ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ

🔖 ଏକ ଲାଇନର ତଥ୍ୟ

  • ସର୍ବାଧିକ ଲିଖିତ ସମ୍ବିଧାନ – ୪୪୮ ଅନୁଚ୍ଛେଦ, ୨୫ ଅଂଶ, ୧୨ ଅନୁସୂଚୀ (ମୂଳ ୩୯୫-୨୨-୮)
  • ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା ୨୬ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୯, କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ବିତ ହେଲା ୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ (ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ)
  • ସମ୍ବିଧାନର ପିତା – ଡ଼ା. ବି. ଆର୍. ଆମ୍ବେଦକର
  • ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟପତ୍ର “ସାର୍ବଭୌମ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଗଣରାଜ୍ୟ”; ୪୨ତମ ସଂଶୋଧନ ଦ୍ୱାରା “ସମାଜବାଦୀ ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷ” ଯୋଡ଼ାଗଲା
  • ମୌଳିକ ଅଧିକାର – ୬ ଶ୍ରେଣୀ (ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୧୨-୩୫); ନୀତିନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ମୂଳତତ୍ତ୍ୱ – ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୩୬-୫୧; ମୌଳିକ ଅଧିକାର କେବଳ ଜାତୀୟ ଆପାତକାଳ (ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୩୫୨) ସମୟରେ ସ୍ଥଗିତ ହୁଏ, ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୨୦ ଓ ୨୧ ବ୍ୟତୀତ
  • ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶାସନ – ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୩୫୬; ଆର୍ଥିକ ଆପାତକାଳ – ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୩୬୦ (କେବେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇନାହିଁ)
  • ସଂଶୋଧନ ପ୍ରକାର – ସାଧାରଣ, ବିଶେଷ ଓ ଅଧିକାଂଶ ରାଜ୍ୟ (>ଅଧାରୂଢ଼) ଦ୍ୱାରା ଅନୁମୋଦନ; ମୂଳଭୂତ ସଂରଚନା – କେଶବାନନ୍ଦ ଭାରତୀ ୧୯୭୩
  • ସଂସଦ – ଲୋକ ସଭା ସର୍ବାଧିକ ସଂଖ୍ୟା ୫୫୨; ରାଜ୍ୟ ସଭା ୨୩୮ ନିର୍ବାଚିତ + ୧୨ ମନୋନୀତ
  • ସିଏଜି – ସର୍ବଜନୀନ କୋଷାଗାରର ରକ୍ଷକ; ଏଜିଆଇ – ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆଇନ ଅଧିକାରୀ; ଇସିଆଇ – ୩ ସଦସ୍ୟ (୧ ସିଇସି + ୨ ଇସି)
  • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ – ୩୪ ନ୍ୟାୟାଧୀଶ (ସିଜେଆଇ ସମେତ); ଅବସର ୬୫ ବର୍ଷ; ଲେଖିତ ଅଧିକାର ଅଧିକାର ଅଧିକାର ଅଧିକାର ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୩୨

🧠 ମନେରଖିବା ଉପାୟ

ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନାମ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପ ବ୍ୟବହାର
DAD DPSP, FR, କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପ୍ରାସ୍ତାବନା ପରେ ସମ୍ବିଧାନର ଅଂଶଗୁଡ଼ିକ
FEDERAL Finance, Executive, Diplomatic, Emergency, Railway, Army, Legislature ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କେବଳ ସାଧାରଣ ବିଲ୍ ପାଇଁ ସଂଯୁକ୍ତ ବୈଠକ ଡାକିପାରିବେ (ଅନୁଚ୍ଛେଦ 108)
TEN PM T**enure, Eligibility, Nomination, Powers, Ministry ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ସର୍ତ୍ତମାନେ ମନେ ରଖିବା
BAPU Basic-structure, Amendment, Preamble, Union ରାଜନୈତିକ ବିଷୟର ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ
36-51 36 ରୁ 51 = DPSP ଗଣନା 3-6-5-1 = 36-51

⚖️ ଦ୍ରୁତ ତୁଳନା ଟେବୁଲ୍

ଆପତ୍କାଳ ପ୍ରକାର
ପ୍ରକାର ଅନୁଚ୍ଛେଦ କାରଣ ଅନୁମୋଦନ ସର୍ବାଧିକ ଅବଧି
ଜାତୀୟ 352 ଯୁଦ୍ଧ/ବାହ୍ୟ/ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଅଶାନ୍ତି ଲୋକ+ରାଜ୍ୟ ସଭା 1 ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଅସୀମିତ (ପୁଣିଥରେ)
ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ 356 ରାଜ୍ୟରେ ସମ୍ବିଧାନିକ ବିଫଳତା ଲୋକ ସଭା 2 ମାସ ମଧ୍ୟରେ 6 ମାସ × 3 (ସର୍ବାଧିକ 3 ବର୍ଷ)
ଆର୍ଥିକ 360 ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିରତା ପ୍ରତି ବିପଦ କେବଳ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତ୍ୟାହୃତ
ସୂଚୀଗୁଡ଼ିକ ଏକ ନଜରରେ
କ୍ରମିକ କେଉଁ ବିଷୟ ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ
1 ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ
2 ରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ନ୍ୟାୟାଧିଶମାନେଙ୍କ ଦରମା…
3 ଶପଥ/ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପ୍ରକାର
4 ରାଜ୍ୟସଭା ଆସନ ବଣ୍ଟନ
5 ଅନୁସୂଚିତ ଅଞ୍ଚଳ ପ୍ରଶାସନ
6 ଆଦିବାସୀ ଅଞ୍ଚଳ (ଆସାମ, ମେଘାଳୟ, ମିଜୋରାମ, ତ୍ରିପୁରା)
7 କେନ୍ଦ୍ର, ରାଜ୍ୟ ଓ ସମନ୍ୱିତ ତାଲିକା
8 ୨୨ ଟି ସରକାରୀ ଭାଷା
9 ନ୍ୟାୟିକ ସମୀକ୍ଷା ବାହାରେ କାର୍ଯ୍ୟ (ପ୍ରଥମ ସଂଶୋଧନ ଦ୍ୱାରା ଯୋଗ)
10 ଦଳବଦଳ ରୋକ (୫୨ତମ ସଂଶୋଧନ)
11 ପଞ୍ଚାୟତ (୭୩ତମ ସଂଶୋଧନ)
12 ପୌର ନିଗମ (୭୪ତମ ସଂଶୋଧନ)

🎯 ୧୦ ଟି ଦ୍ରୁତ ବହୁବିକଳ୍ପ ପ୍ରଶ୍ନ

1. ଭାରତର ଅଟର୍ନି ଜେନେରାଲଙ୍କ ନିଯୁକ୍ତି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କେଉଁ ଅନୁଚ୍ଛେଦ ଅଛି? **ଉତ୍ତର:** ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୭୬
2. ୪୨ତମ ସାମ୍ବିଧାନିକ ସଂଶୋଧନ ଉଦ୍ବୋଧନରେ କେଉଁ ଦୁଇଟି ଶବ୍ଦ ଯୋଗ କଲା? **ଉତ୍ତର:** ସାମ୍ୱାଦିକ ଓ ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷ
3. ରାଜ୍ୟସଭା ସଦସ୍ୟ ହେବା ପାଇଁ ସର୍ବନିମ୍ନ ବୟସ ___ ବର୍ଷ। **ଉତ୍ତର:** ୩୦
4. କେଉଁ ସୂଚୀରେ କେନ୍ଦ୍ର, ରାଜ୍ୟ ଓ ସମନ୍ୱିତ ତାଲିକା ଅଛି? **ଉତ୍ତର:** ୭ମ
5. ସମ୍ବିଧାନ ସଭାର ଖସଡା କମିଟିର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ କିଏ ଥିଲେ? **ଉତ୍ତର:** ଡ଼ା. ବି. ଆର. ଆମ୍ବେଦକର
6. ମୌଳିକ ଅଧିକାର ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରିବା ପାଇଁ ରାଇଟ ଜାରି କରିବାର କ୍ଷମତା ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୩୨ ଅଧୀନରେ ____ ଉପରେ ନିହିତ ଅଛି। **ଉତ୍ତର:** ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ
7. ଦଳବଦଳ ଆଇନ କେଉଁ ସଂଶୋଧନ ଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ ହେଲା? **ଉତ୍ତର:** ୫୨ତମ
8. ଜାତୀୟ ଆପାତକାଳ ସମୟରେ କେଉଁ ମୌଳିକ ଅଧିକାରମାନେ ସ୍ଥଗିତ ହୋଇପାରିବେ ନାହିଁ? **ଉତ୍ତର:** ଅନୁଚ୍ଛେଦ 20 ଓ 21
9. ଭାରତରେ ଆର୍ଥିକ ଆପାତକାଳ କେତେଥର ଘୋଷିତ ହୋଇଛି? **ଉତ୍ତର:** କେବେ ନୁହେଁ
10. “ମୂଳଭୂତ ସଂରଚନା” ଧାରଣା କେଉଁ ମାମଲାରେ ରୂପାନ୍ତର କରାଯାଇଥିଲା? **ଉତ୍ତର:** କେଶବାନନ୍ଦ ଭାରତୀ (1973)