ভাৰতীয় সংবিধান
🔖 এক-শাৰীৰ তথ্য
- দীঘলতম লিখিত সংবিধান – ৪৪৮টা অনুচ্ছেদ, ২৫টা অংশ, ১২টা পৰিশিষ্ট (মূলত ৩৯৫-২২-৮)
- গ্ৰহণ কৰা হৈছে ২৬ নৱেম্বৰ ১৯৪৯, কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে ২৬ জানুৱাৰী ১৯৫০ (গণতন্ত্ৰ দিৱস)
- সংবিধানৰ জনক – ড° বি. আৰ. আম্বেদকৰ
- মূল প্ৰস্তাবনা “সাৰ্বভৌম গণতান্ত্ৰিক গণৰাজ্য”; ৪২তম সংশোধনীৰে “সমাজবাদী ধৰ্মনিৰপেক্ষ” যোগ কৰা হৈছে
- মৌলিক অধিকাৰ – ৬টা শ্ৰেণী (অনুচ্ছেদ ১২-৩৫); ৰাষ্ট্ৰীয় নীতি নির্দেশকা – অনুচ্ছেদ ৩৬-৫১; মৌলিক অধিকাৰ জাতীয় জৰুৰি অৱস্থাৰ সময়তহে স্থগিত কৰা হয় (অনুচ্ছেদ ৩৫২) অনুচ্ছেদ ২০ আৰু ২১ বাদে
- ৰাষ্ট্ৰপতিৰ শাসন – অনুচ্ছেদ ৩৫৬; আৰ্থিক জৰুৰি অৱস্থা – অনুচ্ছেদ ৩৬০ (কেতিয়াও ব্যৱহাৰ নকৰা হৈছে)
- সংশোধনৰ প্ৰকাৰ – সৰল, বিশেষ আৰু >½ ৰাজ্যৰ দ্বাৰা অনুমোদন; মৌলিক গঠন – কেশৱানন্দ ভাৰতী ১৯৭৩
- সংসদ – লোকসভাৰ সৰ্বোচ্চ সদস্য সংখ্যা ৫৫২; ৰাজ্যসভা ২৩৮ জন নিৰ্বাচিত + ১২ জন মনোনীত
- CAG – ৰাজহুৱা ধনৰ ৰক্ষক; AGI – সৰ্বোচ্চ আইনী বিষয়া; ECI – ৩ জন সদস্য (১ জন CEC + ২ জন EC)
- সৰ্বোচ্চ ন্যায়ালয় – ৩৪ জন বিচাৰপতি (CJI সহ); অৱসৰ ৬৫ বছৰ; ৰাইট জুৰিছডিক্সন অনুচ্ছেদ ৩২
🧠 মনোটেকনিক
| সংক্ষেপ | সম্পূৰ্ণ ৰূপ | ব্যৱহাৰ |
|---|---|---|
| DAD | DPSP, FR, কৰ্তব্য | প্ৰস্তাবনাৰ পিছত সংবিধানৰ অংশ |
| FEDERAL | Finance, Executive, Diplomatic, Emergency, Railway, Army, Legislature | ৰাষ্ট্ৰপতি সাধাৰণ বিলৰ বাবে যৌথ বৈঠক (আৰ্টিকেল 108) আহ্বান কৰিব পাৰে |
| TEN PM | T**enure, Eligibility, Nomination, Powers, Ministry | প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ শৰ্তসমূহ মনত ৰাখিব |
| BAPU | Basic-structure, Amendment, Preamble, Union | ৰাজনীতিৰ মূল বিষয় |
| 36-51 | 36 পৰা 51 = DPSP | গণনা 3-6-5-1 = 36-51 |
⚖️ দ্ৰুত তুলনা টেবুল
জৰুৰি অৱস্থাৰ প্ৰকাৰ
| প্ৰকাৰ | আৰ্টিকেল | কাৰণ | অনুমোদন | সৰ্বাধিক সময়সীমা |
|---|---|---|---|---|
| জাতীয় | 352 | যুদ্ধ/বাহ্যিক/অভ্যন্তৰীণ অশান্তি | লোক+ৰাজ্যসভা 1 মাহৰ ভিতৰত | অনির্দিষ্ট (বাৰংবাৰ) |
| ৰাষ্ট্ৰপতিৰ | 356 | ৰাজ্যৰ সংবিধানিক ব্যৰ্থতা | লোকসভা 2 মাহৰ ভিতৰত | 6 মাহ × 3 (সৰ্বাধিক 3 বছৰ) |
| আৰ্থিক | 360 | আৰ্থিক স্থিৰতাৰ প্ৰতি হুমকি | কেৱল ৰাষ্ট্ৰপতি | ৰাষ্ট্ৰপতিয়ে বাতিল কৰে |
পৰিচয়সূচীসমূহ এক নজৰত
| নং | বিষয়বস্তু |
|---|---|
| 1 | ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰীয় শাসিত অঞ্চল |
| 2 | ৰাষ্ট্ৰপতি, উপ-ৰাষ্ট্ৰপতি, ন্যায়াধীশসকলৰ বেতন… |
| 3 | শপথ/প্ৰতিজ্ঞাৰ ফৰ্ম |
| 4 | ৰাজ্যসভাৰ আসন বিতৰণ |
| 5 | নিৰ্ধাৰিত অঞ্চলৰ প্ৰশাসন |
| 6 | উপজাতীয় অঞ্চল (অসম, মেঘালয়, মিজোৰাম, ত্ৰিপুৰা) |
| 7 | কেন্দ্ৰীয়, ৰাজ্য আৰু সমবায় তালিকা |
| 8 | ২২টা সৰকাৰী ভাষা |
| 9 | ন্যায়িক পৰ্যালোচনাৰ বাহিৰে থকা আইনসমূহ (প্ৰথম সংশোধনীৰ দ্বাৰা যোগ কৰা) |
| ১০ | বিৰোধী দলত্যাগ বিৰোধী (৫২তম সংশোধনী) |
| ১১ | পঞ্চায়ত (৭৩তম সংশোধনী) |
| ১২ | পৌৰসভা (৭৪তম সংশোধনী) |
BETA
