ଭାରତୀୟ ଇତିହାସ ସମୟସୀମା - ଶୀଘ୍ର ସଂଶୋଧନ
ଭାରତୀୟ ଇତିହାସ ଟାଇମଲାଇନ୍ – ୬୦ ସେକେଣ୍ଡ ଚିଟ୍ ସିଟ୍
ମୁଖ୍ୟ ବିନ୍ଦୁ (ଏକ ବାକ୍ୟରେ)
- ୨୫୦୦-୧୯୦୦ ବିସିଇ: ପରିପକ୍ୱ ହରପ୍ପା ପର୍ଯ୍ୟାୟ; ମୋହେଞ୍ଜୋ-ଦାରୋରେ ଗୋଦାମ ଓ ଲୋଥଲରେ ଡକ୍
- ୧୫୦୦ ବିସିଇ: ଋଗ୍ବେଦ ସଂକଳିତ; ଆର୍ଯ୍ୟମାନେ ଖୈବର ଓ ବୋଲାନ ପଥରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି
- ଛଷ୍ଟ ଶତାବ୍ଦୀ ବିସିଇ: ଦ୍ୱିତୀୟ ନଗରୀକରଣ ଆରମ୍ଭ; ଜୈନଧର୍ମ (ମହାବୀର ୫୯୯ ବିସିଇ) ଓ ବୌଦ୍ଧଧର୍ମ (ଗୌତମ ୫୬୩ ବିସିଇ) ଜନ୍ମ
- ୫୧୬ ବିସିଇ: ପର୍ସିଆ ସମ୍ରାଟ ଡାରିୟସ୍ ଗାନ୍ଧାରକୁ ସମ୍ବନ୍ଧ କରନ୍ତି (ପର୍ସେପୋଲିସ୍ରେ ପ୍ରଥମ ବିଦେଶୀ ଶିଳାଲେଖ)
- ୩୨୬ ବିସିଇ: ଆଲେକ୍ସାଣ୍ଡର ସିନ୍ଧୁ ଅତିକ୍ରମ କରନ୍ତି; ପୋରସ୍ସହ ହାଇଡାସ୍ପିସ୍ ଯୁଦ୍ଧ
- ୨୬୧ ବିସିଇ: ଅଶୋକ କଳିଙ୍ଗ ଯୁଦ୍ଧ ଜିତନ୍ତି; ଧମ୍ମ ନୀତି ଗ୍ରହଣ ଓ ସ୍ତମ୍ଭ/ସିଂହ ମୁଣ୍ଡ ଆରମ୍ଭ
- ୭୮ ସିଇ: ଶକ ସମ୍ବତ ଆରମ୍ଭ (କାନିଷ୍କ) – ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ପଞ୍ଜିକାର ଆଧାର
- ୩୨୦ ସିଇ: ଚନ୍ଦ୍ରଗୁପ୍ତ-ପ୍ରଥମ ଗୁପ୍ତ ସମ୍ବତ ଆରମ୍ଭ – ସଂସ୍କୃତ ଓ ଦଶମିକ ସଂଖ୍ୟାର “ସୁନ୍ଦର ଯୁଗ”
- ୬୦୬ ସିଇ: ହର୍ଷବର୍ଦ୍ଧନ କନ୍ନୌଜକୁ ରାଜଧାନୀ ସ୍ଥାନାନ୍ତର; ଚୀନ୍ ଯାତ୍ରୀ ହିଉଏନ୍-ସାଙ୍ଗ୍ ପରିଦର୍ଶନ
- ୭୧୧ ସିଇ: ମହମ୍ମଦ-ବିନ୍-କାସିମ୍ ସିନ୍ଦ ଦଖଲ – ପ୍ରଥମ ଇସଲାମୀ ପାଦସ୍ଥାପନା
- ୧୧୯୨: ତରାଇନ୍ର ଦ୍ୱିତୀୟ ଯୁଦ୍ଧ – ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ତୃତୀୟ ମହମ୍ମଦ ଗୋରୀଙ୍କୁ ହାରନ୍ତି; ଦିଲ୍ଲୀ ସୁଲ୍ତାନତ ଆରମ୍ଭ
- ୧୫୨୬: ବାବର ପାନିପତ୍-ପ୍ରଥମରେ ଇବ୍ରାହିମ ଲୋଦିଙ୍କୁ ହରାନ୍ତି; ମୁଘଳ ଶାସନ ସ୍ଥାପନ
- ୧୬୦୦: ରାଣୀ ଏଲିଜାବେଥ୍ ଇଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଆ କମ୍ପାନୀକୁ ରୟାଲ୍ ଚାର୍ଟର ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି
- ୧୭୫୭: ପ୍ଲାସି ବିଜୟ ଇଆଇସିକୁ ବଙ୍ଗାଳର ଦିୱାନି ଦିଏ; ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନ ଘଣ୍ଟା ଆରମ୍ଭ
- ୧୮୫୭: ସିପାହୀ ବିଦ୍ରୋହ/ସ୍ୱାଧୀନତା ପ୍ରଥମ ଯୁଦ୍ଧ; ରାଣୀଙ୍କ ଘୋଷଣା (୧୮୫୮) କମ୍ପାନି ଶାସନ ସମାପ୍ତ
- ୧୮୮୫: ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ୍ ଗୋକୁଲଦାସ ତେଜପାଲ (ମୁମ୍ବାଇ)ରେ ଏ.ଓ. ହ୍ୟୁମ୍ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ
- ୧୯୦୫: ଲର୍ଡ କର୍ଜନ୍ ବଙ୍ଗାଳ ବିଭାଜନ – ସ୍ୱଦେଶୀ ଓ ବହିଷ୍କାର ଆନ୍ଦୋଳନ ଆରମ୍ଭ
- ୧୯୧୯: ରୋଲାଟ୍ ଆଇନ୍ ଓ ଜାଲିଆନୱାଲା ବାଗ୍ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ (୧୩ ଏପ୍ରିଲ) – ଗାନ୍ଧି ଅସହଯୋଗ ଆରମ୍ଭ
- ୧୯୩୦: ଦାଣ୍ଡି ଯାତ୍ରା (୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ-୬ ଏପ୍ରିଲ) – ଲବଣ ଆଇନ୍ ଭଙ୍ଗ; ସଭ୍ୟ ଅବିମାନ ଆରମ୍ଭ
- ୧୯୪୬: ନୌସେନା ବିଦ୍ରୋହ ଓ ଆଇଏନ୍ଏ ବିଚାର – ଶେଷ ଧକ୍କା; ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ ସ୍ୱାଧୀନତା, ୨୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ ଗଣତନ୍ତ୍ର
ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂତ୍ର/ନିୟମ
| ସୂତ୍ର/ନିୟମ |
ପ୍ରୟୋଗ |
| ନନ୍ଦ ରାଜବଂଶ (୩୪୫-୩୨୧ BCE) + ୨୧ ବର୍ଷ = ମୌର୍ଯ୍ୟ ଉତ୍ଥାନ |
ମୌର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ବର୍ଷ ଦ୍ରୁତ ଜାଣିବା |
| ଗୁପ୍ତ ରାଜା ସଂଖ୍ୟା × ୪୦ + ୩୨୦ ≈ ଶାସନ ଆରମ୍ଭ ବର୍ଷ (ଆନୁମାନିକ) |
ଚନ୍ଦ୍ରଗୁପ୍ତ-II ୩୭୫ CE ମନେ ରଖିବା |
| ୧୦୦ ବର୍ଷ ଅନ୍ତର ନିୟମ: ପାନିପାଟ ଯୁଦ୍ଧ (୧୫୨୬, ୧୫୫୬, ୧୭୬୧) |
ଖାଲି ସ୍ଥାନ ପୂରଣ: ୧ମ-୨ୟ ଅନ୍ତର ୩୦ ବର୍ଷ, ୨ୟ-୩ୟ ୨୦୫ ବର୍ଷ |
| “ଯୁଦ୍ଧ ବର୍ଷ = ଶାସକ ବୟସ” କৌଶଳ: ପ୍ଲାସି ୧୭୫୭ ≈ ସିରାଜ-ଉଦ-ଦୌଲା ବୟସ ୨୩ |
ଯୁବ ନବାବ ମନେ ରଖିବା |
| ୧୯୦୫ ବଙ୍ଗାଳ ବିଭାଜନ + ୬ ବର୍ଷ = ଦିଲ୍ଲୀ ଦରବାର ୧୯୧୧ (ପ୍ରତ୍ୟାହାର) |
ଜାତୀୟ ଘଟଣା କ୍ରମ |
| ୧୮୫୭ ବିଦ୍ରୋହ + ୯୦ ବର୍ଷ = INA ବିଚାର ୧୯୪୬ (ଉଭୟ ସୈନିକ) |
ଦୁଇ ସୈନିକ ବିଦ୍ରୋହ ସଂଯୋଗ |
| “୫୦ ଯୋଗ” ନିୟମ: ଭାରତ ଛାଡ଼ ୧୯୪୨ + ୫ = ସ୍ୱାଧୀନତା ୧୯୪୭ |
୫-ବର୍ଷ ଅନ୍ତର ମନେ ରଖିବା |
| ଚାର୍ଟର ରୁ କ୍ରାଉନ୍: EIC ୧୬୦୦ + ୨୫୮ = କ୍ରାଉନ୍ ଶାସନ ୧୮୫୮ |
କମ୍ପାନୀ–କ୍ରାଉନ୍ ପରିବର୍ତ୍ତନ |
| “ହଜାର ବିୟୋଗ” ହରପ୍ପା: ୨୫୦୦ BCE – ୧୦୦୦ = ଋଗ୍-ବେଦ ଆରମ୍ଭ ୧୫୦୦ BCE |
ବେଦ ଆରମ୍ଭ ପତନ ପରେ |
| “ବିଷମ-୧୧” ଶକ: ୭୮ CE କାନିଷ୍କ; ୧୧×୭=୭୭≈୭୮ |
କାନିଷ୍କ ବର୍ଷ |
ସ୍ମୃତି କৌଶଳ
- “H-G-M-A-S” – ହରପ୍ପା ⇢ ଗୁପ୍ତ ⇢ ମୌର୍ଯ୍ୟ ⇢ ମୁଘଲ ⇢ ବ୍ରିଟିଶ (କ୍ରମିକ ମହା-ସାମ୍ରାଜ୍ୟ)
- “Two-Battle-P” – ପାନିପାଟ (୧୫୨୬, ୧୫୫୬, ୧୭୬୧) ଓ ପ୍ଲାସି (୧୭୫୭) = “PP” ବ୍ରିଟିଶ ପ୍ରତି ଶକ୍ତି ପରିବର୍ତ୍ତନ
- “G-AND-H” – ଗାନ୍ଧୀ (୧୯୧୫ ଫେରଟ) ଓ ହ୍ୟୁମ୍ (୧୮୮୫) କଂଗ୍ରେସ୍ ଗଠନ = “GANDH”
- “7-11” ବିଦେଶୀ ପ୍ରବେଶ – ୭୧୧ ସିନ୍ଧ (କାସିମ୍) ଓ ୧୭୫୭ ପ୍ଲାସି (କ୍ଲାଇଭ୍) ଉଭୟ “୧୧” ରେ ଶେଷ – ଇସଲାମୀ ଓ ବ୍ରିଟିଶ ବିଚ୍ ହେଡ୍
- “Salt-30” – ଲବଣ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୩୦; ସିଭିଲ ଅବିମାନ ୧୯୩୦-୩୪ ଶିଖର; ୩୦ = “thirty-thirti” ଗାନ୍ଧୀ
ସାଧାରଣ ଭୁଲଗୁଡ଼ିକ
| ଭୁଲ |
ଠିକ୍ ପଦ୍ଧତି |
| ବୁଦ୍ଧ ଓ ମହାବୀରଙ୍କ ଜନ୍ମବର୍ଷକୁ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ମିଶାଇଦେବା |
ବୁଦ୍ଧ 563 BCE, ମହାବୀର 599 BCE (36 ବର୍ଷ ବ୍ୟବଧାନ) |
| ଅକବର 1580 ରେ ଦିନ-ଇ-ଇଲାହି ଆରମ୍ଭ କଲେ ବୋଲି କହିବା |
ପ୍ରକୃତରେ 1582; “2” କୁ “ଇଲାହି” ପାଇଁ ମନେରଖ |
| 1857 କୁ ତୁରନ୍ତ ପ୍ରଥମ ଜାତୀୟ ଯୁଦ୍ଧ ବୋଲି କହିବା |
ଏହା ପ୍ରଥମ ବଡ଼ ବିଦ୍ରୋହ; ଜାତୀୟ ଚେତନା ପରେ ବଢ଼ିଥାଏ |
| ପ୍ଲାସି ଓ ବକ୍ସାର ଭ୍ରମ |
ପ୍ଲାସି 1757 (ବଙ୍ଗାଳ), ବକ୍ସାର 1764 (ସମସ୍ତ ଭାରତ ଦିୱାନୀ) |
| 26 ଜାନୁଆରୀ 1950 କୁ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ ବୋଲି ଗଣନା କରିବା |
15 ଅଗଷ୍ଟ 1947 = ସ୍ୱାଧୀନତା; 26 ଜାନୁଆରୀ 1950 = ଗଣରାଜ୍ୟ |
ଶେଷ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଟିପ୍ସ
- ଟାଇମଲାଇନ୍ ପ୍ରଶ୍ନ ସାଧାରଣତଃ ଘଟଣା-ବର୍ଷ ଯୋଡ଼ି ହୋଇଥାଏ; ପ୍ରଥମେ ±50 ବର୍ଷ ବିକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକୁ ଦ୍ରୁତ ବାଦ୍ ଦିଅ.
- ମାପ 6ଠି BCE–6ଠି CE: ବେଦିକ → ମହାଜନପଦ → ମୌର୍ଯ୍ୟ → ଶୁଙ୍ଗ-କାନିଷ୍କ → ଗୁପ୍ତ କ୍ରମ ସୃଷ୍ଟି କରିବା.
- ବିଦ୍ରୋହ ଯୁଗ: 1857-58-60 (ବିଦ୍ରୋହ-ଘୋଷଣା-ନୀଳ) – ତିନି “0/7/8” ବର୍ଷ.
- ଜାତୀୟ ଆନ୍ଦୋଳନ: 1885 (INC) → 1905 (ବିଭାଜନ) → 1919 (ରୌଲାଟ୍/ଜାଲି.) → 1942 (ଛାଡ଼ିଦିଅ) → 1947 (ମୁକ୍ତ) – 5/5/14/23/5 ବର୍ଷ ବ୍ୟବଧାନ.
- ଯଦି ଦୁଇଟି ବର୍ଷ ନିକଟ ଦେଖାଯାଏ, ଶତାବ୍ଦୀ ଶେଷ ସହ ମେଳ ଥିବା ଟିକୁ ନିଅ (ଉଦାହରଣ 1600 ଚାର୍ଟାର୍, 1700 ରେ କିଛି ବଡ଼ ଘଟଣା ନାହିଁ).
ଦ୍ରୁତ ଅଭ୍ୟାସ (5 MCQ)
1. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ହରପ୍ପା ସଭ୍ୟତା ପତନ ପରେ ତୁରନ୍ତ ଆସିଥିଲା?
A. ମୌର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ B. ଋଗ୍-ବେଦିକ ଯୁଗ C. ବୌଦ୍ଧ ସଭା D. ନନ୍ଦ ରାଜବଂଶ
**ଉତ୍ତର: B. ଋଗ୍-ବେଦିକ ଯୁଗ**
2. 78 CE ରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଶାକ ସମ୍ବତ୍ କେଉଁ ଶାସକ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ?
A. କାନିଷ୍କ B. ରୁଦ୍ରଦାମନ C. ଅଶୋକ D. ଚନ୍ଦ୍ରଗୁପ୍ତ-II
**ଉତ୍ତର: A. କାନିଷ୍କ**
3. ଯୁଦ୍ଧଗୁଡ଼ିକୁ ବର୍ଷ ସହିତ ମିଳାନ୍ତୁ: (1) ପାଣିପତ୍-I, (2) ପ୍ଲାସି, (3) ବକ୍ସାର
A. 1526, 1757, 1764 B. 1556, 1757, 1761 C. 1526, 1764, 1757 D. 1761, 1757, 1565
**ଉତ୍ତର: A. 1526, 1757, 1764**
4. ବଙ୍ଗ ବିଭାଜନ (1905) ସମୟରେ କେଉଁ ଭାଇସରୋୟ ଥିଲେ?
A. ଲର୍ଡ୍ କର୍ଜନ୍ B. ଲର୍ଡ୍ ମିଣ୍ଟୋ C. ଲର୍ଡ୍ ରିପନ୍ D. ଲର୍ଡ୍ ଲାନ୍ସଡାଉନ୍
**ଉତ୍ତର: A. ଲର୍ଡ୍ କର୍ଜନ୍**
5. ଇଂରାଜୀ ପୂର୍ବ ଭାରତ କମ୍ପାନୀକୁ ରୟାଲ୍ ଚାର୍ଟର୍ କେଉଁ ଇଂରାଜ ରାଜାଙ୍କ ଶାସନ ସମୟରେ ମିଳିଥିଲା?
A. ଜେମ୍ସ୍-I B. ଏଲିଜାବେଥ୍-I C. ଚାର୍ଲ୍ସ୍-II D. ଜର୍ଜ୍-III
**ଉତ୍ତର: B. ଏଲିଜାବେଥ୍-I**
BETA
