ସାଧାରଣ ବିଜ୍ଞାନ – RRB “60-ମିନିଟ୍” ମାଷ୍ଟର ରିଭିଜନ୍ ସିଟ୍
(ଏହାକୁ ତୁମ ଫୋନ୍‌ରେ ରଖ; କେନ୍ଦ୍ରକୁ ଯିବାବେଳେ ଶେଷ ମେଟ୍ରୋ ରାଇଡ୍‌ରେ ରିଭାଇଜ୍ କର!)

ଅଂଶ-1 : 30 କୋର୍ କନ୍ସେପ୍ଟ (ସର୍ବୋଚ୍ଚ)

1. ପରମାଣୁ: ପଦାର୍ଥର ସର୍ବକ୍ଷୁଦ୍ର ଏକକ ଯାହା ରାସାୟନିକ ଗୁଣଧର୍ମ ଧାରଣ କରେ।
2. ଆଇସୋଟୋପ୍: ସମାନ Z, ଭିନ୍ନ A (ଉଦାହରଣ ¹H, ²H, ³H)।
3. pH ସ୍କେଲ୍: 0-6 ଅମ୍ଳ, 7 ନିର୍ମଳ, 8-14 କ୍ଷାର; pH = –log[H⁺]।
4. ଓମ୍ ନିୟମ: V = IR; 1 Ω = 1 V/A।
5. ଶକ୍ତି: P = VI = I²R = V²/R; 1 ଏକକ = 1 kWh = 3.6 × 10⁶ J।
6. ଲେନ୍ସ ସୂତ୍ର: 1/f = 1/v – 1/u; ଶକ୍ତି P(D) = 100/f(cm)।
7. ନ୍ୟୁଟନ୍-୧: ଜଡତା ∝ ଭର।
8. ନ୍ୟୁଟନ୍-୨: F = ma (ଭେକ୍ଟର)।
9. ନ୍ୟୁଟନ୍-୩: କ୍ରିୟା = –ପ୍ରତିକ୍ରିୟା (ଭିନ୍ନ ଦେହ)।
10. KE = ½mv²; PE = mgh; ସମସ୍ତ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଶକ୍ତି = KE + PE।
11. 1 cal = 4.18 J; 1 BTU ≈ 1055 J।
12. ଜଳର ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ତାପ: 1 cal g⁻¹ °C⁻¹ = 4200 J kg⁻¹ K⁻¹।
13. ବୋଇଲ୍: PV = ସ୍ଥିର (T ସ୍ଥିର); ଚାର୍ଲସ୍: V/T = ସ୍ଥିର (P ସ୍ଥିର)।
14. ଆଲୋକ ବେଗ: 3 × 10⁸ m/s; ବାୟୁରେ ଶବ୍ଦ ବେଗ: 332 m/s (20 °C)।
15. ପ୍ରତିସରଣ ସୂଚକ: n = c/v; ସମୀକ୍ଷଣ କୋଣ sin θc = 1/n।
16. ଫାରାଡେ-ପ୍ରଥମ: 1 mol e⁻ = 1 F = 96500 C।
17. ଅକ୍ସିକରଣ: e⁻ ହରାନ୍ତି; ହ୍ରାସ: e⁻ ପାଆନ୍ତି; OIL RIG।
18. ପ୍ରକାଶସଂଶ୍ଳେଷଣ: 6CO₂ + 6H₂O → C₆H₁₂O₆ + 6O₂ (କ୍ଲୋରୋଫିଲ୍, ସୂର୍ୟାଲୋକ)।
19. ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା: C₆H₁₂O₆ + 6O₂ → 6CO₂ + 6H₂O + 38 ATP।
20. ରକ୍ତଗ୍ରୁପ୍: ABO + Rh; ସାର୍ବଜନିନ ଦାତା O⁻, ଗ୍ରହୀତା AB⁺।
21. ସାଧାରଣ BP: 120/80 mmHg; HR: 72 min⁻¹।
22. ମଣିଷର ସାଧାରଣ ତାପମାତ୍ରା: 37 °C (98.6 °F)।
23. ଭ୍ୟାକ୍ସିନ୍ ବନାମ ସିରମ୍: ଭ୍ୟାକ୍ସିନ୍ = Ag (ପ୍ରତିଷେଧ); ସିରମ୍ = ପ୍ରସ୍ତୁତ Ab (ଚିକିତ୍ସା)।
24. ଭିଟାମିନ୍: ଚର୍ବି A-D-E-K; ଜଳ B-C; ନୈଶାନ୍ଧ → A; ସ୍କର୍ଭି → C; ରିକେଟ୍ସ → D; ବେରି-ବେରି → B₁।
25. କ୍ରୋମୋସୋମ୍: ମଣିଷରେ 46 (23 ଯୋଡ଼ି); 44 + XX/XY।
26. ଓମ୍-ମିଟର୍: ଇନ୍ସୁଲେଟର୍ ρ↑, କଣ୍ଡକ୍ଟର୍ ρ↓; ରୂପା ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
27. ପୃଥିକୀ ତାର: ସବୁଜ୍; ଫ୍ୟୁଜ୍ ତାର: Pb+Sn ମିଶ୍ରଧାତୁ; MCB ଚୁମ୍ବକୀୟ + ଦ୍ୱିଧାତୁ।
28. କାର୍ଯ୍ୟ = F·s·cosθ; 1 hp = 746 W।
29. ଆପେକ୍ଷିକ ଘନତା = ρsub/ρwater; RD < 1 ⇒ ଭାସେ।
30. ବରଫର ଗୁପ୍ତ ତାପ: 80 cal g⁻¹ (କିମ୍ବା 336 kJ kg⁻¹)।

ଅଂଶ-୨ : ୧୫ଟି ଅବଶ୍ୟ ଜାଣିବା ସୂତ୍ର ଓ କ୍ୟାଲ୍କ୍ୟୁଲେସନ୍ ସର୍ଟକଟ୍

1. Density = m/V ⇒ ଟ୍ରିକ୍: ପାଣି 1 g/cc ⇒ 1000 kg/m³.
2. ସାପେକ୍ଷ ବେଗ: ସମାନ ଦିଗ → ବ୍ୟବଧାନ; ବିପରୀତ → ଯୋଗ.
3. ଦର୍ପଣ ବିସ୍ତାରଣ m = –v/u; |m| > 1 ⇒ ବଡ଼.
4. ଶ୍ରେଣୀ R = R₁+R₂; ସମାନାନ୍ତର 1/R = 1/R₁+1/R₂ (2ଟି ପାଇଁ product/sum).
5. ଶ୍ରେଣୀ ସେଲ୍: Eeq = nE, req = nr; ସମାନାନ୍ତର Eeq = E, req = r/n.
6. % ଦକ୍ଷତା = (output/input) × 100; ସର୍ବଦା < 100 (2ୟ ନିୟମ).
7. ତାପ H = I²Rt (Joule); 1 H.P. 75 kg କୁ 1 m 1 s ରେ ଉଠାଏ.
8. ଇକୋ ସର୍ବନିମ୍ନ ଦୂରତା d = vt/2 = 332×0.1/2 ≈ 16.6 m.
9. ଆବୃତ୍ତି f = 1/T; λ = v/f; EM ତରଙ୍ଗ ପାଇଁ c = fλ.
10. ପରମାଣୁ ଭର ≈ 2 × ମାତ୍ରା (Ca ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଧାତୁ ପାଇଁ).
11. ନର୍ମାଲିଟି N = n × M; n = ଅମ୍ଳତା/କ୍ଷାରତା.
12. ଗ୍ୟାସ୍ RMS ବେଗ ∝ √(T/M); T 4× ହେଲେ ଦୁଇଗୁଣ.
13. gଗ୍ରହ = gearth × (Mଗ୍ରହ/Me) × (Re/Rଗ୍ରହ)².
14. ମୁକ୍ତ ବେଗ ve = √(2gR) ≈ 11.2 km/s ପୃଥିବୀ.
15. ବ୍ୟାଙ୍କିଂ tan θ = v²/rg; ସେଇ ବେଗରେ ଘର୍ଷଣ ଆବଶ୍ୟକ ନାହିଁ.

ଅଂଶ-୩ : ୫୦ଟି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ତଥ୍ୟ ଓ ସଂଖ୍ୟା

1. ଲାଇଟ୍ ଇୟର୍ ≈ 9.46 × 10¹⁵ m।
2. 1 AU ≈ 1.496 × 10¹¹ m।
3. ପାର୍ସେକ୍ ≈ 3.26 ly ≈ 3.08 × 10¹⁶ m।
4. ମଣୁଷ୍ୟ RBC ଜୀବନ: 120 ଦିନ; WBC: 7–14 ଦିନ।
5. ହିମୋଗ୍ଲୋବିନ୍: 15 g/100 mL; ପ୍ରତ୍ୟେକ Hb 4 O₂ ବହନ କରେ।
6. ରକ୍ତର pH: 7.4; ଗ୍ୟାଷ୍ଟ୍ରିକ୍ ଜୁସ୍: 1.5–3.5।
7. ଇୟରିଆ ଫର୍ମୁଲା: CO(NH₂)₂।
8. ହସାଣୁଆ ଗ୍ୟାସ୍: N₂O।
9. କାନ୍ଦାଣୁଆ ଗ୍ୟାସ୍: କ୍ଲୋରୋପିକ୍ରିନ୍ (CCl₃NO₂)।
10. ହେଭି ଓଟର୍: D₂O; ମୋଲାର୍ ମାସ୍ 20 g।
11. ସବୁଠାରୁ କଠିନ୍ ପ୍ରାକୃତିକ୍: ହୀରା (10 Mohs)।
12. ସର୍ବୋତ୍ତମ ଚାଳକ: Ag > Cu > Au > Al।
13. ଟଙ୍ଗଷ୍ଟନ୍: ସର୍ବାଧିକ ଗଳନାଙ୍କ ଧାତୁ (3410 °C)।
14. ହେଲିୟମ୍: ସର୍ବନିମ୍ନ ସିଦ୍ଧବିନ୍ଦୁ ଗ୍ୟାସ୍ (–268.9 °C)।
15. ହାଇଡ୍ରୋଜେନ୍: ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ ସର୍ବାଧିକ; ଅକ୍ସିଜେନ୍: ପୃଥିବୀ କ୍ରଷ୍ଟ୍।
16. CO₂ ଠୋସ୍: ଡ୍ରାଏ ଆଇସ୍ (–78 °C)।
17. ମାର୍ଶ୍ ଗ୍ୟାସ୍: CH₄।
18. ପ୍ରୋଡ୍ୟୁସର୍ ଗ୍ୟାସ୍: CO + N₂।
19. ଓଟର୍ ଗ୍ୟାସ୍: CO + H₂।
20. CNG: କମ୍ପ୍ରେସ୍ CH₄ (>90 %)।
21. LPG: 70 % ପ୍ରୋପେନ୍ + 30 % ବ୍ୟୁଟେନ୍।
22. ବ୍ରୋଞ୍ଜ୍: Cu + Sn (90:10)।
23. ବ୍ରାସ୍: Cu + Zn (70:30)।
24. ଷ୍ଟେନ୍‌ଲେସ୍ ଷ୍ଟିଲ୍: Fe + Cr + Ni (18:8)।
25. ଗନ୍ ମେଟାଲ୍: Cu 88, Sn 10, Zn 2।
26. ସୋଲ୍ଡର୍: Pb + Sn (50:50)।
27. ବ୍ଲିଚିଙ୍ଗ୍ ପାଉଡର୍: CaOCl₂।
28. ବେକିଙ୍ଗ୍ ସୋଡା: NaHCO₃।
29. ୱାଶିଙ୍ଗ୍ ସୋଡା: Na₂CO₃·10H₂O।
30. ପ୍ଲାଷ୍ଟର୍ ଅଫ୍ ପ୍ୟାରିସ୍: CaSO₄·½H₂O।
31. ହ୍ୱାଇଟ୍ ଭିଟ୍ରିଓଲ୍: ZnSO₄·7H₂O।
32. ବ୍ଲୁ ଭିଟ୍ରିଓଲ୍: CuSO₄·5H₂O।
33. ଗ୍ରିନ୍ ଭିଟ୍ରିଓଲ୍: FeSO₄·7H₂O।
34. ମୋର୍‌ସ୍ ଲବଣ: (NH₄)₂SO₄·FeSO₄·6H₂O।
35. ଆକୁଆ ରେଜିଆ: conc. HCl + HNO₃ (3:1)।
36. ରାସାୟନିକ ରାଜା: H₂SO₄।
37. ଧାତୁର ରାଜା: ସୁନା।
38. ସବୁଠାରୁ ହାଲୁକା ଧାତୁ: Li; ସର୍ବଭାରୀ ଗ୍ୟାସ୍: Rn।
39. ମଣୁଷ୍ୟ DNA bp: ~3.2 ବିଲିୟନ୍।
40. ସବୁଠାରୁ କ୍ଷୁଦ୍ର ହାଡ଼: ଷ୍ଟେପ୍ସ୍ (କାନ)।
41. ସର୍ବବୃହତ୍ ଗ୍ରନ୍ଥି: ଲିଭର୍; ସର୍ବବୃହତ୍ ଅଙ୍ଗ: ଚର୍ମ।
42. ସାଧାରଣ ଦୃଷ୍ଟି: 6/6 (20/20 ft)।
43. ରଙ୍ଗ ଅନ୍ଧତ୍ୱ: X-ଲିଙ୍କ୍; ପୁରୁଷ > ମହିଳା।
44. SI ଏକକ କ୍ରିୟାଶୀଳତା: ବେକ୍ୱେରେଲ୍ (Bq); 1 Ci = 3.7×10¹⁰ Bq।
45. ଫ୍ୟୁଜ୍ ରେଟିଙ୍ଗ୍: I = P/V (amp) ନିକଟତମ ସ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡ୍।
46. ଭାରତ ସମୟ ଜୋନ୍: +5:30 UTC; 82.5°E।
47. ଚନ୍ଦ୍ରର ଏସ୍କେପ୍ ଭେଲୋସିଟି: 2.4 km/s।
48. GSLV MkIII କ୍ଷମତା: GTO ପାଇଁ 4 ton।
49. ମଙ୍ଗଳଯାନ୍ ଲଞ୍ଚ୍: 5 Nov 2013; ଅର୍ବିଟ୍ 24 Sep 2014।
50. ଭାରତର ପ୍ରଥମ ନ୍ୟୁକ୍ଲିଆର୍ ରିଏକ୍ଟର୍: ଆପ୍ସରା (1956)।

ଅଂଶ-4 : RRB ପୂର୍ବବର୍ଷ ପ୍ରବଣତା (2020-24)

ଆନୁମାନିକ ପ୍ରଶ୍ନ ବଣ୍ଟନ (100 ରୁ 30 ପ୍ରଶ୍ନ):
ଜୀବ ବିଜ୍ଞାନ 12 (40 %) > ରସାୟନ 8 > ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ 6 > ବିବିଧ (ଅନ୍ତରିକ୍ଷ, କମ୍ପ୍ୟୁଟର, ଏକକ) 4।
ସର୍ବାଧିକ ଆସିଥିବା ଉପବିଷୟଗୁଡ଼ିକ:
• ଭିଟାମିନ ଓ ରୋଗ, ରକ୍ତ ଗୋଷ୍ଠୀ, ପ୍ରକାଶସଂଶ୍ଳେଷଣ/ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା, pH, ଅକ୍ସିକରଣ-ଅପକରଣ, ଓମ୍ ନିୟମ, ଦର୍ପଣ-ଲେନ୍ସ ସୂତ୍ର, ଶକ୍ତି-ଶକ୍ତି ଏକକ, ଆଇସୋଟୋପ୍, ମିଶ୍ରଧାତୁ, ସାଧାରଣ ଲବଣର ରାସାୟନିକ ନାମ, ମାନବ ଶରୀର ତଥ୍ୟ, ପଳାୟନ ବେଗ, ରାସ୍ତାର ବ୍ୟାଙ୍କିଂ, ପ୍ରତିଧ୍ୱନି, ତାରର ରଙ୍ଗ କୋଡ୍, ଫ୍ୟୁଜ୍, ଉପଗ୍ରହ ଉପନାମ।

ଅଂଶ-5 : 100 ଏକଲାଇନ୍ କ୍ୟାପ୍‌ସୁଲ୍ (ଅଧିକ ଆବ୍ରତ)

1. OH⁻ ଆଇନ୍ = କ୍ଷାର; H⁺ = ଅମ୍ଳ।
2. Cu₂O = ଲାଲ; CuO = କଳା।
3. ସଂକେନ୍ଦ୍ରିତ H₂SO₄ ଚିନିକୁ ନିର୍ଜଳିତ କରେ → କଳା ଫୋମ୍।
4. ଆଇଓଡିନ୍ ପରୀକ୍ଷା → ଷ୍ଟାର୍ଚ୍ଚ ସହିତ ନୀଳ-କଳା।
5. FeCl₃ + NH₄SCN → ରକ୍ତ-ଲାଲ [Fe(SCN)]²⁺।
6. Zn + H₂SO₄ → H₂; Cu + ତିଳା H₂SO₄ → କୌଣସି H₂ ନୁହେଁ।
7. ଏକ୍ଵା ରେଜିଆ Au ଓ Pt କୁ ଦ୍ରବ କରେ।
8. 2,4-DNP କାର୍ବୋନିଲ୍ ପରୀକ୍ଷା କରେ।
9. ଟୋଲେନ୍ ରିଏଜେଣ୍ଟ → ରୂପା ଦର୍ପଣ (ଆଲ୍ଡିହାଇଡ୍)।
10. ଫେଲିଙ୍ଗ A+B → ଲାଲ ପ୍ରେସିପିଟେଟ୍ (ଆଲ୍ଡିହାଇଡ୍)।
11. କଠିନ ଜଳ → ସାବୁନ ସହିତ ଲାଦର୍ କରେ ନାହିଁ।
12. ଅସ୍ଥାୟୀ କଠିନତା → Ca(HCO₃)₂; ସ୍ଥାୟୀ → CaSO₄।
13. କ୍ଲାର୍କ ପଦ୍ଧତି: Ca(OH)₂; କାଲଗନ୍: Na₆P₆O₁₈।
14. ବକ୍ସାଇଟ୍ ଆକରିକ Al; ହେମାଟାଇଟ୍ Fe; କପର୍ ପାଇରାଇଟ୍ CuFeS₂।
15. ହଲ୍-ହେରୋଲ୍ଟ: Al ବିଦ୍ୟୁତ ବିଶ୍ଳେଷଣ।
16. କଣ୍ଟାକ୍ଟ ପ୍ରକ୍ରିୟା: H₂SO₄; ଅଷ୍ଟୱାଲ୍ଡ: HNO₃।
17. ହାବର୍: NH₃ (Fe + Mo, 450 °C, 200 atm)।
18. ଓର୍ଲନ୍ = PAN; ଟେରିଲିନ୍ = PET; ପ୍ରାକୃତିକ ରବର୍ = cis-1,4-ପଲିଆସୋପ୍ରିନ୍।
19. ଭଲକାନାଇଜେସନ୍: S 3-5 %।
20. ବାକେଲାଇଟ୍: ଫେନୋଲ୍ + ଫର୍ମାଲ୍ଡିହାଇଡ୍।
21. PVC: ମୋନୋମର୍ ଭିନାଇଲ୍ କ୍ଲୋରାଇଡ୍।
22. BOD ଅଧିକ → ଦୂଷିତ ଜଳ।
23. ମଣ୍ଟ୍ରିଆଲ୍ ପ୍ରୋଟୋକଲ୍ → O₃ ହ୍ରାସ।
24. ଗ୍ରିନ୍ ହାଉସ୍ ଗ୍ୟାସ୍ ସର୍ବାଧିକ % → H₂O ବାଷ୍ପ, କିନ୍ତୁ CO₂ ଡ୍ରାଇଭର୍।
25. ଅମ୍ଳ ବର୍ଷା pH < 5.6।
26. ଇଉଟ୍ରୋଫିକେସନ୍ → ଶେଭ ବୃଦ୍ଧି → O₂↓।
27. ମିନାମାଟା ରୋଗ → Hg।
28. ଇତାଇ-ଇତାଇ → Cd।
29. ନୀଳ ଶିଶୁ → NO₃⁻।
30. ଶବ୍ଦ > 120 dB → ଯନ୍ତ୍ରଣା।
31. ଅଲ୍ଟ୍ରାସୋନିକ୍ f > 20 kHz।
32. SONAR → ଅଲ୍ଟ୍ରାସାଉଣ୍ଡ୍।
33. ମାକ୍ 1 ≈ 332 m/s; ମାକ୍ 2 = ଦୁଇଗୁଣ।
34. ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ: 42° ଲାଲ, 40° ବାଇଗଣୀ।
35. ବିକିରଣ → ପ୍ରିଜମ୍; ବିଖୁରଣ → ଲାଲ ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ (ରେଲେ ଲି ଲିମିଟ୍ λ⁻⁴)।
36. ମାୟୋପିଆ → କନ୍କେଭ୍; ହାଇପରମେଟ୍ରୋପିଆ → କନଭେକ୍ସ।
37. ପ୍ରେସ୍‌ବାଇଓପିଆ → ବାଇଫୋକାଲ୍।
38. ଆଷ୍ଟିଗ୍‌ମାଟିଜ୍ → ସିଲିଣ୍ଡ୍ରିକାଲ୍ ଲେନ୍ସ।
39. 1 ଡାଏପ୍ଟର୍ = 1 m⁻¹।
40. LASER: Light Amplification Stimulated Emission Radiation।
41. LED: p-n ଜଙ୍କସନ୍; ସ୍ପଣ୍ଟେନିଅସ୍।
42. LCD: ନେମାଟିକ୍ କ୍ରିଷ୍ଟାଲ୍।
43. ଫାଇବର୍ ଅପ୍ଟିକ୍: ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ପ୍ରତିଫଳନ।
44. ଟ୍ରାନ୍ସଫର୍ମର୍: step-up Ns > Np; Vs/Vp = Ns/Np = Ip/Is।
45. ଡାଇନାମୋ: AC → ସ୍ଲିପ୍ ରିଙ୍ଗ୍; DC → ସ୍ପ୍ଲିଟ୍ ରିଙ୍ଗ୍ (କମ୍ୟୁଟେଟର୍)।
46. ମୋଟର୍ ନିୟମ: ଫ୍ଲେମିଙ୍ଗ୍ ବାମ; ଜେନ୍ ନିୟମ: ଡାହାଣ।
47. ଅର୍ଥ ତାର → ସବୁଜ; ନ୍ୟୁଟ୍ରାଲ୍ → କଳା; ଲାଇଭ୍ → ଲାଲ।
48. LED ବଲ୍ବ 9 W ≈ 60 W ଇନ୍‌କେଣ୍ଡେସେଣ୍ଟ୍।
49. ତାରା ରଙ୍ଗ ତାତୋ→ଥଣ୍ଡା: O B A F G K M (Oh Be A Fine Girl/Guy Kiss Me)।
50. ପ୍ରକ୍ସିମା ସେଣ୍ଟୋରି: ନିକଟତମ ତାରା 4.24 ly।
51. ସିରିଅସ୍: ରାତିର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତମ ତାରା।
52. ଆଣ୍ଡ୍ରୋମେଡା: ନିକଟତମ ସ୍ପାଇରାଲ୍ ଗ୍ୟାଲାକ୍ସି।
53. ବୃହସ୍ପତି: ବୃହତ୍ତମ, ସବୁଠାରୁ ଦ୍ରୁତ ଘୂର୍ଣ୍ଣନ।
54. ଶୁକ୍ର: ସବୁଠାରୁ ଗରମ (CO₂), ପ୍ରତିଗାମୀ, ସର୍ବାଧିକ ଦିନ।
55. ମଙ୍ଗଳ: ଲାଲ (Fe₂O₃), 2 ଚନ୍ଦ୍ରମା Phobos Deimos।
56. ଶନି: ସର୍ବାଧିକ ହାଲ୍‌କା (0.7 g/cc), 146 ଚନ୍ଦ୍ରମା।
57. ଟାଇଟାନ୍: ଶନିର ଚନ୍ଦ୍ରମା N₂ ବାୟୁମଣ୍ଡଳ।
58. ଗାନିମିଡ୍: ବୃହତ୍ତମ ଚନ୍ଦ୍ରମା (ବୃହସ୍ପତି)।
59. ହାଲେ ଧୂମକେତୁ: 76 ବର୍ଷ; ଶେଷ 1986, ପରବର୍ତ୍ତୀ 2061।
60. ସ୍ପୁଟ୍‌ନିକ୍-1: 4 ଅକ୍ଟୋ 1957।
61. ଯୁରି ଗାଗାରିନ୍: 12 ଏପ୍ରିଲ 1961।
62. ରକେଶ୍ ଶର୍ମା: 3 ଏପ୍ରିଲ 1984 (Soyuz T-11 ରେ)।
63. କଲ୍ପନା ଚାୱଲା: ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଜନ୍ମ ମହିଳା ଅନ୍ତରିକ୍ଷ (1997)।
64. ଗଗନ୍ୟାନ୍: 3 କ୍ରୁ, 2025 ଲକ୍ଷ୍ୟ।
65. ଚନ୍ଦ୍ରୟାନ୍-3: 23 ଅଗଷ୍ଟ 2023, ବିକ୍ରମ୍ ଲ୍ୟାଣ୍ଡର୍, ପ୍ରଜ୍ଞାନ୍ ରୋଭର୍।
66. ଆଦିତ୍ୟ-L1: ସୂର୍ଯ୍ୟ ମିଶନ୍, ଲାଗ୍ରାଞ୍ଜ୍-1।
67. SSLV: 3 ସଲିଡ୍ ଷ୍ଟେଜ୍, 500 km, 2022 ପ୍ରଥମ ଉଡ଼ାଣ।
68. NISAR: NASA-ISRO SAR, 2024।
69. ହେପାଟାଇଟିସ୍ ଭାଇରସ୍: A-E; କେବଳ B DNA, ଅନ୍ୟମାନେ RNA।
70. ପୋଲିଓ: RNA, ଏଣ୍ଟେରୋଭାଇରସ୍; ମୁଖ (Sabin) ଜୀବିତ, ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ୍ (Salk) ମୃତ।
71. COVID-19: SARS-CoV-2, RNA, +ve ସେନ୍ସ।
72. ପେନିସିଲିନ୍: ପ୍ରଥମ ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍, ଫ୍ଲେମିଙ୍ଗ୍ 1928।
73. ଇନ୍‌ସୁଲିନ୍: ବାଣ୍ଟିଙ୍ଗ୍ ବେଷ୍ଟ୍ 1922; ମାନବ ରିକମ୍ବିନାଣ୍ଟ 1982।
74. ଟିକା ପ୍ରଥମ: ଏଡ୍ୱାର୍ଡ ଜେନର୍ 1796 (ସ୍ମଲପକ୍ସ)।
75. DPT: 3-ଇନ୍-1; MMR: 3-ଇନ୍-1।
76. ପଲ୍ସ ପୋଲିଓ: 1995 ଭାରତ।
77. ଭାରତ ସ୍ମଲପକ୍ସ ମୁକ୍ତ: 1975; ପୋଲିଓ ମୁକ୍ତ: 2014।
78. COVID ଟିକା ପ୍ରଥମ: Covishield, Covaxin 16 ଜାନୁଆରୀ 2021।
79. ଜିନ୍ ଏଡିଟିଙ୍ଗ୍: CRISPR-Cas9।
80. ମାନବ ଜିନୋମ୍ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ୍: 2003, $2.7 b।
81. DNA: ଦୁଇଗୁଣ; RNA: ଏକଗୁଣ; Uracil ଥାମିନ୍ ସ୍ଥାନ ନିଏ।
82. mRNA: ଟେମ୍ପ୍ଲେଟ୍; tRNA: ଆଡାପ୍ଟର୍; rRNA: ରାଇବୋସୋମ୍।
83. ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆ: ପାୱାର୍‌ହାଉସ୍; କ୍ଲୋରୋପ୍ଲାଷ୍ଟ୍: କିଚେନ୍।
84. ଲାଇସୋସୋମ୍: ସୁଇସାଇଡ୍ ବ୍ୟାଗ୍।
85. ରାଇବୋସୋମ୍: ପ୍ରୋଟିନ୍ ଫ୍ୟାକ୍ଟରୀ; ସ୍ୱେଡବର୍ଗ୍ ଏକକ।
86. ସେଲ୍ ଥିଓରି: ସ୍ଲେଡେନ୍ ସ୍ବାନ୍ 1838; ଭିର୍କୋ “omnis cellula…”。
87. ପ୍ରୋକାରିଓଟ୍: ନ୍ୟୁକ୍ଲିଅସ୍ ନାହିଁ; ଇଉକାରିଓଟ୍: ନ୍ୟୁକ୍ଲିଅସ୍।
88. ସର୍ବାଧିକ ଲମ୍ବ ସେଲ୍: ମାନବ ନ୍ୟୁରନ୍।
89. ସର୍ବାଧିକ ବଡ଼ ଏକକ ସେଲ୍: ଉଷ୍ଟ୍ର ଅଣ୍ଡା।
90. ସର୍ବାନ୍ତକ ସେଲ୍: PPLO (Mycoplasma)।
91. SI ଏକକ: cd (ପ୍ରଦୀପ୍ତ), mol (ପରିମାଣ), K (ତାପ), A (କରେଣ୍ଟ)।
92. ସପ୍ଲିମେଣ୍ଟାରି SI: rad (କୋଣ), sr (ସଲିଡ୍ ଏଙ୍ଗଲ୍)।
93. 1 Å = 10⁻¹⁰ m; 1 nm = 10 Å।
94. 1 ଫର୍ମି = 10⁻¹⁵ m; 1 ବାର୍ନ୍ = 10⁻²⁸ m²।
95. 1 atm = 1.013 bar = 760 mmHg = 101325 Pa।
96. 1 ହର୍ସ୍‌ପାୱାର୍ = 746 W; 1 କ୍ୟାଲୋରି = 4.18 J।
97. 1 eV = 1.6 × 10⁻¹⁹ J।
98. ଏକତ୍ରିତ ଭର ଏକକ: 1 u = 931.5 MeV/c²।
99. 1 କାରେଟ୍ = 200 mg; 1 ଆଉନ୍ସ୍ = 28.35 g।
100. 1 ବାରେଲ୍ ତେଲ = 159 L।

ଅନୁଚ୍ଛେଦ-୬ : ୧୦ଟି ସାଧାରଣ ଭ୍ରମ ସଂଶୋଧିତ

ଅନୁଚ୍ଛେଦ-୭ : ସ୍ମୃତି ଟ୍ରିକ୍‌

1. ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ କ୍ରମ: “ROY G. BIV” → ଲାଲ ନାରଙ୍ଗା ହଳଦିଆ ସବୁଜ ନୀଳ ଇନ୍ଡିଗୋ ବାଇଲେଟ୍।
2. ଗ୍ରହ କ୍ରମ: “My Very Educated Mother Just Served Us Noodles” (Mercury Venus Earth Mars Jupiter Saturn Uranus Neptune)।
3. ଟାକ୍ସୋନୋମି ହାଇଏରାର୍କି: “Dear King Philip Came Over For Good Soup” (Domain Kingdom Phylum Class Order Family Genus Species)।
4. ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ଆମିନୋ ଏସିଡ୍: “PVT TIM HALL” (Phe Val Thr Trp Ile Met His Arg Leu Lys)।
5. କ୍ରାନିଆଲ୍ ନର୍ଭ: “On Old Olympus Towering Top…” (12 ନାମ, ପ୍ରଥମ ଅକ୍ଷର)।
6. ମନସୁନ୍ ଫସଲ: “Kharif = ବର୍ଷା, Rabi = ଶୀତ” (K-R, R-W)।
7. ଆଲ୍କାଲି ଧାତୁ: ଗ୍ରୁପ୍-1 “LiNa Ki Ruby Cs Françoise” (Li Na K Rb Cs Fr)।
8. ହାଲୋଜେନ୍: ଗ୍ରୁପ୍-17 “FCl Br I At Ts” (F Cl Br I At Ts)।
9. ତାର ରଙ୍ଗ: “Live Red, Neutral Black, Earth Green” → “Rango Ne Earth ko Green kiya” ହିନ୍ଦୀ ମନେମୋନିକ୍।
10. ମିରର୍ ଫର୍ମୁଲା ସାଇନ୍: “U V F” → “UVF” କ୍ୟାମେରା ବ୍ରାଣ୍ଡ → 1/f = 1/v + 1/u ସାଇନ୍ କନଭେନ୍ସନ୍ ସହ ମନେ ରଖିବା।

SECTION-8 : LAST-HOUR REVISION (TOP-20)

1. pH < 7 ଅମ୍ଳ; > 7 କ୍ଷାର; = 7 ନିରୁପକ।
2. ଅକ୍ସିଡେଶନ୍ = ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ ହରାନ୍ତି; ରିଡକ୍ସନ୍ = ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍ ଗ୍ରହଣ।
3. ଶ୍ରେଣୀ R ଯୋଗ; ସମାନ୍ତର 1/R ଯୋଗ-ବ୍ୟୁତ୍କ୍ରମ।
4. ଶକ୍ତି ଏକକ: kWh (ଶକ୍ତି); kW (ଶକ୍ତି ହାର); 1 ଏକକ = 1 kWh।
5. ଲେନ୍ସ: 1/f = 1/v – 1/u; P(D) = 100/f(cm)।
6. କେପ୍ଲର-3: T² ∝ R³।
7. ପଳାୟନ ବେଗ ପୃଥିବୀ 11.2 km/s; ଚନ୍ଦ୍ର 2.4 km/s।
8. ରକ୍ତଗୋଷ୍ଠୀ O⁻ ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଦାତା; AB⁺ ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଗ୍ରହୀତା।
9. ଭିଟାମିନ୍ C → ସ୍କର୍ଭି; D → ରିକେଟ୍ସ; B₁ → ବେରି-ବେରି; A → ନିଶାଅନ୍ଧ।
10. ଫଟୋସିନ୍ଥେସିସ୍: CO₂ + H₂O → ଗ୍ଲୁକୋଜ୍ + O₂ (କ୍ଲୋରୋଫିଲ୍, ଆଲୋକ)।
11. CO₂ + ଲାଇମ୍ ଜଳ → ଦୁଗ୍ଧିଆ (CaCO₃); ଅତିରିକ୍ତ → ସ୍ପଷ୍ଟ (Ca(HCO₃)₂)।
12. ଆକୱା ରେଜିଆ = 3 HCl + 1 HNO₃।
13. ହେମାଟାଇଟ୍ Fe; ବକ୍ସାଇଟ୍ Al; ଗେଲେନା Pb।
14. ମିଶ୍ରଧାତୁ: ବ୍ରାସ୍ Cu+Zn; ବ୍ରୋଞ୍ଜ Cu+Sn; ଷ୍ଟେନଲେସ୍ Fe+Cr+Ni।
15. ଭାରୀ ଜଳ D₂O; କଠିନ ଜଳ Ca/Mg ଲବଣ।
16. 1 ଆଲୋକ ବର୍ଷ = 9.46 × 10¹⁵ m; 1 AU = 1.5 × 10¹¹ m।
17. ମାକ୍ 1 = 332 m/s; ପ୍ରତିଧ୍ୱନି ସର୍ବନିମ୍ନ 16.6 m।
18. ଟ୍ରାନ୍ସଫର୍ମର୍: step-up Ns > Np; Vs/Vp = Ns/Np।
19. ଭାରତର ପ୍ରଥମ ନ୍ୟୁକ୍ଲିଆର୍ ରିଏକ୍ଟର୍ ଆପ୍ସରା; ପ୍ରଥମ ଉପଗ୍ରହ ଆର୍ଯ୍ୟଭଟ।
20. ଚନ୍ଦ୍ରୟାନ୍-3 23 ଅଗଷ୍ଟ 2023 ରେ ଅବତରଣ; ଆଦିତ୍ୟ-L1 L1 ବିନ୍ଦୁରେ।

ଏହି ସିଟ୍ କିପରି ବ୍ୟବହାର କରିବେ

1. ପ୍ରଥମେ ବିଭାଗ 1→4 ପଢ଼ନ୍ତୁ (15 ମିନିଟ୍) – ଏହା ଭିତି ଗଠନ କରେ।
2. ବିଭାଗ-5 ର ଏକ ଲାଇନର ସାରାଂଶଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍କିମ୍ କରନ୍ତୁ (25 ମିନିଟ୍) – ଦ୍ରୁତ ସ୍ମୃତି ପାଇଁ।
3. ବିଭାଗ 6-7 କୁ ଏକ ନଜର ଦିଅନ୍ତୁ (5 ମିନିଟ୍) – ଦ୍ୱିଧା ଦୂର କରନ୍ତୁ ଓ ଟ୍ରିକ୍ ସଂରକ୍ଷଣ କରନ୍ତୁ।
4. ଶେଷ 15 ମିନିଟ୍: ବିଭାଗ-8 କୁ ମନ୍ତ୍ର ଭଳି ବାରମ୍ବାର ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତୁ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆପଣ ହଲ୍ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।

ସମୁଦାୟ ≈ 60 ମିନିଟ୍ → ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସାଧାରଣ ବିଜ୍ଞାନ ପୁନରାବୃତ୍ତି!
ଶୁଭେଚ୍ଛା, ଆକାଶ ରଙ୍ଗରେ RRB କୁ କ୍ରାକ୍ କରନ୍ତୁ।