രഹീം (1556-1626)

രഹീമിന്റെ ജനനം ലാഹോറിൽ (ഇപ്പോൾ പാകിസ്താൻ) 1556-ൽ ആയിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂർണ്ണനാമം അബ്ദുറ്റഹീം ഖാൻഖാന എന്നായിരുന്നു. അറബി, പേർഷ്യൻ, സംസ്കൃതം, ഹിന്ദി എന്നിവയിൽ രഹീം നല്ല പാണ്ഡിത്യമുള്ളയാളായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ നീതിപരമായ ഉക്തികളിൽ സംസ്കൃത കവികളുടെ സ്പഷ്ടമായ സ്വാധീനം കാണാം. മധ്യകാല രാജസഭാ സംസ്കൃതിയുടെ പ്രതിനിധി കവിയായി രഹീം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അക്ബറിന്റെ ദർബാറിലെ ഹിന്ദി കവികളിൽ അദ്ദേഹത്തിന് പ്രധാനപ്പെട്ട സ്ഥാനമുണ്ടായിരുന്നു. അക്ബറിന്റെ നവരത്നങ്ങളിൽ ഒരാളായിരുന്നു രഹീം.

ശൃംഗാരം, നീതി, ഭക്തി എന്നിവയാണ് രഹീമിന്റെ കാവ്യത്തിന്റെ പ്രധാന വിഷയങ്ങൾ. രഹീം വളരെ ജനപ്രിയ കവിയായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദോഹകൾ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് എളുപ്പത്തിൽ മനഃപാഠമാകും. ദൈനംദിന ജീവിതത്തിലെ ഉദാഹരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് കവി അവയെ ലളിതവും എളുപ്പവും ബോധ്യമാകുന്നതുമാക്കിയിരിക്കുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ നീതിപരമായ ദോഹകളാണ് കൂടുതൽ പ്രചാരത്തിലുള്ളത്. അവധിയിലും ബ്രജിലും രഹീമിന് തുല്യ പാണ്ഡിത്യമുണ്ടായിരുന്നു. തന്റെ കാവ്യത്തിൽ അദ്ദേഹം ശക്തമായ ഭാഷ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്.

രഹീമിന്റെ പ്രധാന കൃതികൾ: രഹീം സതസൈ, ശൃംഗാര സതസൈ, മദനാഷ്ടകം, രാസ പഞ്ചാധ്യായി, രഹീം രത്നാവലി, ബർവൈ, ഭാഷിക ഭേദവർണ്ണനം. ഈ കൃതികളെല്ലാം ‘രഹീം ഗ്രന്ഥാവലി’യിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

ഈ പാഠത്തിൽ രഹീമിന്റെ നീതിപരമായ ദോഹകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. മറ്റുള്ളവരോട് എങ്ങനെ പെരുമാറണം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള പാഠങ്ങൾ ഈ ദോഹകൾ വായനക്കാരന് നൽകുമ്പോൾ, അതേസമയം മനുഷ്യർക്ക് ചെയ്യേണ്ടതും ചെയ്യാൻ പാടില്ലാത്തതുമായ പെരുമാറ്റത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഉപദേശവും നൽകുന്നു. ഒരിക്കൽ വായിച്ചാൽ ഇവ മറക്കാൻ സാധ്യമല്ല, ഇവയിൽ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്ന സാഹചര്യങ്ങളെ നേരിടുമ്പോൾ ഇവ ഓർമ്മ വരുന്നത് അനിവാര്യമാണ്.

ദോഹകൾ

രഹിമൻ ധാഗാ പ്രേം കാ, മത് തോഡോ ചടകായ. ടൂട്ടേ സേ ഫിര് നാ മിലേ, മിലേ ഗാംഠ് പരി ജായ്..

രഹിമൻ നിജ് മൻ കീ ബിഥാ, മൻ ഹീ രാഖോ ഗോയ്. സുനി അഠിലൈഹൈം ലോഗ് സബ്, ബാംടി ന ലൈഹൈം കോയ്..

ഏകൈ സാധേ സബ് സധൈ, സബ് സാധേ സബ് ജായ്. രഹിമൻ മൂലഹിം സീഞ്ചിബോ, ഫൂലൈ ഫലൈ അഘായ്..

ചിത്രകൂട് മേം രമി രഹേ, രഹിമൻ അവധ്-നരേസ്. ജാ പര് ബിപദാ പഡത് ഹൈ, സോ ആവത് യഹ് ദേസ്..

ദീരഘ് ദോഹാ അരഥ് കേ, ആഖർ ഥോരേ ആഹിം. ജ്യോം രഹീം നട് കുംഡലീ, സിമിടി കൂദി ചഢി ജാഹിം..

ധനി രഹീം ജൽ പങ്ക് കോ ലഘു ജിയ് പിഅത് അഘായ്. ഉദധി ബഡായി കൗൻ ഹൈ, ജഗത് പിആസോ ജായ്..

നാദ് രീഝി തൻ ദേത് മൃഗ്, നര് ധന് ഹേത് സമേത്. തേ രഹീം പശു സേ അധിക്, രീഝേഹു കഛു ന ദേത്..

ബിഗരീ ബാത് ബനൈ നഹീം, ലാഖ് കരൗ കിന് കോയ്. രഹിമൻ ഫാടേ ദൂധ് കോ, മഥേ ന മാഖൻ ഹോയ്..

രഹിമൻ ദേഖി ബഡേൻ കോ, ലഘു ന ദീജിയേ ഡാരി. ജഹാം കാമ് ആവേ സുഈ, കഹാ കരേ തരവാരി..

രഹിമൻ നിജ് സംപതി ബിനാ, കോഉ ന ബിപതി സഹായ്. ബിനു പാനി ജ്യോം ജലജ് കോ, നഹിം രവി സകേ ബചായ്..

രഹിമൻ പാനി രാഖിയേ, ബിനു പാനി സബ് സൂൻ. പാനി ഗയേ ന ഊംരൈ, മോതി, മാനുഷ്, ചൂൻ..

ചോദ്യാഭ്യാസം

1. താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം നൽകുക-

(ക) പ്രേമത്തിന്റെ നൂൽ തുടർന്നാൽ മുമ്പത്തെപ്പോലെ എന്തുകൊണ്ട് ആകാനാവില്ല?

(ഖ) നമ്മുടെ ദുഃഖം മറ്റുള്ളവരോട് എന്തുകൊണ്ട് വെളിപ്പെടുത്തരുത്? മനസ്സിലെ വേദന മറ്റുള്ളവരോട് പറയുമ്പോൾ അവരുടെ പെരുമാറ്റം എങ്ങനെ ആകും?

(ഗ) സമുദ്രത്തിന് പകരം ചെളിനീരിനെയാണ് രഹീം ധന്യൻ എന്ന് പറഞ്ഞത് എന്തുകൊണ്ട്?

(ഘ) ഒന്നിനെ സാധിക്കുമ്പോൾ എല്ലാം എങ്ങനെ സാധിക്കും?

(ങ) വെള്ളമില്ലാത്ത താമരയെ സൂര്യനും എന്തുകൊണ്ട് രക്ഷിക്കാൻ കഴിയില്ല?

(ച) അവധ് രാജാവ് ചിത്രകൂട്ടിലേക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പോകേണ്ടി വന്നു?

(ഛ) ‘നട്ട്’ ഏത് കലയിൽ സിദ്ധിയാർജ്ജിച്ചതിനാൽ മുകളിലേക്ക് കയറുന്നു?

(ജ) ‘മുത്ത്, മനുഷ്യൻ, മാവ്’ എന്നിവയുടെ സന്ദർഭത്തിൽ വെള്ളത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം വ്യക്തമാക്കുക.

2. താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്നവയുടെ ഭാവം വ്യക്തമാക്കുക-

(ക) ടൂട്ടേ സേ ഫിര് നാ മിലേ, മിലേ ഗാംഠ് പരി ജായ്.

(ഖ) സുനി അഠിലൈഹൈം ലോഗ് സബ്, ബാംടി ന ലൈഹൈം കോയ്.

(ഗ) രഹിമൻ മൂലഹിം സീഞ്ചിബോ, ഫൂലൈ ഫലൈ അഘായ്.

(ഘ) ദീരഘ് ദോഹാ അരഥ് കേ, ആഖർ ഥോരേ ആഹിം.

(ങ) നാദ് രീഝി തൻ ദേത് മൃഗ്, നര് ധന് ഹേത് സമേത്.

(ച) ജഹാം കാമ് ആവേ സുഈ, കഹാ കരേ തരവാരി.

(ഛ) പാനി ഗയേ ന ഊംരൈ, മോതി, മാനുഷ്, ചൂൻ.

3. താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന ഭാവങ്ങൾ പാഠത്തിലെ ഏത് വരികളിലൂടെയാണ് പ്രകടിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്

(ക) ആപത്ത് വന്നവൻ മാത്രമാണ് ഈ ദേശത്ത് വരുന്നത്.

(ഖ) ആർക്കെങ്കിലും ലക്ഷം ശ്രമം ചെയ്താലും തെറ്റിപ്പോയ കാര്യം വീണ്ടും ശരിയാക്കാൻ കഴിയില്ല.

(ഗ) വെള്ളമില്ലാതെ എല്ലാം ശൂന്യമാണ് അതിനാൽ വെള്ളം തീർച്ചയായും സൂക്ഷിക്കണം.

4.ഉദാഹരണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പാഠത്തിൽ വന്ന താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന പദങ്ങളുടെ പ്രചാരത്തിലുള്ള രൂപങ്ങൾ എഴുതുക -

ഉദാഹരണം: കോയ് - കോയ്, $\qquad$ ജേ - ജോ

ജ്യോം $\qquad$………. കഛു $\qquad$……….

നഹിം $\qquad$………. കോയ് $\qquad$……….

ധനി $\qquad$………. ആഖർ $\qquad$……….

ജിയ് $\qquad$………. ഥോരേ $\qquad$……….

ഹോയ് $\qquad$………. മാഖൻ $\qquad$……….

തരവാരി $\qquad$………. സീഞ്ചിബോ $\qquad$………

മൂലഹിം $\qquad$………. പിഅത് $\qquad$……….

പിആസോ $\qquad$………. ബിഗരീ $\qquad$……….

ആവേ $\qquad$………. സഹായ് $\qquad$……….

ഊബരൈ $\qquad$………. ബിനു $\qquad$……….

ബിഥാ $\qquad$………. അഠിലൈഹൈം $\qquad$……….

പരിജായ് $\qquad$……….

യോഗ്യത-വിസ്താരം

1. ‘സൂചിക്ക് പകരം വാൾ ഉപയോഗപ്രദമല്ല’ എന്നും ‘വെള്ളമില്ലാതെ എല്ലാം ശൂന്യമാണ്’ എന്നീ വിഷയങ്ങളിൽ ക്ലാസ്സിൽ ചർച്ച സംഘടിപ്പിക്കുക.

2. ‘ചിത്രകൂട്ട്’ ഏത് സംസ്ഥാനത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതെന്ന് വിവരം നേടുക.

പ്രോജക്ട് പ്രവർത്തനം

നീതി സംബന്ധിച്ച മറ്റ് കവികളുടെ ദോഹകൾ/കവിതകൾ ശേഖരിച്ച് ആ ദോഹകൾ/കവിതകൾ ചാർട്ടിൽ എഴുതി വാൾ മാഗസിനിൽ ഘടിപ്പിക്കുക.

ശബ്ദാർത്ഥങ്ങളും കുറിപ്പുകളും