ਪੁਲਾੜ ਵਿਗਿਆਨ
🚀 ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਵਿਗਿਆਨ – 2 ਮਿੰਟ ਦਾ ਰਿਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੀਟ
ਮੁੱਖ ਤੱਥ (ਤੇਜ਼ ਬੁਲੇਟ)
- ਸੂਰਜ → ਸੌਰ ਮੰਡਲ ਦਾ 99.86% ਭਾਰ; ਉਮਰ ≈ 4.6 ਅਰਬ ਸਾਲ; ਕੋਰ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ≈ 15 ਮਿਲੀਅਨ °C
- ਲਾਈਟ ਯਰ = 9.46 × 10¹² ਕਿਮੀ; AU = 149.6 ਮਿਲੀਅਨ ਕਿਮੀ
- ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲਾ ਤਾਰਾ: ਪ੍ਰੋਕਸੀਮਾ ਸੈਂਟੌਰੀ (4.24 ly)
- ਧਰਤੀ ਦੀ ਭੱਜਣ ਵੇਗ = 11.2 ਕਿਮੀ/ਸਕਿੰਟ; ਚੰਦਰਮਾ = 2.4 ਕਿਮੀ/ਸਕਿੰਟ
- ਜੀਓਸਟੇਸ਼ਨਰੀ ਆਰਬਿਟ ਉਚਾਈ = 35,786 ਕਿਮੀ (ਪੀਰੀਅਡ = 24 ਘੰਟੇ)
- ਪੋਲਰ ਆਰਬਿਟ ≈ 500–800 ਕਿਮੀ; ਰਿਮੋਟ-ਸੈਂਸਿੰਗ ਲਈ ਲਾਭਕਾਰੀ
- ਲਾਗਰਾਂਜ ਪਾਇੰਟ-1 (L1) → ਸੂਰਜ-ਧਰਤੀ ਗੁਰਤਵਾਕਰਸ਼ਨ ਸੰਤੁਲਨ; ਸੋਲਰ ਅਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀਆਂ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ (ਉਦਾਹਰਨ, ਆਦਿਤਿਆ-L1)
- ਕੇਪਲਰ ਦਾ ਤੀਜਾ ਨਿਯਮ: T² ∝ R³ (T ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, R AU ਵਿੱਚ)
- ਗਗਨਯਾਨ ਕਰੂ ਕੈਪਸੂਲ ਭਾਰ ≈ 7,800 ਕਿਗ੍ਰਾ; 3 ਅੰਤਰਿਕਸ਼ਯਾਤਰੀ, 2026 ਟਾਰਗੇਟ
- ISRO = 1969; ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ = ਬੈਂਗਲੁਰੂ; ਚੇਅਰਪਰਸਨ = ਐਸ. ਸੋਮਨਾਥ (2024 ਤੱਕ)
- ਮੰਗਲਯਾਨ (MOM) = 2013 → ਭਾਰਤ ਪਹਿਲੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਦੇਸ਼
- ਚੰਦਰਯਾਨ-3 ਲੈਂਡਿੰਗ ਸਥਾਨ = “ਸ਼ਿਵ ਸ਼ਕਤੀ ਪਾਇੰਟ” (69.37°S, 32.35°E)
- ਕ੍ਰਾਇਓਜੈਨਿਕ ਇੰਜਣ ਦਾ ਇੰਧਨ: ਲਿਕਵਿਡ H₂ + ਲਿਕਵਿਡ O₂
- SSLV (ਸਮਾਲ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਲਾਂਚ ਵਾਹਨ) ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਉਡਾਣ: 2022
- ਬਲੂ ਓਰੀਜਿਨ ਰਾਕੇਟ: ਨਿਊ ਸ਼ੈਪਰਡ; ਸਪੇਸਐਕਸ ਕਰੂ: ਡ੍ਰੈਗਨ 2
ਮਨੋਟੈਕਨਿਕ
- ਗ੍ਰਹਾਂ ਕ੍ਰਮ:
My Very Educated Mother Just Served Us Noodles (ਬੁੱਧ- ਸ਼ੁਕਰ-ਧਰਤੀ-ਮੰਗਲ-ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ-ਸ਼ਨੀ-ਯੂਰੇਨਸ-ਨੈਪਚੂਨ) - ISRO ਕੇਂਦਰ:
Vikas Saraswat In Liquid Uranium Rocket Satellite Centre → VSSC (ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ); ਬਾਕੀ: Satish Dhawan → SHAR (ਸ਼੍ਰੀਹਰੀਕੋਟਾ)
ਤੁਰੰਤ-ਤੁਲਨਾ ਟੇਬਲ
| ਲਾਂਚਰ | LEO ਤੱਕ ਪੇਲੋਡ (ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ) | ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨੁਕਤੇ |
|---|---|---|
| PSLV | 3,800 | “ਵਰਕਹਾਰਸ”; 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਗਾਤਾਰ ਸਫਲਤਾਵਾਂ |
| GSLV Mk III | 10,000 | LVM-3 ਵਜੋਂ ਨਵਾਂ ਨਾਮ; ਗਗਨਯਾਨ ਲਈ ਮਨੁੱਖ-ਰੇਟਡ |
| SSLV | 500 | 72 ਘੰਟੇ ਵਿੱਚ ਟਰਨਅਰਾਊਂਡ, 3 ਠੋਸ ਪੜਾਅ |
| ਮਿਸ਼ਨ | ਸਾਲ | ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ |
|---|---|---|
| Chandrayaan-1 | 2008 | ਪਹਿਲਾ ਭਾਰਤੀ ਚੰਦ ਮਿਸ਼ਨ; ਪਾਣੀ ਦੇ ਅਣੂ ਖੋਜੇ |
| Chandrayaan-2 | 2019 | ਆਰਬਿਟਰ 100% ਜੀਵਤ; ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਹਾਰਡ-ਲੈਂਡਿੰਗ |
| Chandrayaan-3 | 2023 | ਚੰਦਰ ਦੱਖਣੀ ਧ੍ਰੁਵ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹਿਲੀ ਸਾਫਟ-ਲੈਂਡਿੰਗ |
| Aditya-L1 | 2023 | L1 ਉੱਤੇ ਪਹਿਲਾ ਭਾਰਤੀ ਸੂਰਜੀ ਅਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ |
BETA
