ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਮਾਸਟਰ - ਤੇਜ਼ ਸੋਧ
ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਮਾਸਟਰ - ਤੇਜ਼ ਰਿਵੀਜ਼ਨ
ਇੱਕ ਲਾਈਨਰ
- ਸਪੀਡ = ਦੂਰੀ / ਸਮਾਂ; ਵੇਗ = ਵਿਸਥਾਪਨ / ਸਮਾਂ (ਵੈਕਟਰ)।
- ਨਿਊਟਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ: ਜੜਤਾ; ਦੂਜਾ: F = ma; ਤੀਜਾ: ਕਿਰਿਆ-ਪ੍ਰਤਿਕਿਰਿਆ ਬਰਾਬਰ-ਉਲਟ।
- g ≈ 9.8 m/s² ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ; ਭਾਰ = mg।
- ਕੰਮ = F·s·cosθ; ਪਾਵਰ = ਕੰਮ / ਸਮਾਂ; 1 hp = 746 W।
- KE = ½mv²; PE = mgh; ਕੁੱਲ ਯੰਤਰਿਕ ਊਰਜਾ = KE + PE (ਸਿਰਫ਼ ਗੁਰਤਵਾਕਰਸ਼ਣ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਸੰਵਰਤ)।
- ਆਵੇਗ = FΔt = Δp; ਇਕਾਈ kg·m/s।
- ਦਬਾਅ = F / A; 1 atm = 1.01×10⁵ Pa = 76 cm Hg।
- ਆਰਕੀਮੀਡੀਜ਼: ਉੱਪਰ ਧੱਕਾ = ਹਟਾਏ ਹੋਏ ਦਰਾਅ ਦਾ ਭਾਰ; ਤੈਰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ρਸਰੀਰ < ρਦਰਾਅ।
- ਬੋਇਲ: PV = ਸਥਿਰ (T ਸਥਿਰ); ਚਾਰਲਜ਼: V/T = ਸਥਿਰ (P ਸਥਿਰ)।
- PV = nRT; R = 8.314 J/mol·K; 0°C = 273 K।
- ਲਹਿਰ ਦੀ ਸਪੀਡ v = fλ; ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਧੁਨੀ ≈ 343 m/s (20°C)।
- ਪ੍ਰਤਿਧਵਨੀ ਦੂਰੀ = (v × t)/2; t = ਸੁਣੀ ਗਈ ਦੇਰੀ।
- ਰੋਧ R = ρl/A; 1 Ω = 1 V/A।
- ਓਮ ਦਾ ਨਿਯਮ: V = IR; ਰੋਧਕ ਵਿੱਚ ਪਾਵਰ: P = I²R = V²/R।
- ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ: Req = ΣR; ਸਮਾਂਤਰ: 1/Req = Σ(1/R)।
- ਫਲੇਮਿੰਗ: ਖੱਬਾ ਹੱਥ ਮੋਟਰ, ਸੱਜਾ ਹੱਥ ਜਨਰੇਟਰ।
- ਟ੍ਰਾਂਸਫਾਰਮਰ: Vp/Vs = Np/Ns = Is/Ip; η = Ps/Pp।
- ਅਪਵਰਤਨ ਸੂਚਕਾਂਕ n = c/v; ਸਨੈਲ: n₁sinθ₁ = n₂sinθ₂।
- ਦਰਪਣ: 1/f = 1/v + 1/u; f = R/2; ਲੈਂਸ ਨਿਯਮ ਵੀ ਇੱਕੋ।
- e = 1.6×10⁻¹⁹ C; h = 6.63×10⁻³⁴ J·s; c = 3×10⁸ m/s।
ਫਾਰਮੂਲੇ/ਨਿਯਮ
| ਫਾਰਮੂਲਾ |
ਵਰਤੋਂ |
| v = u + at |
ਇਕਸਾਰ ਤੇਜ਼ੀ; ਅੰਤਿਮ ਵੇਗ ਲੱਭੋ। |
| s = ut + ½at² |
ਸਥਿਰ ਤੇਜ਼ੀ ਹੇਠਾਂ ਥਾਂਤਰ। |
| F = G m₁m₂ / r² |
ਵਿਸ਼ਵ ਗੁਰਤਵਾਕਰਸ਼ਣ; ਹੋਰ ਗ੍ਰਹਾਂ ਉੱਤੇ ਭਾਰ। |
| τ = r × F = Iα |
ਟਾਰਕ ਅਤੇ ਕੋਣੀ ਤੇਜ਼ੀ (ਕਠੋਰ ਪਿੰਡ)। |
| ρ = m/V |
ਘਣਤਾ; ਤੈਰਨ/ਡੁੱਬਣ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ। |
| η = (F/A)/(dv/dx) |
ਚਿਪਚਿਪਾਹਟ ਦਾ ਗੁਣਾਂਕ; ਦਰਵਾਹ ਪ੍ਰਵਾਹ। |
| v = √(T/μ) |
ਤਾਰ ਉੱਤੇ ਅਨੁਧਾਰੀ ਤਰੰਗ ਦੀ ਚਾਲ (μ = ਭਾਰ/ਲੰਬਾਈ)। |
| β = 10 log(I/I₀) |
ਡੈਸੀਬਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਵਾਜ਼ ਪੱਧਰ (I₀ = 10⁻¹² W/m²)। |
| Φ = BA cosθ |
ਚੁੰਬਕੀ ਫਲਕਸ; ਫੈਰਾਡੇ ਦਾ ਨਿਯਮ EMI: ε = –dΦ/dt। |
| 1/λ = R(1/n₁² – 1/n₂²) |
ਰਿਡਬਰਗ ਫਾਰਮੂਲਾ; ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਸਪੈਕਟ੍ਰਲ ਰੇਖਾਵਾਂ। |
ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ
- RGB ਤੋਂ VIBGYOR: “Richard Of York Gave Battle In Vain” – ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਕ੍ਰਮ।
- ਫਲੇਮਿੰਗ ਨਿਯਮ: ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦਾ ਧੱਕਾ (ਮੋਟਰ) → “Motor-bike left home”; ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੀ ਪਕੜ (ਜਨਰੇਟਰ) → “Right returns current”।
- ਓਮ ਦੇ ਨਿਯਮ ਦਾ ਪਾਈ-ਚਾਰਟ: ਗੋਲਾ ਬਣਾਓ, ਅੰਦਰ V=IR ਲਿਖੋ; ਜੋ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਢੱਕੋ → ਤਿਕੋਣ ਸੰਬੰਧ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
- ਲੈਂਸ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨਿਯਮ: “REAL is Positive” (ਅਸਲ ਚਿੱਤਰ ਅਤੇ ਉੱਤਲ ਫੋਕਲ ਲੰਬਾਈ ਲਈ); ਕਾਲਪਨਿਕ ਅਤੇ ਅਵਤਲ ਲਈ ਨਕਾਰਾਤਮਕ।
- ਗ੍ਰਹਾਂ ਕ੍ਰਮ: “My Very Educated Mother Just Served Us Noodles” – Mercury Venus Earth Mars Jupiter Saturn Uranus Neptune।
ਆਮ ਗਲਤੀਆਂ
| ਗਲਤੀ |
ਸਹੀ |
| g = 10 m/s² ਵਰਤਣਾ ਜਦੋਂ ਸਵਾਲ ਵਿੱਚ 9.8 m/s² ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ। |
ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਮੁੱਲ ਹੀ ਵਰਤੋ; ਜੇ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ, ਤਾਂ 9.8 ਨੂੰ ਡਿਫਾਲਟ ਮੰਨੋ। |
| ਰਾਊਂਡ-ਟ੍ਰਿਪ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਔਸਤ ਸਪੀਡ ਨੂੰ ਔਸਤ ਵੈਲੋਸਿਟੀ ਨਾਲ ਉਲਝਾਉਣਾ। |
ਡਿਸਪਲੇਸਮੈਂਟ ਜ਼ੀਰੋ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੈਲੋਸਿਟੀ ਵੀ ਜ਼ੀਰੋ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ; ਸਪੀਡ ਕਦੇ ਜ਼ੀਰੋ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। |
| ਪੈਰਲਲ ਰੇਜ਼ਿਸਟਰਾਂ ਨੂੰ R₁ + R₂ ਵਾਂਗ ਜੋੜਣਾ। |
1/R = 1/R₁ + 1/R₂ ਵਰਤੋ; ਇਕੁਵਲੈਂਟ R ਛੋਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। |
| ਅਰੀਏ ਮਿਰਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਚੂਅਲ ਇਮੇਜ ਲਈ ਇਮੇਜ ਦੂਰੀ ਨੂੰ +ve ਲਿਖਣਾ। |
ਸਾਈਨ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਲਾਗੂ ਕਰੋ: ਵਰਚੂਅਲ ਇਮੇਜ → v ਨੈਗੇਟਿਵ। |
| ਸਨੇਲ ਦੇ ਨਿਯਮ ਵਿੱਚ ਇੰਸੀਡੈਂਸ ਐਂਗਲ ਨੂੰ ਨਾਰਮਲ ਤੋਂ ਲੈਣਾ ਪਰ ਚਿੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸਰਫੇਸ ਤੋਂ ਖਿੱਚਣਾ। |
ਹਮੇਸ਼ਾ ਰੇ ਅਤੇ ਨਾਰਮਲ ਵਿਚਕਾਰ ਐਂਗਲ ਮਾਪੋ। |
5 ਤੇਜ਼ MCQs
ਸਵਾਲ 1
2 kg ਦਾ ਪੱਥਰ ਆਰਾਮ ਤੋਂ ਛੱਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; 20 m ਡਿੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਪੀਡ ਲੱਭੋ (g = 10 m/s²).
A) 10 m/s B) 14.1 m/s C) 20 m/s D) 40 m/s
ਜਵਾਬ
C) 20 m/s (v² = 2gh)
ਸਵਾਲ 2
ਇਕੋ 1 s ਬਾਅਦ ਸੁਣਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਆਵਾਜ਼ ਦੀ ਸਪੀਡ 340 m/s ਹੈ, ਤਾਂ ਕੰਧ ਦੀ ਦੂਰੀ ਹੈ:
A) 85 m B) 170 m C) 340 m D) 680 m
ਜਵਾਬ
B) 170 m (distance = v × t / 2)
ਸਵਾਲ 3
2 kW ਦੇ ਹੀਟਰ ਦੀ 30 min/day ਲਈ 10 ਦਿਨ ਚਲਣ ਦੀ ਪਾਵਰ (kWh ਵਿੱਚ) ਹੈ:
A) 60 B) 10 C) 20 D) 600
ਜਵਾਬ
B) 10 kWh (2 kW × 0.5 h × 10)
ਸਵਾਲ 4
ਕੱਚ ਦਾ ਅਪਵਰਤਨ ਅੰਕ 1.5 ਹੈ। ਕੱਚ ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਲਗਭਗ ਹੈ:
A) 1×10⁸ m/s B) 2×10⁸ m/s C) 2.5×10⁸ m/s D) 3×10⁸ m/s
ਜਵਾਬ
B) 2×10⁸ m/s (v = c/n)
ਸਵਾਲ 5
ਇੱਕ ਉੱਤਲ ਲੈਂਸ ਦਾ f = 20 cm ਹੈ। ਵਸਤੂ 30 cm 'ਤੇ ਰੱਖੀ ਗਈ; ਚਿੱਤਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ:
A) 60 cm B) 15 cm C) 12 cm D) 30 cm
ਜਵਾਬ
A) 60 cm (1/v = 1/f – 1/u)
BETA
