ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤੱਥ
🔍 ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤੱਥ – 60 ਸਕਿੰਟ ਰਿਵਿਜ਼ਨ
1. ਯਾਦ ਕਰਨ ਲਈ ਅੰਕੜੇ
- ਹੱਡੀਆਂ: 206 (ਵੱਡਾ) ← ਨਵਜਨਮ 270 (ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜੁੜ ਜਾਂਦੀਆਂ)
- ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ: 639 ਨਾਂਵਾਲੀਆਂ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਭਾਰ ਦਾ 40 %
- ਖੂਨ: ~5–6 L (ਪੁਰਸ਼), ~4–5 L (ਔਰਤ)
- RBC ਉਮਰ: 120 ਦਿਨ; WBC ਉਮਰ: ਕੁਝ ਘੰਟੇ–ਦਿਨ; ਪਲੇਟਲੈਟ ਉਮਰ: 7–10 ਦਿਨ
- ਖੂਨ ਦਾ ਆਮ pH: 7.35–7.45 (ਥੋੜ੍ਹਾ ਖਾਰਾ)
- ਹੀਮੋਗਲੋਬਿਨ: M 13–17 g/dL, F 11–15 g/dL
- ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਨ: 72 min⁻¹ (ਵੱਡਾ), 120–140 (ਨਵਜਨਮ)
- ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ: 120/80 mmHg (ਆਦਰਸ਼)
- ਸਾਹ ਲੈਣ ਦੀ ਦਰ: 12–16 min⁻¹ (ਵੱਡਾ)
- ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅੰਗ: ਚਮੜੀ (1.5–2 m², ਸਰੀਰ ਦੇ ਭਾਰ ਦਾ 16 %)
- ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਹੱਡੀ: ਸਟੇਪਸ (ਕੰਨ)
- ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਹੱਡੀ: ਫੀਮਰ
- ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ: ਗਲੂਟੀਅਸ ਮੈਕਸਿਮਸ
- ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗਲੈਂਡ: ਲਿਵਰ (1.5 kg)
- ਸਭ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਪਦਾਰਥ: ਦੰਦਾਂ ਦਾ ਇਨੈਮਲ
- ਯੂਨੀਵਰਸਲ ਦਾਤਾ: O⁻; ਯੂਨੀਵਰਸਲ ਰਿਸੀਵਰ: AB⁺
- ਸਰੀਰ ਦਾ ਆਮ ਤਾਪਮਾਨ: 37 °C / 98.6 °F
- ATP ਉਤਪਾਦਨ: 1 ਗਲੂਕੋਜ਼ → 38 ATP (ਏਰੋਬਿਕ)
2. ਮਨੋਟੈਕਨਿਕ / ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ
- ਕ੍ਰੇਨੀਅਲ ਨਰਵ (I–XII):
On Old Olympus Towering Top A Finn And German Viewed Some Hops
(Olfactory, Optic, Oculomotor, Trochlear, Trigemal, Abducent, Facial, Auditory, Glossopharyngeal, Vagus, Accessory, Hypoglossal) - ਖੂਨ ਦੇ ਗਰੁੱਪਾਂ ਦੇ ਐਂਟੀਜਨ:
“O has None, A has A, B has B, AB has AB” - ਦਿਲ ਦੇ ਵਾਲਵਾਂ ਦੀ ਕ੍ਰਮ (ਧਾਰਾ):
“Try Pulling My Aorta” → Tricuspid → Pulmonary → Mitral → Aortic - ਕਾਰਬ/ਪ੍ਰੋਟੀਨ/ਚਰਬੀ ਕੈਲੋਰੀ ਮੁੱਲ:
“4-4-9, stay fine” (kcal g⁻¹)
3. ਤੁਰੰਤ ਤੁਲਨਾ ਟੇਬਲ
| ਦਰਵ / ਸੈੱਲ | ਮੁੱਖ ਕੰਮ | ਆਮ ਗਿਣਤੀ / ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ |
|---|---|---|
| RBC | O₂ ਆਵਾਜਾਈ | 4.5–6 ਮਿਲੀਅਨ/µL, ਦੋਹਰਾ ਥੋਸ, ਨਿਊਕਲੀਅਸ ਨਹੀਂ |
| WBC (ਨਿਊਟ੍ਰੋਫਿਲ 60 %) | ਰੱਖਿਆ | 4 000–11 000/µL, ਨਿਊਕਲੀਅਸ ਲੋਬਡ |
| ਪਲੇਟਲੈਟਸ | ਜਮਣ | 1.5–4 ਲੱਖ/µL, ਜੀਵਨ 7–10 ਦਿਨ |
| ਪਲਾਜ਼ਮਾ | ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ | 55 % ਖੂਨ ਦਾ ਆਯਤਨ, 90 % ਪਾਣੀ |
| ਵਿਟਾਮਿਨ / ਹਾਰਮੋਨ | ਘਾਟ ਰੋਗ | ਸਰੋਤ / ਨੋਟ |
|---|---|---|
| ਵਿਟ-C | ਸਕਰਵੀ | ਖਟਮਿਸ਼; ਕੋਲਾਜਨ ਸਿੰਥੇਸਿਸ |
| ਵਿਟ-D | ਰਿਕਟਸ (ਬੱਚਿਆਂ) | ਧੁੱਪ; Ca²⁺ ਅਬਜ਼ੋਰਪਸ਼ਨ |
| ਵਿਟ-K | ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਜਮਣ | ਗਟ ਬੈਕਟੀਰੀਆ; ਹਰੀ ਪੱਤੀਆਂ |
| ਇਨਸੁਲਿਨ | ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਮੈਲੀਟਸ | β-ਪੈਨਕ੍ਰੀਅਸ ↓ → ↑ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ |
| ਥਾਇਰਾਕਸਿਨ | ਗੋਇਟਰ/ਹਾਈਪੋਥਾਇਰਾਇਡ | ਆਇਓਡਿਨ T₃/T₄ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦਾ |
4. ਪੰਜ ਵਾਕਾਂ ਵਿਚ ਵਿਗਿਆਨ
- ਪਚਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ: ਮੂੰਹ (ਪਟਾਇਲਿਨ) → ਪੇਟ (ਪੈਪਸਿਨ) → ਡੂਓਡੇਨਮ (ਟ੍ਰਿਪਸਿਨ)
- ਨੇਫਰੋਨ: ਗੁਰਦੇ ਦੀ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਇਕਾਈ; ਹਰ ਗੁਰਦੇ ਵਿੱਚ ~1 ਮਿਲੀਅਨ
- ਸਾਇਨੋਵੀਅਲ ਦਰਵ: ਚਲਣਯੋਗ ਜੋੜਾਂ (ਕੰਧਾ, ਗੋਡਾ) ਨੂੰ ਲੁਬਰੀਕੇਟ ਕਰਦਾ ਹੈ
- CSF: 125 mL, ਦਿਮਾਗ/ਮੇਰੂ ਰੀੜ੍ਹ ਨੂੰ ਕਸ਼ਨ ਦਿੰਦਾ, ਕੋਰੋਇਡ ਪਲੈਕਸਸ ਵਿੱਚ ਬਣਦਾ
- ਸੋਡੀਅਮ–K ਪੰਪ: 3 Na⁺ ਬਾਹਰ, 2 K⁺ ਅੰਦਰ (ATPase) – RMP ਬਣਾਈ ਰੱਖਦਾ – 70 mV
BETA
