പ്രധാന ഭൂമിശാസ്ത്ര സവിശേഷതകൾ
C.2] പ്രധാന ഭൗഗോളിക സവിശേഷതകൾ
1. ലോകത്തിലെ പ്രധാന നദികൾ
1.1. ഏറ്റവും നീളമുള്ള നദികൾ
| നദി | നീളം (കി.മീ.) | സ്ഥാനം | കുറിപ്പുകൾ |
|---|---|---|---|
| നൈൽ | 6,650 | ആഫ്രിക്ക | ഈജിപ്ത്, സൂഡാൻ വഴി ഒഴുകുന്നു |
| അമസോൺ | 6,400 | ദക്ഷിണ അമേരിക്ക | ഡിസ്ചാർജ് വോള്യം കൊണ്ട് ഏറ്റവും വലുത് |
| യാങ്സി | 6,300 | ചൈന | ഏഷ്യയിലെ രണ്ടാമത്തെ നീളമുള്ള നദി |
| മിസിസിപ്പി-മിസൗറി | 6,275 | വടക്കേ അമേരിക്ക | യുഎസ് വഴി ഒഴുകുന്നു |
| യെനിസൈ | 5,540 | റഷ്യ | ആർക്റ്റിക് സമുദ്രത്തിലേക്ക് ഒഴുകുന്നു |
1.2. ഇന്ത്യൻ പരിപ്രേക്ഷ്യത്തിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട നദികൾ
- ഗംഗ: 2,525 കി.മീ., വടക്കേ ഇന്ത്യയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു, പുണ്യനദി, കൃഷിക്കും സംസ്കാരത്തിനും പ്രധാനം.
- ബ്രഹ്മപുത്ര: 2,900 കി.മീ., അസാമിലൂടെ ഒഴുകുന്നു, സിചൈയും ജലവൈദ്യുതിയും നൽകുന്നതിൽ പ്രധാനം.
- ഗോദാവരി: 1,460 കി.മീ., മധ്യ ഇന്ത്യയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു, “വിശ്വകർമ്മയുടെ നദി” എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
- കാവേരി: 800 കി.മീ., ദക്ഷിണ ഇന്ത്യയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു, കൃഷിക്ക് പ്രധാനം.
- നർമ്മദ: 1,312 കി.മീ., മധ്യ ഇന്ത്യയിലൂടെ ഒഴുകുന്നു, ജലവൈദ്യുത പദ്ധതികൾക്ക് പ്രസിദ്ധം.
1.3. പ്രധാന അണക്കെട്ടുകളുള്ള നദികൾ
| നദി | അണക്കെട്ട് | സ്ഥാനം | പ്രാധാന്യം |
|---|---|---|---|
| ഗംഗ | ഫറക്ക | പശ്ചിമ ബംഗാൾ | ബംഗ്ലാദേശിലേക്കുള്ള ഒഴുക്ക് നിയന്ത്രിക്കുന്നു |
| ഗോദാവരി | ഭദ്രാചലം | തെലങ്കാന | സിചൈയും വൈദ്യുതിയും |
| നർമ്മദ | സർദാർ സരോവർ | ഗുജറാത്ത് | പ്രധാന ജലവൈദ്യുത പദ്ധതി |
| കൃഷ്ണ | തുങ്കഭദ്ര | കർണാടക | സിചൈയും വൈദ്യുതിയും |
2. പ്രധാന പർവതനിരകൾ
2.1. ലോകത്തിലെ പ്രധാന പർവതനിരകൾ
| പർവതനിര | സ്ഥാനം | നീളം (കി.മീ.) | ഏറ്റവും ഉയർന്ന ശിഖരം |
|---|---|---|---|
| ഹിമാലയ പർവതങ്ങൾ | ഏഷ്യ | 2,400 | എവറസ്റ്റ് (8,848 മീ.) |
| ആൻഡീസ് | ദക്ഷിണ അമേരിക്ക | 7,000 | അക്കോൺകാഗ്വ (6,962 മീ.) |
| ആൽപ്സ് | യൂറോപ്പ് | 1,200 | മോൺ ബ്ലാങ്ക് (4,808 മീ.) |
| റോക്കി പർവതങ്ങൾ | വടക്കേ അമേരിക്ക | 4,800 | മൗണ്ട് എൽബർട്ട് (4,401 മീ.) |
| യുറാൽ | യൂറേഷ്യ | 1,600 | മൗണ്ട് നാരോഡ്നയ (1,895 മീ.) |
2.2. ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന പർവതനിരകൾ
- ഹിമാലയ പർവതങ്ങൾ: 2,400 കി.മീ., ഇന്ത്യയുടെ വടക്കൻ അതിർത്തി രൂപപ്പെടുത്തുന്നു, നിരവധി നദികളുടെ ഉറവിടം.
- പശ്ചിമഘട്ടങ്ങൾ: 1,600 കി.മീ., ഇന്ത്യയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ തീരത്ത് വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു, ജൈവവൈവിധ്യത്തിൽ സമ്പന്നം.
- പൂർവഘട്ടങ്ങൾ: 1,400 കി.മീ., ഇന്ത്യയുടെ കിഴക്കൻ തീരത്ത് വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു, പശ്ചിമഘട്ടങ്ങളെക്കാൾ കുറച്ച് തുടർച്ചയുള്ളവ.
- അരവല്ലി പർവതങ്ങൾ: 800 കി.മീ., രാജസ്ഥാനിലൂടെ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു, ഇന്ത്യയിലെ പഴയ പർവതനിരകളിൽ ഒന്ന്.
3. പ്രധാന മരുഭൂമികൾ
3.1. ലോകത്തിലെ പ്രധാന മരുഭൂമികൾ
| മരുഭൂമി | സ്ഥാനം | വിസ്തീർണ്ണം (കി.മീ.²) | കുറിപ്പുകൾ |
|---|---|---|---|
| സഹാറ | വടക്കൻ ആഫ്രിക്ക | 9,200,000 | ഏറ്റവും വലിയ ചൂടുള്ള മരുഭൂമി |
| അറേബ്യൻ | മിഡിൽ ഈസ്റ്റ് | 3,000,000 | ചൂടുള്ള മരുഭൂമി, എണ്ണ സമ്പത്തിന്റെ വാസസ്ഥലം |
| ഗോബി | ഏഷ്യ | 1,300,000 | ചൈനയും മംഗോളിയയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു |
| കലഹാരി | ആഫ്രിക്ക | 900,000 | അർദ്ധ വരണ്ടത്, പൂർണ്ണമായും മരുഭൂമിയല്ല |
| അടകാമ | ദക്ഷിണ അമേരിക്ക | 150,000 | ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വരണ്ട മരുഭൂമി |
3.2. ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന മരുഭൂമികൾ
- താർ മരുഭൂമി: 200,000 കി.മീ.², ഗ്രേറ്റ് ഇന്ത്യൻ മരുഭൂമി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു, രാജസ്ഥാനിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.
- കച്ച് മരുഭൂമി: താർ മരുഭൂമിയുടെ ഭാഗം, ഗുജറാത്തിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.
- ചോളിസ്ഥാൻ മരുഭൂമി: പഞ്ചാബിൽ, പാകിസ്താനിലാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്, ഇന്ത്യയോട് ചേർന്നാണ്.
4. പ്രധാന ഹിമനദികൾ
4.1. ലോകത്തിലെ പ്രധാന ഹിമനദികൾ
| ഹിമനദി | സ്ഥാനം | നീളം (കി.മീ.) | കുറിപ്പുകൾ |
|---|---|---|---|
| ഗംഗോത്രി | ഇന്ത്യ | 23 കി.മീ. | ഗംഗയുടെ ഉറവിടം |
| സിയാചിൻ | ഇന്ത്യ-പാകിസ്താൻ | 72 കി.മീ. | വിവാദ ഹിമനദി |
| ലാംബർട്ട് | അന്റാർട്ടിക്ക | 400 കി.മീ. | ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള ഹിമനദി |
| പെരിടോ മോറേനോ | അർജന്റീന | 25 കി.മീ. | പടാഗോണിയയുടെ ഭാഗം |
| അക്കോൺകാഗ്വ | അർജന്റീന | 45 കി.മീ. | ഹിമനദിയല്ല, പർവതമാണ് |
4.2. ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന ഹിമനദികൾ
- ഗംഗോത്രി ഹിമനദി: ഉത്തരാഖണ്ഡിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു, ഗംഗയുടെ ഉറവിടം.
- യമുനോത്രി ഹിമനദി: യമുനയുടെ ഉറവിടം, ഉത്തരാഖണ്ഡിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
- ഭക്ര നാംഗൽ ഡാം: സത്ലജ് നദിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു, ഹിമനദി പോഷിത നദിയിൽ നിർമ്മിച്ചത്.
5. ഉൾക്കടലുകൾ, ജലസന്ധികൾ, സമുദ്രങ്ങൾ
5.1. പ്രധാന ഉൾക്കടലുകൾ
| ഉൾക്കടൽ | സ്ഥാനം | വിസ്തീർണ്ണം (കി.മീ.²) | കുറിപ്പുകൾ |
|---|---|---|---|
| ഗൾഫ് ഓഫ് മെക്സിക്കോ | വടക്കേ അമേരിക്ക | 1,550,000 | യുഎസ്എയും മെക്സിക്കോയും അതിരിടുന്നു |
| ഗൾഫ് ഓഫ് തായ്ലാൻഡ് | ദക്ഷിണ കിഴക്കൻ ഏഷ്യ | 315,000 | വ്യാപാരത്തിന് പ്രധാനം |
| ഗൾഫ് ഓഫ് അഡൻ | ആഫ്രിക്ക | 340,000 | റെഡ് സീയും അറേബ്യൻ സീയും തമ്മിലുള്ള തന്ത്രപ്രധാന ജലമാർഗം |
| ഗൾഫ് ഓഫ് ഗിനി | ആഫ്രിക്ക | 2,250,000 | എണ്ണ സമ്പത്തിൽ സമൃദ്ധം |
| ഗൾഫ് ഓഫ് കംബേ | ഇന്ത്യ | 10,000 | സിന്ധു നദീതട സംസ്കാരത്തിന്റെ പുരാതന സ്ഥലം |
5.2. പ്രധാന ജലസന്ധികൾ
| കടൽക്കുഴി | സ്ഥലം | കുറിപ്പുകൾ |
|---|---|---|
| ജിബ്രാൾട്ടർ കടൽക്കുഴി | യൂറോപ്പ്-ആഫ്രിക്ക | അറ്റ്ലാന്റിക് സമുദ്രത്തെ മെഡിറ്ററേനിയൻ സമുദ്രവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു |
| മലാക്ക കടൽക്കുഴി | ദക്ഷിണ കിഴക്കൻ ഏഷ്യ | ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ കപ്പൽമാർഗങ്ങളിലൊന്ന് |
| ഹോർമുസ് കടൽക്കുഴി | മിഡിൽ ഈസ്റ്റ് | എണ്ണയ്ക്കായി തന്ത്രപരമായ കടുത്ത കവാടം |
| ബെറിംഗ് കടൽക്കുഴി | റഷ്യ-അലാസ്ക | ഏഷ്യയെയും വടക്കേ അമേരിക്കയെയും വേർതിരിക്കുന്നു |
| പാൽക്ക് കടൽക്കുഴി | ഇന്ത്യ-ശ്രീലങ്ക | തമിഴ്നാടിനെയും ശ്രീലങ്കയെയും വേർതിരിക്കുന്നു |
5.3. പ്രധാന സമുദ്രങ്ങൾ
| സമുദ്രം | സ്ഥലം | വിസ്തീർണ്ണം (km²) | കുറിപ്പുകൾ |
|---|---|---|---|
| മെഡിറ്ററേനിയൻ സമുദ്രം | യൂറോപ്പ്-ആഫ്രിക്ക | 2,500,000 | ചൂടുള്ള, അടച്ച സമുദ്രം |
| അറേബ്യൻ സമുദ്രം | ഏഷ്യ | 2,800,000 | ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര വ്യാപാരത്തിന് പ്രധാനം |
| കരീബിയൻ സമുദ്രം | അമേരിക്കകൾ | 2,750,000 | ചൂടുള്ള, ആഴം കുറഞ്ഞ സമുദ്രം |
| റെഡ് സമുദ്രം | ആഫ്രിക്ക | 2,000,000 | ഉപ്പ് കൂടുതലുള്ള, കപ്പൽമാർഗത്തിന് പ്രധാനം |
| ജപ്പാൻ സമുദ്രം | ഏഷ്യ | 1,000,000 | ജപ്പാനും കൊറിയയും അതിരിടുന്നത് |
6. പുല്ലുമേച്ചിൽപ്രദേശങ്ങൾ (പ്രൈറികൾ, സവന്നകൾ, പാമ്പാസുകൾ)
6.1. പുല്ലുമേച്ചിൽപ്രദേശങ്ങളുടെ തരങ്ങൾ
| തരം | സ്ഥലം | സവിശേഷതകൾ | ഉദാഹരണങ്ങൾ |
|---|---|---|---|
| പ്രൈറികൾ | വടക്കേ അമേരിക്ക | സമശീതോഷ്ണം, പുല്ലുപ്പാടങ്ങൾ | യുഎസ്എയുടെ ഗ്രേറ്റ് പ്ലെയിൻസ് |
| സവന്നകൾ | ആഫ്രിക്ക | ചിതറിയ മരങ്ങളുള്ള ഉഷ്ണമേഖല പുല്ലുമേച്ചിൽപ്രദേശങ്ങൾ | സെറെൻഗെട്ടി, കാലഹാരി |
| പാമ്പാസുകൾ | ദക്ഷിണ അമേരിക്ക | ഉത്പാദനക്ഷമമായ പുല്ലുപ്പാടങ്ങൾ | അർജന്റീന, ഉറുഗ്വേ |
| സ്റ്റെപ്പുകൾ | ഏഷ്യ | സമശീതോഷ്ണ പുല്ലുമേച്ചിൽപ്രദേശങ്ങൾ | മധ്യ ഏഷ്യ, റഷ്യ |
| വെൽഡുകൾ | ആഫ്രിക്ക | കുറച്ചുമരങ്ങളുള്ള പുല്ലുമേച്ചിൽപ്രദേശങ്ങൾ | ദക്ഷിണ ആഫ്രിക്ക |
6.2. ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന പുല്ലുമേച്ചിൽപ്രദേശങ്ങൾ
- ഛോട്ടാനഗ്പുർ പീഠഭൂമി: ഡെക്കാൻ പീഠഭൂമിയുടെ ഭാഗമാണ്, പുല്ലുകളുള്ള സ്ഥലങ്ങളുണ്ട്.
- താർ മരുഭൂമി: ചില പുല്ലുകളുള്ള സ്ഥലങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
- കച്ച് മരുഭൂമി: ചില പുല്ലുകളുള്ള പ്രദേശങ്ങളുണ്ട്.
- ഹിമാലയ പ്രദേശം: ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ആൽപൈൻ പുല്ലുകളുണ്ട്.
6.3. മത്സരപരീക്ഷകൾക്കുള്ള പ്രധാന വസ്തുതകൾ
- പ്രൈറികൾ ഉഴുതിളക്കാവുന്ന മണ്ണിനായി പ്രസിദ്ധമാണ്, പ്രധാന കൃഷിയിടങ്ങളാണ്.
- സവന്നകൾ ഋതുപ്പെരുമാറ്റമുള്ള മഴയാൽ സവിശേഷതയുള്ളവയാണ്, പല വന്യജീവികളുടെയും വാസസ്ഥലമാണ്.
- പാമ്പാസുകൾ സമൃദ്ധമായ കൃഷിയിടങ്ങൾക്കായി പ്രസിദ്ധമാണ്, കാലികൾക്കായി പ്രധാനപ്പെട്ടവയാണ്.
- സ്റ്റെപ്പുകൾ മധ്യേഷ്യയിൽ കാണപ്പെടുന്നു, അലയടിക്കുന്ന മേച്ചിലിനായി പ്രധാനപ്പെട്ടവയാണ്.
- വെൽഡുകൾ ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിൽ കാണപ്പെടുന്നു, മേച്ചിലിനും കൃഷിക്കും ഉപയോഗിക്കുന്നു.