కెమిస్ట్రీ ఆవర్తన పట్టిక - త్వరిత పునర్విమర్శ
రసాయన శాస్త్రం పీరియాడిక్ టేబుల్ - తక్షణ పునశ్చరణ
కీ పాయింట్లు (ఒకే వాక్యంలో)
- పరమాణు సంఖ్య = ప్రోటాన్ల సంఖ్య (అంశాన్ని నిర్వచిస్తుంది).
- గ్రూపులు (నిలువు వరుసలు) 18; పీరియడ్లు (అడ్డవరుసలు) 7.
- గ్రూప్ 1: క్షార లోహాలు (Li, Na, K) – 1 వాలెన్స్ e⁻, అత్యంత చురుకైనవి.
- గ్రూప్ 2: క్షార భూమి లోహాలు (Be, Mg, Ca) – 2 వాలెన్స్ e⁻.
- గ్రూప్ 17: హాలోజెన్లు (F, Cl, Br) – 7 వాలెన్స్ e⁻, అత్యంత చురుకైన అలోహాలు.
- గ్రూప్ 18: నోబుల్ వాయువులు (He, Ne, Ar) – 8 వాలెన్స్ e⁻ (ఆక్టెట్), నిష్క్రియాత్మకం.
- పరమాణు పరిమాణం పీరియడ్ వెంట ↓, గ్రూప్ వెంట ↑.
- లోహ లక్షణం గ్రూప్ వెంట ↑, పీరియడ్ వెంట ↓.
- గ్రూపుల 1–4 కోసం వాలెన్సీ = గ్రూప్ సంఖ్య; 5–7 కోసం = 8 – గ్రూప్ సంఖ్య.
- ట్రాన్సిషన్ లోహాలు (d-block) వేరియబుల్ వాలెన్సీ & రంగును చూపిస్తాయి.
- లాంతనైడ్లు & యాక్టినైడ్లు (f-block) రేడియోధార్మికంగా ఉంటాయి & వేరుగా ఉంచబడ్డాయి.
- మెండలీవ్ పరమాణు ద్రవ్యరాశి ప్రకారం అమర్చాడు; ఆధునిక టేబుల్ పరమాణు సంఖ్య ప్రకారం.
- న్యూలాండ్స్ ఆక్టేవ్ నియమం Ca (20) వరకే పనిచేసింది.
- డోబెరైనర్ ట్రయాడ్స్: మధ్య అంశం A.M. ≈ (A.M.1 + A.M.3)/2.
- ఎలక్ట్రోనెగటివిటీ క్రమం: F > O > Cl > N; తక్కువ: Fr.
- లోహాల ఆక్సైడ్లు క్షార; అలోహాలవి ఆమ్ల.
- హైడ్రోజన్ను గ్రూప్ 1 & 17 రెండింటితో ఉంచారు (అనన్య స్థానం).
- నోబుల్ వాయువుల ఆవిష్కరణ తర్వాత జీరో గ్రూప్ను చేర్చారు.
- 6వ పీరియడ్లో గరిష్ఠ అంశాలు (32) 4f & 5d నింపడం వల్ల.
- ఆధునిక టేబుల్లో 118 అంశాలు; చివరిది ఓగనెస్సన్ (Og, Z=118).
ముఖ్యమైన సూత్రాలు/నియమాలు
| సూత్రం/నియమం | అన్వయం |
|---|---|
| షెల్లుల సంఖ్య = పీరియడ్ సంఖ్య | మూ�లకం యొక్క పీరియడ్ను గుర్తించడానికి |
| వాలెన్స్ ఎలక్ట్రాన్లు = గ్రూప్ సంఖ్య యొక్క యూనిట్ అంకె (2 అంకెల వరకు) | గ్రూప్ మరియు వాలెన్సీని అంచనా వేయడానికి |
| షెల్లో గరిష్ఠ ఎలక్ట్రాన్లు = 2n² | ఎలక్ట్రాన్ సామర్థ్యాన్ని తనిఖీ చేయడానికి |
| పరమాణు వ్యాసార్థం ∝ 1 / ప్రభావవంతమైన న్యూక్లియర్ ఆవేశం | పరిమాణ ధోరణిని వివరించడానికి |
| విద్యుదాకర్షణ తేడా > 1.7 ⇒ అయానిక బంధం | బంధ రకాన్ని అంచనా వేయడానికి |
| (పరమాణు ద్రవ్యరాశి – పరమాణు సంఖ్య) = న్యూట్రాన్లు | న్యూట్రాన్ల లెక్కింపు |
| గ్రూప్ 1 ఆక్సైడ్: M₂O; గ్రూప్ 2: MO | ఆక్సైడ్ సూత్రం |
| హాలోజన్ విస్థాపనం: Cl₂ + 2KBr → 2KCl + Br₂ | రియాక్టివిటీ శ్రేణి |
| d-బ్లాక్ వాలెన్సీ = (బయట s + అజండ d) ఎలక్ట్రాన్లు | వేరియబుల్ వాలెన్సీ |
| ఆక్టెట్ నియమం: బయట షెల్లో 8 e⁻ (He కోసం 2) | స్థిరత తనిఖీ |
మెమరీ ట్రిక్స్
- గ్రూప్ 1 క్రమం: LiNa Ki Rb Cse Fry — “Little Naughty Kids Rub Cats Fur”
- హాలోజన్లు: F Cl Br I At — “First Class Breakfast In Austria”
- నోబుల్ గ్యాసులు: He Ne Ar Kr Xe Rn Og — “He Never Arrives; Karen Xenially Runs Out”
- d-బ్లాక్ 1వ శ్రేణి (21-30): Sc Ti V Cr Mn Fe Co Ni Cu Zn — “Scary Tigers Vanquish Cruel Monkeys, Feasting Comfortably Near Cages.”
- విద్యుదాకర్షణ ధోరణి: FONCl — “Fancy Old Nuns Climb” (పై కుడి మూల).
సాధారణ తప్పులు
| తప్పు | సరైన విధానం |
|---|---|
| పరమాణు ద్రవ్యరాశిని పరమాణు సంఖ్యతో గందరగోళం చేయడం | పరమాణు సంఖ్య = ప్రోటాన్ల సంఖ్య; ద్రవ్యరాశి = p⁺ + n⁰ |
| Hని స్థిరమైన గ్రూపులో ఉంచడం | H ప్రత్యేకమైనది; 1 మరియు 17 రెండింటిలో ఉండవచ్చు |
| గ్రూప్ 12ని 2B (పాత IUPAC)గా రాయడం | ఆధునిక 1-18 నంబరింగ్ వాడండి |
| అన్ని లోహాలు కేవలం ప్రాథమిక ఆక్సైడ్లనే ఏర్పరుస్తాయని భావించడం | Mn, Cr మొదలైనవి ద్విప్రకృతి ఆక్సైడ్లను ఇస్తాయి |
| 4f/5f 6వ/7వ పీరియడ్ను పొడవుగా చేస్తాయని మర్చిపోవడం | 6వ పీరియడ్ = 32 మూలకాలు (4f=14 + 5d=10 + 6s=6 + 6p=2) |
చివరి నిమిషం చిట్కాలు
- ప్రశ్నపత్రం చివరి పేజీలో పీరియాడిక్ టేబుల్ను మొదట చూడండి – 2 నిమిషాలు ఆదా అవుతుంది.
- గ్రూప్ నంబర్ నుండి వాలెన్స్ e⁻ను గుర్తించండి – 50% రియాక్టివిటీ MCQsను వెంటనే పరిష్కరిస్తుంది.
- పీరియడ్ను షెల్ సంఖ్య కోసం; గ్రూప్ను వాలెన్సీ కోసం వాడండి – కలపకండి.
- “నోబుల్ గ్యాస్” అని టిక్ చేయండి, ప్రశ్న తక్కువ రియాక్టివ్ మూలకాన్ని అడిగితే.
- వేరియబుల్ వాలెన్సీ ప్రశ్నలలో, పెద్ద అణువుకు తక్కువ ఆక్సిడేషన్ స్థితిని ఎంచుకోండి (ఉదా., Fe²⁺ > Fe³⁺ పరిమాణం).
తక్షణ ప్రాక్టీస్ (5 MCQs)
1. ఏ మూలకానికి అత్యధిక విద్యుత్ఋణత ఉంది?
ఫ్లోరిన్ (F)
2. పరమాణు సంఖ్య 35 ఉన్న మూలకం ఏ పీరియడ్ & గ్రూప్కు принадлежిస్తుంది?
పీరియడ్ 4, గ్రూప్ 17 (బ్రోమిన్)
3. ఏ మూలకం ఆక్సైడ్ ద్విప్రకృతి?
అల్యూమినియం (Al)
4. ఈ క్రింది వాటిలో ఏది లాంతనైడ్?
సీరియం (Ce)
5. లిథియం పరమాణు పరిమాణం సోడియం కంటే _____; సత్యం/అసత్యం: ఒక గ్రూప్లో క్రిందికి వెళ్లేకొద్దీ లోహ లక్షణం పెరుగుతుంది.
చిన్నది; సత్యం