বিজ্ঞানৰ তথ্য আৰু পৰিসংখ্যা
সাধাৰণ বিজ্ঞান – RRB “৬০-মিনিট” মাষ্টাৰ পুনৰীক্ষণ চীট
(ফোনত ৰাখক; কেন্দ্ৰলৈ যোৰা শেষ মেট্ৰো যাত্ৰাত পুনৰীক্ষণ কৰক!)
অংশ-১ : ৩০টা মূল ধাৰণা (সৰ্বোচ্চ গুৰুত্বপূৰ্ণ)
- পৰমাণু: পদাৰ্থৰ সৰ্বনিম্ন একক যিয়ে ৰাসায়নিক ধৰ্মবোৰ ধৰি ৰাখে।
- আইচটোপ: একে Z, ভিন্ন A (যেনে ¹H, ²H, ³H)।
- pH স্কেল: 0–6 এচিড, 7 নিউট্ৰেল, 8–14 বেইচ; pH = –log[H⁺]।
- ওমৰ নিয়ম: V = IR; 1 Ω = 1 V/A।
- শক্তি: P = VI = I²R = V²/R; 1 একক = 1 kWh = 3.6 × 10⁶ J।
- লেন্স সূত্ৰ: 1/f = 1/v – 1/u; শক্তি P(D) = 100/f(cm)।
- নিউটন-১: জড়তা ∝ ভৰ।
- নিউটন-২: F = ma (ভেক্টৰ)।
- নিউটন-৩: ক্ৰিয়া = –প্ৰতিক্ৰিয়া (ভিন্ন দেহ)।
- KE = ½mv²; PE = mgh; মুঠ ME = KE + PE।
- 1 cal = 4.18 J; 1 BTU ≈ 1055 J।
- পানীৰ নিৰ্দিষ্ট তাপ: 1 cal g⁻¹ °C⁻¹ = 4200 J kg⁻¹ K⁻¹।
- বয়লৰ: PV = ধ্ৰুবক (T ধ্ৰুবক); চাৰ্লছ: V/T = ধ্ৰুবক (P ধ্ৰুবক)।
- আলোকৰ বেগ: 3 × 10⁸ m/s; বায়ুত শব্দৰ বেগ: 332 m/s (20 °C)।
- প্ৰতিসৰণ সূচক: n = c/v; ক্ৰিটিকেল কোণ sin θc = 1/n।
- ফাৰাডে-প্ৰথম: 1 mol e⁻ = 1 F = 96500 C।
- অক্সিডেশ্বন: e⁻ হেৰোৱা; ৰিডাকশ্বন: e⁻ লাভ; OIL RIG।
- ফটোচিন্থেচিছ: 6CO₂ + 6H₂O → C₆H₁₂O₆ + 6O₂ (ক্ল’ৰ’ফিল, সূৰ্যালোক)।
- শ্বাসক্ৰিয়া: C₆H₁₂O₆ + 6O₂ → 6CO₂ + 6H₂O + 38 ATP।
- ৰক্তগ্ৰুপ: ABO + Rh; সাৰ্বজনীন দাতা O⁻, গ্ৰহীতা AB⁺।
- স্বাভাৱিক BP: 120/80 mmHg; HR: 72 min⁻¹।
- মানৱ স্বাভাৱিক তাপমাত্ৰা: 37 °C (98.6 °F)।
- ভেকচিন বনাম ছিৰাম: ভেকচিন = Ag (প্ৰতিৰোধ); ছিৰাম = তৈয়াৰ Ab (আৰোগ্য)।
- ভিটামিন: চৰ্ব A-D-E-K; পানী B-C; নাইট-ব্লাইন্ড → A; স্কাৰ্ভি → C; ৰিকেটছ → D; বেৰি-বেৰি → B₁।
- ক্ৰোমোজোম: 46 (23 যোৰ) মানৱ; 44 + XX/XY।
- ওম-মিটাৰ: ইন্সুলেটৰ ρ↑, কণ্ডাক্টৰ ρ↓; ৰূপা শ্ৰেষ্ঠ।
- আৰ্থ তার: সেউজ; ফিউজ তার: Pb+Sn মিশ্ৰ; MCB চৌম্য + বাইমেটেল।
- কাম = F·s·cosθ; 1 hp = 746 W।
- আপেক্ষিক ঘনত্ব = ρsub/ρwater; RD < 1 ⇒ ভাসে।
- বৰফৰ লেটেণ্ট তাপ: 80 cal g⁻¹ (বা 336 kJ kg⁻¹)।
SECTION-2 : 15 MUST-KNOW FORMULAS & CALC SHORTCUTS
- ঘনত্ব = m/V ⇒ কৌশল: পানী 1 g/cc ⇒ 1000 kg/m³।
- আপেক্ষিক বেগ: একে আকৌ দিশা → বিয়োগ; বিপৰীত → যোগ।
- দৰ্পণ বৃদ্ধি m = –v/u; |m| > 1 ⇒ ডাঙৰ হৈছে।
- শ্ৰেণী R = R₁+R₂; সমান্তৰাল 1/R = 1/R₁+1/R₂ (দুটাৰ বাবে গুণফল/যোগফল)।
- শ্ৰেণী কোষ: Eeq = nE, req = nr; সমান্তৰাল Eeq = E, req = r/n।
- % দক্ষতা = (উৎপাদ/ইনপুট) × 100; সদায় < 100 (২য় নিয়ম)।
- তাপ H = I²Rt (জৌল); 1 H.P. 75 kg 1 m 1 s ত উঠায়।
- প্ৰতিধ্বনি ন্যূনতম দূৰত্ব d = vt/2 = 332×0.1/2 ≈ 16.6 m।
- কম্পাঙ্ক f = 1/T; λ = v/f; ইলেক্ট্ৰ’মেগনেটিক তৰংৰ বাবে c = fλ।
- পৰমাণু ভৰ ≈ 2 × বিকাৰ্যতা (Ca লৈকে ধাতুবোৰৰ বাবে)।
- নৰ্মালিটি N = n × M; n = অম্লতা/ক্ষাৰতা।
- গেছৰ RMS বেগ ∝ √(T/M); T 4× হ’লে দুগুণ হয়।
- গ্ৰহৰ g = পৃথিৱীৰ g × (Mগ্ৰহ/Me) × (Re/Rগ্ৰহ)²।
- পলায়ন বেগ ve = √(2gR) ≈ 11.2 km/s পৃথিৱীৰ বাবে।
- বেংকিং tan θ = v²/rg; ঐ বেগত ঘৰ্ষণৰ প্ৰয়োজন নাই।
SECTION-3 : 50 GOLDEN FACTS & FIGURES
- লাইট ইয়াৰ ≈ 9.46 × 10¹⁵ m.
- 1 AU ≈ 1.496 × 10¹¹ m.
- পাৰ্সেক ≈ 3.26 ly ≈ 3.08 × 10¹⁶ m.
- মানৱ RBC জীৱনকাল: 120 দিন; WBC: 7–14 দিন.
- হিমোগ্লোবিন: 15 g/100 mL; প্ৰতিটো Hb-এ 4 O₂ বহন কৰে.
- pH ৰক্ত: 7.4; গেছ্ট্ৰিক জুচ: 1.5–3.5.
- ইউৰিয়াৰ সূত্ৰ: CO(NH₂)₂.
- হাঁহি গেছ: N₂O.
- চকুৰ পানী গেছ: ক্লৰ’পিক্ৰিন (CCl₃NO₂).
- ভাৰী পানী: D₂O; ম’লাৰ ভৰ 20 g.
- সবাতোকৈ কঠিন প্রাকৃতিক: হীৰা (10 Mohs).
- সবাতোকৈ ভাল চালক: Ag > Cu > Au > Al.
- টাংষ্টেন: সবাতোকৈ উচ্চ গলনাংক ধাতু (3410 °C).
- হিলিয়াম: সবাতোকৈ নিম্ন স্ফুটনাংক গেছ (–268.9 °C).
- হাইড্ৰ’জেন: মহাবিশ্বত সবাতোকৈ বেছি; অক্সিজেন: পৃথিৱীৰ খোপনি.
- CO₂ ঠোস: ড্ৰাই আইচ (–78 °C).
- মাৰ্চ গেছ: CH₄.
- প্ৰডিউচাৰ গেছ: CO + N₂.
- পানী গেছ: CO + H₂.
- CNG: সংকোচিত CH₄ (>90 %).
- LPG: 70 % প্ৰ’পেন + 30 % বিউটেন.
- ব্ৰঞ্জ: Cu + Sn (90:10).
- ব্ৰাস: Cu + Zn (70:30).
- ষ্টেইনলেছ ষ্টীল: Fe + Cr + Ni (18:8).
- গান মেটেল: Cu 88, Sn 10, Zn 2.
- সল্ডাৰ: Pb + Sn (50:50).
- ব্লিচিং পাউদাৰ: CaOCl₂.
- বেকিং ছ’ডা: NaHCO₃.
- ৱাশিং ছ’ডা: Na₂CO₃·10H₂O.
- প্লাষ্টাৰ অৱ পাৰিছ: CaSO₄·½H₂O.
- হোয়াইট ভিট্ৰিঅ’ল: ZnSO₄·7H₂O.
- ব্লু ভিট্ৰিঅ’ল: CuSO₄·5H₂O.
- গ্ৰীন ভিট্ৰিঅ’ল: FeSO₄·7H₂O.
- মোৰৰ লবণ: (NH₄)₂SO₄·FeSO₄·6H₂O.
- একাৱা ৰেজিয়া: ঘন HCl + HNO₃ (3:1).
- ৰসায়নৰ ৰাজা: H₂SO₄.
- ধাতুৰ ৰাজা: সোণ.
- সবাতোকৈ হালধি ধাতু: Li; সবাতোকৈ ভাৰী গেছ: Rn.
- মানৱ DNA bp: ~3.2 বিলিয়ন.
- সবাতোকৈ সৰু হাড়ি: স্টেপছ (কাণ).
- সবাতোকৈ ডাঙৰ গ্ৰন্থি: যকৃত; সবাতোকৈ ডাঙৰ অঙ্গ: চৰ্ম.
- স্বাভাৱিক দৃষ্টি: 6/6 (20/20 ft).
- ৰং অন্ধত্ব: X-সংলগ্ন; পুৰুষ > মহিলা.
- SI একক ক্ৰিয়াকলাপ: বেকাৰেল (Bq); 1 Ci = 3.7×10¹⁰ Bq.
- ফিউজ ৰেটিং: I = P/V (amp) নিকটতম মান.
- ভাৰতৰ সময় অঞ্চল: +5:30 UTC; 82.5°E.
- চন্দ্ৰৰ পলায়ন বেগ: 2.4 km/s.
- GSLV MkIII ক্ষমতা: 4 টন GTO লৈ.
- মংগলযান উৎক্ষেপণ: 5 নভেম্বৰ 2013; কক্ষা 24 ছেপ্টেম্বৰ 2014.
- ভাৰতৰ প্ৰথম নিউক্লিয়াৰ ৰিএক্টৰ: আপছাৰা (1956).
SECTION-4 : RRB পূৰ্ববৰ্ষৰ প্ৰৱণতা (2020-24)
প্ৰায় প্ৰশ্ন বিতৰণ (100ৰ ভিতৰত 30 Q):
জীৱবিজ্ঞান 12 (40 %) > ৰসায়ন 8 > পদাৰ্থবিজ্ঞান 6 > বিবিধ (মহাকাশ, কম্পিউটাৰ, একক) 4.
অধিক প্ৰশ্ন হোৱা উপ-বিষয়সমূহ:
• ভিটামিন আৰু ৰোগ, ৰক্তগোট, প্ৰকাশসংশ্লেষণ/শ্বাসক্ৰিয়া, pH, অক্সিডেশ্বন-ৰিডাকশ্বন, অমৰ সূত্ৰ, দৰ্পণ-লেন্স সূত্ৰ, শক্তি-শক্তি একক, আইচটোপ, মিশ্ৰলোহ, সাধাৰণ লবণৰ ৰাসায়নিক নাম, মানৱ দেহৰ তথ্য, পলায়ন বেগ, ৰাস্তাৰ বেংকিং, প্ৰতিধ্বনি, তারৰ ৰঙ কোড, ফিউজ, উপগ্ৰহৰ ডাকনাম.
- OH⁻ আয়ন = ক্ষাৰ; H⁺ = এচিড।
- Cu₂O = ৰঙা; CuO = ক’লা।
- ঘন H₂SO₄ চিনিক পানীশূন্য কৰে → ক’লা ফোম।
- আয়’ডিন পৰীক্ষা → স্টাৰ্চৰ সৈতে নীলা-ক’লা।
- FeCl₃ + NH₄SCN → ৰক্তবৰণ [Fe(SCN)]²⁺।
- Zn + H₂SO₄ → H₂; Cu + পাতল H₂SO₄ → H₂ নহয়।
- অ্যাকুৱা ৰেজিয়া Au আৰু Pt দ্ৰাবণ কৰে।
- 2,4-DNP পৰীক্ষা কাৰ্বনাইল।
- টলেনৰ ৰিএজেন্ট → ৰূপালী দৰ্পণ (এলডিহাইড)।
- ফেলিং A+B → ৰঙা প্ৰেসিপিটেট (এলডিহাইড)।
- কঠিন পানী → চাবনৰ সৈতে ফেন নহয়।
- অস্থায়ী কঠিনতা → Ca(HCO₃)₂; স্থায়ী → CaSO₄।
- ক্লাৰ্কৰ পদ্ধতি: Ca(OH)₂; কেলগন: Na₆P₆O₁₈।
- বক্সাইট আয়ৰ্ক Al; হেমাটাইট Fe; কপাৰ পাইৰাইট CuFeS₂।
- হল-হেৰল্ট: Al বৈদ্যুত বিশ্লেষণ।
- কন্টেক্ট প্ৰক্ৰিয়া: H₂SO₄; অষ্টৱাল্ড: HNO₃।
- হেবাৰ: NH₃ (Fe + Mo, 450 °C, 200 atm)।
- অৰ্লন = PAN; টেৰিলিন = PET; প্রাকৃতিক ৰাবাৰ = cis-1,4-পলিআইছোপ্ৰিন।
- ভালকানাইজেশ্যন: S 3-5 %।
- বেকেলাইট: ফিনল + ফৰ্মেলডিহাইড।
- PVC: মন’মাৰ ভিনাইল ক্ল’ৰাইড।
- BOD বেছি → দূষিত পানী।
- মন্ট্ৰিয়েল প্ৰটোকল → O₃ হ্ৰাস।
- গ্ৰীনহাউচ গেছ সৰ্বাধিক % → H₂O বাষ্প, কিন্তু CO₂ চালক।
- এচিড বৰষুণ pH < 5.6।
- ইউট্ৰফিকেশ্যন → শৈবালৰ বৃদ্ধি → O₂↓।
- মিনামাটা ৰোগ → Hg।
- ইটাই-ইটাই → Cd।
- নীলা শিশু → NO₃⁻।
- শব্দ > 120 dB → বেদনা।
- আল্ট্ৰাসনিক f > 20 kHz।
- SONAR → আল্ট্ৰাসাউণ্ড।
- মাক 1 ≈ 332 m/s; মাক 2 = দুগুণ।
- ৰেইনব’: 42° ৰঙা, 40° বেঙুনীয়া।
- বিকিরণ → প্ৰিজম; বিক্ষেপণ → ৰঙা সূৰ্যাস্ত (ৰেলেই λ⁻⁴)।
- মায়’পিয়া → কনকেভ; হাইপাৰমেট্ৰ’পিয়া → কনভেক্স।
- প্ৰেস্বায়’পিয়া → বাইফোকেল।
- এষ্টিগ্মাটিজম → চিলিন্ড্ৰিকাল লেন্স।
- 1 ডায়’প্টাৰ = 1 m⁻¹।
- LASER: Light Amplification Stimulated Emission Radiation।
- LED: p-n জংশ্যন; স্বতঃস্ফূৰ্ত।
- LCD: নেমেটিক ক্ৰিষ্টেল।
- ফাইবাৰ অপ্টিক: সম্পূৰ্ণ অন্তৰ্গত প্ৰতিফলন।
- ট্ৰান্সফৰ্মাৰ: step-up Ns > Np; Vs/Vp = Ns/Np = Ip/Is।
- ডাইনামো: AC → স্লিপ ৰিং; DC → স্প্লিট ৰিং (কমিউটেটৰ)।
- মটৰ নিয়ম: ফ্লেমিং বাওঁ; জেন নিয়ম: সোঁ।
- আৰ্থ তার → সেউজীয়া; নিউট্ৰেল → ক’লা; লাইভ → ৰঙা।
- LED বাল্ব 9 W ≈ 60 W ইনকেনডেছেন্ট।
- তারাৰ ৰঙ গৰম→ঠাণ্ডা: O B A F G K M (Oh Be A Fine Girl/Guy Kiss Me)।
- প্ৰক্সিমা চেণ্টৰী: নিকটতম তারা 4.24 ly।
- সিৰিয়াছ: উজ্জ্বলতম ৰাতিৰ তারা।
- এণ্ড্ৰ’মেডা: নিকটতম স্পাইৰেল গেলেক্সি।
- জুপিটাৰ: আটাইতকৈ ডাঙৰ, আটাইতকৈ দ্ৰুত ঘূৰণ।
- ভেনাছ: আটাইতকৈ গৰম (CO₂), পিছফালে ঘূৰণ, আটাইতকৈ দীঘলীয়া দিন।
- মাৰ্চ: ৰঙা (Fe₂O₃), 2 চন্দ্ৰ ফ’ব’ছ ডিম’ছ।
- ছাটাৰ্ন: আটাইতকৈ কম ঘনত্ব (0.7 g/cc), 146 চন্দ্ৰ।
- টাইটান: ছাটাৰ্নৰ চন্দ্ৰ N₂ বায়ুমণ্ডল।
- গেনিমিড: আটাইতকৈ ডাঙৰ চন্দ্ৰ (জুপিটাৰ)।
- হেলি ধূমকেতু: 76 বছৰ; শেষ 1986, পৰৱৰ্তী 2061।
- স্পুটনিক-1: 4 অক্টোবৰ 1957।
- ইউৰি গাগাৰিন: 12 এপ্ৰিল 1961।
- ৰাকেশ শৰ্মা: 3 এপ্ৰিল 1984 (Soyuz T-11 ত)।
- কল্পনা চাওলা: ১ম ভাৰতীয় জন্মী মহিলা মহাকাশত (1997)।
- গগনযান: 3 ক্ৰু, 2025 লক্ষ্য।
- চন্দ্ৰযান-3: 23 আগষ্ট 2023, বিক্ৰম লেণ্ডাৰ, প্ৰজ্ঞান ৰোভাৰ।
- আদিত্য-L1: সূৰ্য মিছন, লাগ্ৰেঞ্জ-1।
- SSLV: 3 ঘন পৰ্যায়, 500 km, 2022 1ম উৰ্ডন।
- NISAR: NASA-ISRO SAR, 2024।
- হেপাটাইটিছ ভাইৰাছ: A-E; কেৱল B DNA, বাকী RNA।
- প’লিঅ’: RNA, এন্টেৰ’ভাইৰাছ; মুখৰ (Sabin) জীৱিত, ইঞ্জেকশ্যন (Salk) মৃত।
- COVID-19: SARS-CoV-2, RNA, +ve sense।
- পেনিচিলিন: ১ম এণ্টিবায়’টিক, ফ্লেমিং 1928।
- ইন্সুলিন: বেণ্টিং বেষ্ট 1922; মানৱ ৰিকম্বিনেণ্ট 1982।
- ভেক্সিন ১ম: এডৱাৰ্ড জেনাৰ 1796 (ছ্মলপক্স)।
- DPT: 3-in-1; MMR: 3-in-1।
- পাল্ছ প’লিঅ’: 1995 ভাৰত।
- ভাৰত ছ্মলপক্স মুক্ত: 1975; প’লিঅ’ মুক্ত: 2014।
- COVID ভেক্সিন ১ম: ক’ভিচিল্ড, ক’ভেক্সিন 16 জানুৱাৰী 2021।
- জিন সম্পাদনা: CRISPR-Cas9।
- মানৱ জিনোম প্ৰজেক্ট: 2003, $2.7 b।
- DNA: দুগাঠ; RNA: একগাঠ; ইউৰাচিল থাইমিনৰ সলনি।
- mRNA: টেমপ্লেট; tRNA: এডাপ্টাৰ; rRNA: ৰাইব’চোম।
- মাইট’ক’ণ্ড্ৰিয়া: পাওয়াৰহাউছ; ক্ল’ৰ’প্লাস্ট: কিচেন।
- লাইছ’চোম: আত্মহত্যাৰ ব্যাগ।
- ৰাইব’চোম: প্ৰ’টিন ফেক্টৰী; স্ভেডবাৰ্গ একক।
- কোষ তত্ত্ব: শ্লাইডেন শ্বান 1838; ভিৰ্চ’ “omnis cellula…”。
- প্ৰ’কাৰিঅ’ট: নিউক্লিয়াছ নাই; ইউকাৰিঅ’ট: নিউক্লিয়াছ আছে।
- আটাইতকৈ দীঘলীয়া কোষ: মানৱ নিউৰন।
- আটাইতকৈ ডাঙৰ একক কোষ: উটৰ ডিম।
- আটাইতকৈ সৰু কোষ: PPLO (Mycoplasma)।
- SI একক: cd (দীপ্তি), mol (পৰিমাণ), K (তাপমাত্ৰা), A (কাৰেন্ট)।
- পৰিপূৰক SI: rad (কোণ), sr (স্থিৰ কোণ)।
- 1 Å = 10⁻¹⁰ m; 1 nm = 10 Å।
- 1 ফাৰ্মি = 10⁻¹⁵ m; 1 বাৰ্ন = 10⁻²⁸ m²।
- 1 atm = 1.013 bar = 760 mmHg = 101325 Pa।
- 1 হৰ্সপাওাৰ = 746 W; 1 কেল’ৰি = 4.18 J।
- 1 eV = 1.6 × 10⁻¹⁹ J।
- একীভূত ভৰ একক: 1 u = 931.5 MeV/c²।
- 1 কাৰেট = 200 mg; 1 আউন্স = 28.35 g।
- 1 বেৰেল তেল = 159 L।
SECTION-6 : 10 সাধাৰণ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভ্ৰান্তি স্পষ্ট
| প্রায় ভ্ৰান্তি | সঠিক তথ্য |
|---|---|
| ভৰ vs ওজন | ভৰ স্কেলাৰ (kg); ওজন বল (N) = mg |
| বেগ vs বেগ (ভেক্টৰ) | বেগ স্কেলাৰ; বেগ (ভেক্টৰ) ভেক্টৰ |
| উত্তাপ vs তাপমাত্ৰা | উত্তাপ শক্তি (J); তাপমাত্ৰা ডিগ্ৰী (°C/K) |
| আইচটোপ vs আইচবাৰ | আইচটোপ একে Z, ভিন্ন A; আইচবাৰ একে A, ভিন্ন Z |
| বেকিং vs ওচন সোডা | NaHCO₃ vs Na₂CO₃·10H₂O |
| ওহ্মৰ vs জৌলৰ সূত্ৰ | V=IR vs H=I²Rt |
| কনকেভ vs কনভেক্স দৰ্পণ | কনকেভ একত্ৰিত কৰে; কনভেক্স বিচ্ছিন্ন কৰে |
| ভেক্সিন vs সিৰাম | ভেক্সিন = এণ্টিজেন (প্ৰতিৰোধ); সিৰাম = এণ্টিবডি (আৰোগ্য) |
| এষ্টাৰয়েড vs মেটিঅৰয়েড | মেটিঅৰয়েড < 1 m; এষ্টাৰয়েড > 1 m (শিলীয়) |
| বিখণ্ডন vs সংযোজন | বিখণ্ডন ভাৰী বিভাজন (U); সংযোজন হালকা সংযোগ (H→He) |
SECTION-7 : মেমৰি ট্ৰিক্স
- স্পেক্ট্ৰামৰ ক্ৰম: “ROY G. BIV” → ৰঙা (Red) কমলা (Orange) হালধীয়া (Yellow) সেউজীয়া (Green) নীলা (Blue) ইন্ডিগো (Indigo) বেঙুনীয়া (Violet)।
- গ্ৰহৰ ক্ৰম: “My Very Educated Mother Just Served Us Noodles” (Mercury Venus Earth Mars Jupiter Saturn Uranus Neptune)।
- শ্ৰেণীবিভাগৰ স্তৰ: “Dear King Philip Came Over For Good Soup” (Domain Kingdom Phylum Class Order Family Genus Species)।
- অত্যাবশ্যকীয় অ্যামিনো এচিড: “PVT TIM HALL” (Phe Val Thr Trp Ile Met His Arg Leu Lys)।
- ক্ৰেনিয়াল নাৰ্ভ: “On Old Olympus Towering Top…” (১২টা নাম, প্ৰথম অক্ষৰ)।
- মনচুনৰ ফচল: “Kharif = বৰষুণী, Rabi = শীতকাল” (K-R, R-W)।
- ক্ষাৰীয় ধাতু: গ্ৰুপ-১ “LiNa Ki Ruby Cs Françoise” (Li Na K Rb Cs Fr)।
- হেলজেন: গ্ৰুপ-১৭ “FCl Br I At Ts” (F Cl Br I At Ts)।
- তাৰৰ ৰঙ: “Live ৰঙা, Neutral ক’লা, Earth সেউজীয়া” → “Rango Ne Earth ko Green kiya” হিন্দী মনটেকনিক।
- দৰ্পণৰ সূত্ৰৰ চিহ্ন: “U V F” → “UVF” কেমেৰা ব্ৰেণ্ড → 1/f = 1/v + 1/u চিহ্ন নিয়ম সহ মনত ৰাখিব।
SECTION-8 : LAST-HOUR REVISION (TOP-20)
-
pH < 7 এচিড; > 7 বেইচ; = 7 নিউট্ৰেল।
-
অক্সিডেশ্যন = ইলেক্ট্ৰন হেৰোৱা; ৰিডাকশ্যন = ইলেক্ট্ৰন লাভ।
-
শ্ৰেণী R যোগ; সমান্তৰাল 1/R যোগ-বিপৰীত।
-
পাৱাৰ একক: kWh (শক্তি); kW (পাৱাৰ); 1 ইউনিট = 1 kWh।
-
লেন্স: 1/f = 1/v – 1/u; P(D) = 100/f(cm)।
-
কেপলাৰ-৩: T² ∝ R³।
-
পলায়ন বেগ পৃথিৱী 11.2 km/s; চন্দ্ৰ 2.4 km/s।
-
ৰক্ত গ্ৰুপ O⁻ সাৰ্বজনীন দাতা; AB⁺ সাৰ্বজনীন গ্ৰহীতা।
-
ভিটামিন C → স্কাৰ্ভি; D → ৰিকেটছ; B₁ → বেৰি-বেৰি; A → নাইট-ব্লাইন্ড।
-
ফটোচিন্থেচিছ: CO₂ + H₂O → গ্লুকোজ + O₂ (ক্লোৰফিল, আলো)।
-
CO₂ + চুনা পানী → দুধীয়া (CaCO₃); অতিৰিক্ত → পৰিষ্কাৰ (Ca(HCO₃)₂)।
-
একাৱা ৰেজিয়া = 3 HCl + 1 HNO₃।
-
হেমাটাইট Fe; বক্সাইট Al; গেলেনা Pb।
-
মিশ্ৰ: ব্ৰাস Cu+Zn; ব্ৰঞ্জ Cu+Sn; ষ্টেইনলেছ Fe+Cr+Ni।
-
হেভি পানী D₂O; হাৰ্ড পানী Ca/Mg লবণ।
-
1 লাইট ইয়াৰ = 9.46 × 10¹৫ m; 1 AU = 1.5 × 10¹১ m।
-
মাচ 1 = 332 m/s; ইকো ন্যূনতম 16.6 m।
-
ট্ৰেন্সফৰ্মাৰ: ষ্টেপ-আপ Ns > Np; Vs/Vp = Ns/Np।
-
ভাৰতৰ প্ৰথম নিউক্লিয়াৰ ৰিএক্টৰ আপ্সৰা; প্ৰথম উপগ্ৰহ আৰ্য্যভট্ট।
-
চন্দ্ৰযান-৩ ২৩ আগষ্ট ২০২৩ ত অৱতৰণ; আদিত্য-L1 L1 বিন্দুত।
-
প্ৰথমে অধ্যায় 1→4 পঢ়ক (১৫ মিনিট) – এটা কাঠামো গঢ়ি তোলে।
-
অধ্যায়-5ৰ এক-লাইনাৰবোৰ চকীৰে চকীৰে চাওক (২৫ মিনিট) – দ্ৰুতগতিত স্মৃতি।
-
অধ্যায় 6-7 এবাৰ চকীৰে চাওক (৫ মিনিট) – দ্বিধা দূৰ কৰক আৰু কৌশলবোৰ মনত ৰাখক।
-
শেষ ১৫ মিনিট: অধ্যায়-8ক মন্ত্ৰৰ দৰে বাৰে বাৰে উচ্চাৰণ কৰক যেতিয়ালৈকে হললৈ প্ৰৱেশ নকৰে।
মুঠ ≈ ৬০ মিনিট → সমগ্ৰ সাধাৰণ বিজ্ঞান পুনৰীক্ষণ কৰা হ’ল!
শুভকামনা, RRB উৰি মাৰি উত্তীৰ্ণ কৰক।