, 3.24 ಕಿಮೀ) ಕಾಲ್ಕಾ–ಶಿಮ್ಲಾ ಪರಂಪರಾ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ (ವಿದ್ಯುತ್ಕರಣವಿಲ್ಲದ).
• ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ರಚನೆ: ಮುಖ್ಯ ಲೈನ್ನಲ್ಲಿ 52 ಕೆಜಿ/60 ಕೆಜಿ, 90 ಯುಟಿಎಸ್ ರೈಲುಗಳು, ಎಲ್ಡಬ್ಲ್ಯೂಆರ್ 1 ರಲ್ಲಿ 12 & 1 ರಲ್ಲಿ 8½ ಸ್ವಿಚ್ಗಳು.
• ಮಟ್ಟದ ದಾಟುಗಳು: 330 (2023), 92 % ಎತ್ತುವ ತಡೆಗಳು & ಇಂಟರ್ಲಾಕಿಂಗ್ನೊಂದಿಗೆ ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಫಿರೋಜ್ಪುರ ವಿಭಾಗ

• ಗಡಿ ವಿಭಾಗ: 183 ಕಿಮೀ ಪಾಕಿಸ್ತಾನವನ್ನು (ವಾಗಾ-ಅಟ್ಟಾರಿ) ಮುಟ್ಟುತ್ತದೆ.
• ಸರಕು ಸಾಗಣೆ: 2022–23ರಲ್ಲಿ 52 ಎಂಟಿ (ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳು, ಗೊಬ್ಬರ, ಪಿಒಎಲ್).
• ಗತಿ-ಶಕ್ತಿ ಸರಕು ಟರ್ಮಿನಲ್: 5 (ಅಬೋಹರ್, ಫಜಿಲ್ಕಾ, ಜಲಂಧರ್, ಲುಧಿಯಾನಾ, ಖನ್ನಾ).

ಲಕ್ನೋ ವಿಭಾಗ

• ದ್ವಿಗುಣೀಕರಣ & ಹೊಸ ಲೈನ್:
  – ಲಕ್ನೋ–ಅಯೋಧ್ಯಾ–ದರ್ಶನ ನಗರ 3ನೇ ಲೈನ್ (2021)
  – ಗೋಮತಿ ನಗರ–ಮಲ್ಹೌರ್ 4ನೇ ಲೈನ್ (2023)
• ಮೆಮು ಕಾರ್-ಶೆಡ್: ಗೋಮತಿ ನಗರ (ಭಾರತದ ಮೊದಲ 12-ಕಾರ್ ಮೆಮು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸೌಲಭ್ಯ).

ಮೊರಾದಾಬಾದ್ ವಿಭಾಗ

• ವಿದ್ಯುತ್ಕೃತ ಸರಕು ಕಾರಿಡಾರ್: ಇಡಿಎಫ್ಸಿ (ಖುರ್ಜಾ–ಭೌಪುರ್) 345 ಕಿಮೀ ವಿಭಾಗದೊಳಗೆ.
• ವ್ಯಾಗನ್ ದುರಸ್ತಿ ಡಿಪೋಗಳು: ಮೊಘಲ್ಸರಾಯ್, ಬರೇಲಿ, ಮೊರಾದಾಬಾದ್.
• ರಾಜಭಾಷಾ ಅನುಷ್ಠಾನ: 100 % ಹಿಂದಿ ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರ ಸಾಧಿಸಿದ ಮೊದಲ ವಿಭಾಗ (2020).

3. ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳು

4. ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚಿನ ನವೀಕರಣಗಳು (2023-24)

• ಕವಚ್ (ಸ್ವದೇಶಿ ಎಟಿಪಿ): ಎನ್ಆರ್ನಲ್ಲಿ 1 200 ಆರ್ಕೆಎಂ ಅನುಮೋದನೆ; ದೆಹಲಿ–ಆಗ್ರಾ & ಅಂಬಾಲಾ–ಲುಧಿಯಾನಾದಲ್ಲಿ ಪೈಲಟ್.
• ಅಮೃತ ಭಾರತ (ಪುಶ್-ಪುಲ್): ನವ ದೆಹಲಿ–ಅಯೋಧ್ಯಾ & ಆನಂದ ವಿಹಾರ್–ಮಾಲ್ದಾ 30 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023ರಲ್ಲಿ ಉದ್ಘಾಟನೆ.
• ವಂದೇ ಭಾರತ (2.0): ದೆಹಲಿ–ಅಂಬಾಲಾ–ಚಂಡೀಗಢ್ & ದೆಹಲಿ–ದೆಹರಾದೂನ್ ವಿಬಿ ಸೇವೆಗಳು (16 ಪ್ರಯಾಣಗಳು/ವಾರ).
• ನಿಲ್ದಾಣ ಪುನರ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ (ಅಮೃತ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು): ಎನ್ಆರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 54 ನಿಲ್ದಾಣಗಳು – ದೆಹಲಿ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ 14 (ಇಜ್ಜತ್-ನಗರ, ಸಹಾರನ್ಪುರ್, ಅಲಿಗಢ್, ಇತ್ಯಾದಿ.).
• ಸರಕು ಕಾರಿಡಾರ್ಗಳು:
  – ಇಡಿಎಫ್ಸಿ (ಪೂರ್ವ ಡಿಎಫ್ಸಿ) ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ಮೊಘಲ್ಸರಾಯ್–ಖುರ್ಜಾ–ದಾದ್ರಿ (ಮೊರಾದಾಬಾದ್ ವಿಭಾಗ).
  – ಡಬ್ಲ್ಯೂಡಿಎಫ್ಸಿ (ಪಶ್ಚಿಮ ಡಿಎಫ್ಸಿ) ದಾದ್ರಿ & ತುಘಲಕಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ.
• ಹಸಿರು ಉಪಕ್ರಮಗಳು: 1 028 ಎಂಡಬ್ಲ್ಯೂ ಸೌರ ಛಾವಣಿಗಳು ಅನುಮೋದನೆ; 40 % ಈಗಾಗಲೇ ಶಕೂರ್ಬಸ್ತಿ, ಲಕ್ನೋ ಜಂ., ಮೊರಾದಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಹೊಸ ಲೈನ್ಗಳು:
  – ಚಂಡೀಗಢ್–ಸಹ್ನೇವಾಲ್–ಲುಧಿಯಾನಾ 3ನೇ ಲೈನ್ (ವೆಚ್ಚ ₹2 018 ಕೋಟಿ, 97 ಕಿಮೀ).
  – ಋಷಿಕೇಶ್–ಕರ್ಣಪ್ರಯಾಗ್ (125 ಕಿಮೀ, ಚಾರ್-ಧಾಮ್ ಯೋಜನೆ) – 65 % ಪೂರ್ಣ.
• ಬಜೆಟ್ 2024-25 ಹಂಚಿಕೆ: ಉತ್ತರ ರೈಲ್ವೆಗೆ ₹18 900 ಕೋಟಿ (ಎಲ್ಲಾ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು).

5. ಪರೀಕ್ಷೆಗಾಗಿ ತ್ವರಿತ-ಗುಂಡು ಸಂಗತಿಗಳು

• ಎನ್ಆರ್ನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಉದ್ದದ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್: ಗೋರಖ್ಪುರ್ (ಈಗ ಎನ್ಇಆರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿದೆ ಆದರೆ 1952ರವರೆಗೆ ಎನ್ಆರ್ನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು).
• ಅತಿ ಎತ್ತರದ ರೈಲು ಸೇತುವೆ: ಚೆನಾಬ್ (ಎನ್ಆರ್ನಲ್ಲಿಲ್ಲ) – ಎನ್ಆರ್ನ ಅತಿ ಎತ್ತರದ್ದು ಚಕ್ಕಿ (66 ಮೀ) ಪಠಾಣ್ಕೋಟ್–ಜೋಗಿಂದರ್ ನಗರದ ಮೇಲೆ.
• ಉತ್ತರ ರೈಲ್ವೆ ಜಾಲ: 7 114 ಮಾರ್ಗ ಕಿಮೀ (2023) – ಐಆರ್ನ 12 %.
• ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಶಕ್ತಿ: 1.03 ಲಕ್ಷ (ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ದೊಡ್ಡದು).
• ಪ್ರಯಾಣಿಕ ಗಳಿಕೆ ಪಾಲು: ಐಆರ್ನ 28 % (ದೆಹಲಿ ಕೇಂದ್ರದ ಕಾರಣ).
• ಯುನೆಸ್ಕೋ ಪರಂಪರೆ: ಕಾಲ್ಕಾ–ಶಿಮ್ಲಾ & ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ ಟರ್ಮಿನಸ್ (ಮುಂಬೈ) – ಕೇವಲ ಕಾಲ್ಕಾ–ಶಿಮ್ಲಾ ಎನ್ಆರ್ನಲ್ಲಿದೆ.