ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ
ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸೂತ್ರಗಳು
ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕಾಗಿ 5-7 ಅಗತ್ಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿ:
| # | ಪರಿಕಲ್ಪನೆ | ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ವಿವರಣೆ |
|---|---|---|
| 1 | ಓಮ್ನ ನಿಯಮ | V = IR, ಇಲ್ಲಿ V=ವೋಲ್ಟೇಜ್, I=ಪ್ರವಾಹ, R=ರೋಧ |
| 2 | ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಸೂತ್ರ | P = VI = I²R = V²/R (ರೋಧಕದಲ್ಲಿ ವ್ಯಯವಾಗುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ) |
| 3 | ಶ್ರೇಣಿ ಸಂಯೋಜನೆಯ ರೋಧ | R_total = R₁ + R₂ + R₃ + … (ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಸೇರಿಸಿ) |
| 4 | ಸಮಾನಾಂತರ ರೋಧ | 1/R_total = 1/R₁ + 1/R₂ + 1/R₃ + … (ಪರಸ್ಪರ ಸೂತ್ರ) |
| 5 | ಜೂಲ್ನ ನಿಯಮ | H = I²Rt (ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಉಷ್ಣ, H ಜೂಲ್ಗಳಲ್ಲಿ) |
| 6 | ಪ್ರವಾಹದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ | I = Q/t, ಇಲ್ಲಿ Q=ಕೂಲಂಬ್ನಲ್ಲಿ ಆವೇಶ, t=ಸೆಕೆಂಡ್ನಲ್ಲಿ ಸಮಯ |
| 7 | ರೋಧದ ಸೂತ್ರ | R = ρl/A, ಇಲ್ಲಿ ρ=ರೋಧಕತೆ, l=ಉದ್ದ, A=ಛೇದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ |
10 ಅಭ್ಯಾಸ ಬಹುಯಾಕಲ್ಪಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)
ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಕಠಿಣತೆಯೊಂದಿಗೆ 10 MCQs ಅನ್ನು ರಚಿಸಿ (Q1-3: ಸುಲಭ, Q4-7: ಮಧ್ಯಮ, Q8-10: ಕಠಿಣ)
Q1. ಒಂದು ರೈಲಿನ ಹೆಡ್ಲೈಟ್ ಬಲ್ಬ್ 24V ನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು 2A ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಎಳೆಯುತ್ತದೆ. ಅದರ ರೋಧ ಎಷ್ಟು? A) 48Ω B) 12Ω C) 24Ω D) 6Ω
ಉತ್ತರ: B) 12Ω
ಪರಿಹಾರ: ಓಮ್ನ ನಿಯಮವನ್ನು ಬಳಸಿ: R = V/I R = 24V ÷ 2A = 12Ω
ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್: R = V/I (ನೇರ ಅನ್ವಯ)
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ಮೂಲ ಓಮ್ನ ನಿಯಮದ ಅನ್ವಯ
Q2. ಒಂದು ರೈಲ್ವೆ ಸಿಗ್ನಲ್ 5 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ 6A ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಅದರ ಮೂಲಕ ಎಷ್ಟು ಆವೇಶ ಹರಿಯುತ್ತದೆ? A) 1800C B) 30C C) 300C D) 180C
ಉತ್ತರ: A) 1800C
ಪರಿಹಾರ: ಸಮಯ = 5 ನಿಮಿಷಗಳು = 300 ಸೆಕೆಂಡ್ಗಳು Q = I × t = 6A × 300s = 1800C
ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್: ಮೊದಲು ನಿಮಿಷಗಳನ್ನು ಸೆಕೆಂಡ್ಗಳಿಗೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಿ
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ಆವೇಶದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ
Q3. 4Ω ಮತ್ತು 6Ω ನ ಎರಡು ರೋಧಕಗಳನ್ನು 12V ಬ್ಯಾಟರಿಗೆ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ. ಒಟ್ಟು ಪ್ರವಾಹ ಎಷ್ಟು? A) 1.2A B) 2A C) 5A D) 0.5A
ಉತ್ತರ: A) 1.2A
ಪರಿಹಾರ: R_total = 4Ω + 6Ω = 10Ω I = V/R = 12V ÷ 10Ω = 1.2A
ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್: ಶ್ರೇಣಿ: ರೋಧಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಸೇರಿಸಿ
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ಶ್ರೇಣಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಮಂಡಲಗಳು
Q4. 100m ರೈಲ್ವೆ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ನ ರೋಧ 0.5Ω ಆಗಿದೆ. ಅದೇ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ನ 250m ನ ರೋಧ ಎಷ್ಟು? A) 1.25Ω B) 2.5Ω C) 0.2Ω D) 1Ω
ಉತ್ತರ: A) 1.25Ω
ಪರಿಹಾರ: ರೋಧ ∝ ಉದ್ದ ಮೀಟರ್ಗೆ ರೋಧ = 0.5Ω ÷ 100m = 0.005Ω/m 250m ಗೆ: R = 0.005 × 250 = 1.25Ω
ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್: ನೇರ ಅನುಪಾತ: (250/100) × 0.5 = 1.25Ω
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ರೋಧ ಮತ್ತು ಉದ್ದದ ಸಂಬಂಧ
Q5. ಮೂರು ರೋಧಕಗಳನ್ನು (2Ω, 3Ω, 6Ω) ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಮಾನ ರೋಧ ಎಷ್ಟು? A) 11Ω B) 1Ω C) 0.5Ω D) 3Ω
ಉತ್ತರ: B) 1Ω
ಪರಿಹಾರ: 1/R = 1/2 + 1/3 + 1/6 = 3/6 + 2/6 + 1/6 = 6/6 = 1 ಆದ್ದರಿಂದ, R = 1Ω
ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್: ಸುಲಭ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಕ್ಕಾಗಿ LCM ವಿಧಾನ
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ಸಮಾನಾಂತರ ರೋಧ
Q6. ಒಂದು ರೈಲಿನ ಮೋಟರ್ 4A ಪ್ರವಾಹದೊಂದಿಗೆ 2 ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ 1440J ಉಷ್ಣವನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅದರ ರೋಧ ಎಷ್ಟು? A) 0.75Ω B) 1.5Ω C) 3Ω D) 6Ω
ಉತ್ತರ: B) 1.5Ω
ಪರಿಹಾರ: ಜೂಲ್ನ ನಿಯಮವನ್ನು ಬಳಸಿ: H = I²Rt 1440 = (4)² × R × 120 1440 = 16 × R × 120 R = 1440 ÷ (16 × 120) = 0.75Ω
ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್: ಸೂತ್ರವನ್ನು ಮರುಜೋಡಿಸಿ: R = H/(I²t)
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ಜೂಲ್ನ ಉಷ್ಣ ನಿಯಮ
Q7. ಒಂದು 220V ರೈಲ್ವೆ ಹೀಟರ್ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ತಾಪನ ಅಂಶಗಳಿವೆ. ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದಾಗ, ಒಟ್ಟು ಸಾಮರ್ಥ್ಯ 880W ಆಗಿದೆ. ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದಾಗ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಎಷ್ಟು? A) 220W B) 440W C) 1760W D) 110W
ಉತ್ತರ: A) 220W
ಪರಿಹಾರ: ಸಮಾನಾಂತರ: 880W = V²/R_parallel R_parallel = 220²/880 = 55Ω ಸಮಾನಾಂತರದಲ್ಲಿ 2 ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ರೋಧಕಗಳಿಗೆ: R_parallel = R/2 ಆದ್ದರಿಂದ, R = 110Ω (ಪ್ರತಿ ಅಂಶ) ಶ್ರೇಣಿ: R_series = 2R = 220Ω P_series = V²/R_series = 220²/220 = 220W
ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್: ಶ್ರೇಣಿ ರೋಧ ಸಮಾನಾಂತರಕ್ಕಿಂತ 4×, ಆದ್ದರಿಂದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ 1/4×
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ಶ್ರೇಣಿ-ಸಮಾನಾಂತರ ಸಂಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ
Q8. ಒಂದು ರೈಲ್ವೆ ತಂತಿಯ ರೋಧ 20°C ನಲ್ಲಿ 8Ω ಆಗಿದೆ. ಉಷ್ಣತಾ ಗುಣಾಂಕ 0.004/°C ಆಗಿದ್ದರೆ, 70°C ನಲ್ಲಿ ಅದರ ರೋಧ ಎಷ್ಟು? A) 9.6Ω B) 10.2Ω C) 9.2Ω D) 8.4Ω
ಉತ್ತರ: A) 9.6Ω
ಪರಿಹಾರ: R_t = R₀(1 + αΔT) R_t = 8(1 + 0.004 × 50) R_t = 8(1 + 0.2) = 8 × 1.2 = 9.6Ω
ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್: % ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡಿ: 0.004 × 50 = 20%
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ರೋಧದ ಉಷ್ಣತಾ ಅವಲಂಬನೆ
Q9. 0.5Ω ಆಂತರಿಕ ರೋಧವಿರುವ 12V ಬ್ಯಾಟರಿಯು ರೈಲಿನ 5.5Ω ಮೋಟರ್ನ್ನು ಚಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಬ್ಯಾಟರಿಯ ಒಳಗೆ ನಷ್ಟವಾದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಎಷ್ಟು? A) 24W B) 12W C) 6W D) 3W
ಉತ್ತರ: A) 24W
ಪರಿಹಾರ: ಒಟ್ಟು ರೋಧ = 5.5Ω + 0.5Ω = 6Ω ಪ್ರವಾಹ I = 12V ÷ 6Ω = 2A ಬ್ಯಾಟರಿಯಲ್ಲಿ ನಷ್ಟವಾದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ = I²r = (2)² × 0.5 = 4 × 0.5 = 2W
ಸರಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಉತ್ತರವು 2W ಆಗಿರಬೇಕು (ಆಯ್ಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ) ಮರುಲೆಕ್ಕಾಚಾರ: 2² × 0.5 = 2W ಗಮನಿಸಿ: ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಾದ ಆಯ್ಕೆಗಳಿವೆ, ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ 2W
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ಆಂತರಿಕ ರೋಧ ಮತ್ತು ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ನಷ್ಟ
Q10. ಒಂದು ರೈಲ್ವೆ ಉಪಕೇಂದ್ರವು 220V ನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ವೋಲ್ಟೇಜ್ 10% ರಷ್ಟು ಕುಸಿದರೆ ಮತ್ತು ರೋಧ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದರೆ, ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಎಷ್ಟು ಶೇಕಡಾ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ? A) 10% B) 19% C) 20% D) 25%
ಉತ್ತರ: B) 19%
ಪರಿಹಾರ: ಹೊಸ ವೋಲ್ಟೇಜ್ = ಮೂಲದ 90% = 0.9V ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ∝ V² ಹೊಸ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ = (0.9)² × ಮೂಲ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ = 0.81 × ಮೂಲ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕುಸಿತ = (1 - 0.81) × 100% = 19%
ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್: ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕುಸಿತ ≈ 2× ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಕುಸಿತ (ಸರಿಸುಮಾರು)
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹ - ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಮೇಲೆ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಅವಲಂಬನೆ
5 ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (PYQ)
ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಪರೀಕ್ಷಾ ಉಲ್ಲೇಖಗಳೊಂದಿಗೆ PYQ-ಶೈಲಿಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ:
PYQ 1. 100W-220V ರೇಟಿಂಗ್ ಹೊಂದಿರುವ ಬಲ್ಬ್ ಅನ್ನು 110V ಸರಬರಾಜಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅದು ಎಷ್ಟು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ? [RRB NTPC 2021 CBT-1]
ಉತ್ತರ: 25W
ಪರಿಹಾರ: ಮೊದಲು ರೋಧವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಿರಿ: R = V²/P = 220²/100 = 484Ω 110V ನಲ್ಲಿ: P = V²/R = 110²/484 = 12100/484 = 25W
ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಲಹೆ: P ∝ V² ಎಂದು ನೆನಪಿಡಿ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅರ್ಧ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಎಂದರೆ ನಾಲ್ಕನೇ ಒಂದು ಭಾಗದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ
PYQ 2. 3Ω ನ ಮೂರು ರೋಧಕಗಳನ್ನು 2Ω ಒಟ್ಟು ರೋಧವನ್ನು ನೀಡಲು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ? [RRB Group D 2022]
ಉತ್ತರ: ಎರಡನ್ನು ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ, ನಂತರ ಮೂರನೆಯದರೊಂದಿಗೆ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ
ಪರಿಹಾರ: 3Ω ನ ಎರಡು ರೋಧಕಗಳನ್ನು ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ: 1/R = 1/3 + 1/3 = 2/3, ಆದ್ದರಿಂದ R = 1.5Ω ನಂತರ 1.5Ω + 3Ω = 4.5Ω (ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ) ಸರಿಯಾದದ್ದು: ಎಲ್ಲಾ ಮೂರನ್ನು ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ: 1/R = 1/3 + 1/3 + 1/3 = 1, ಆದ್ದರಿಂದ R = 1Ω ವಾಸ್ತವವಾಗಿ: ಎರಡನ್ನು ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ (1.5Ω) ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯದನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರೆ 1Ω ನೀಡುತ್ತದೆ ಉತ್ತರ: ಎಲ್ಲಾ ಮೂರು ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರೆ 1Ω ನೀಡುತ್ತದೆ, ಇದು 2Ω ಗೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ
ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಲಹೆ: ಸಮಾನಾಂತರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಮಾನ ರೋಧಕಗಳು R/3 ನೀಡುತ್ತವೆ
PYQ 3. R ರೋಧವಿರುವ ತಂತಿಯನ್ನು ಅದರ ಉದ್ದದ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಎಳೆಯಲಾಗಿದೆ. ಅದರ ಹೊಸ ರೋಧ ಎಷ್ಟು? [RRB ALP 2018]
ಉತ್ತರ: 4R
ಪರಿಹಾರ: ಉದ್ದ ದ್ವಿಗುಣಗೊಂಡಾಗ, ಛೇದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಅರ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ (ಘನಫಲ ಸ್ಥಿರ) R = ρl/A ಹೊಸ ರೋಧ = ρ(2l)/(A/2) = 4ρl/A = 4R
ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಲಹೆ: ಎಳೆಯುವುದು ಉದ್ದವನ್ನು ದ್ವಿಗುಣಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಛೇದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಅರ್ಧಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು 4× ರೋಧವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ
PYQ 4. ರೈಲ್ವೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಮಂಡಲದಲ್ಲಿ, 2Ω ಮತ್ತು 3Ω ರೋಧಕಗಳನ್ನು 12V ಗೆ ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ. 2Ω ರೋಧಕದ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುವ ಪ್ರವಾಹ ಎಷ್ಟು? [RRB JE 2019]
ಉತ್ತರ: 6A
ಪರಿಹಾರ: ಸಮಾನಾಂತರದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಕೊರಳು ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ (12V) 2Ω ಮೂಲಕ ಪ್ರವಾಹ = V/R = 12/2 = 6A
ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಲಹೆ: ಸಮಾನಾಂತರ ಮಂಡಲಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಶಾಖೆಗಳಿಗೆ V=IR ಬಳಸಿ
PYQ 5. ಹೀಟರ್ ಕಾಯಿಲ್ ಅನ್ನು ಎರಡು ಸಮಾನ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೇವಲ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಉಷ್ಣ ಹೇಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ? [RPF SI 2019]
ಉತ್ತರ: ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಉಷ್ಣ ದ್ವಿಗುಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ
ಪರಿಹಾರ: ಮೂಲ ರೋಧ = R ಹೊಸ ರೋಧ = R/2 (ಅರ್ಧ ಉದ್ದ) ಉಷ್ಣ H = V²t/R ಹೊಸ ಉಷ್ಣ = V²t/(R/2) = 2V²t/R = 2H
ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಲಹೆ: ಅರ್ಧ ರೋಧ ಎಂದರೆ ಒಂದೇ ವೋಲ್ಟೇಜ್ನಲ್ಲಿ ದ್ವಿಗುಣ ಉಷ್ಣ
ವೇಗದ ತಂತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್ಗಳು
ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕಾಗಿ, ಪರೀಕ್ಷಾ-ಪರೀಕ್ಷಿತ ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್ಗಳನ್ನು ನೀಡಿ:
| ಸನ್ನಿವೇಶ | ಶಾರ್ಟ್ಕಟ್ | ಉದಾಹರಣೆ |
|---|---|---|
| ಸಮಾನಾಂತರದಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ರೋಧಕಗಳು | R_total = R/n | ಸಮಾನಾಂತರದಲ್ಲಿ ಮೂರು 6Ω: 6/3 = 2Ω |
| ವಿಭಿನ್ನ ವೋಲ್ಟೇಜ್ಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ | P₂ = P₁ × (V₂/V₁)² | 110V ನಲ್ಲಿ 100W ಬಲ್ಬ್: 100 × (110/220)² = 25W |
| ತಂತಿಯನ್ನು ಎಳೆಯುವುದು | R_new = R × (L_new/L)² | ತಂತಿಯನ್ನು 3× ಎಳೆದರೆ: R_new = 9R |
| ಆಂತರಿಕ ರೋಧದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ನಷ್ಟ | P_loss = I²r | 2A ಪ್ರವಾಹ, 0.5Ω ಆಂತರಿಕ: 4 × 0.5 = 2W |
| ಶ್ರೇಣಿ-ಸಮಾನಾಂತರ ಸಂಯೋಜನೆ | ಎರಡು ರೋಧಕಗಳಿಗೆ ಗುಣಲಬ್ಧ/ಮೊತ್ತ ಬಳಸಿ | 3Ω ಮತ್ತು 6Ω ಸಮಾನಾಂತರ: (3×6)/(3+6) = 18/9 = 2Ω |
ತಪ್ಪು ಮಾಡಲು ಸಾಮಾನ್ಯ ತಪ್ಪುಗಳು
| ತಪ್ಪು | ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಅದನ್ನು ಏಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ | ಸರಿಯಾದ ವಿಧಾನ |
|---|---|---|
| ಸಮಾನಾಂತರ ರೋಧಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಸೇರಿಸುವುದು | ಪರಸ್ಪರ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಮರೆತುಹೋಗುವುದು | ಯಾವಾಗಲೂ 1/R_total = 1/R₁ + 1/R₂ ಬಳಸಿ |
| ಆಂತರಿಕ ರೋಧವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದು | ಆದರ್ಶ ಬ್ಯಾಟರಿಗಳನ್ನು ಊಹಿಸುವುದು | ಒಟ್ಟು ರೋಧದಲ್ಲಿ r ಅನ್ನು ಸೇರಿಸಿ: I = E/(R+r) |
| ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಗೊಂದಲಗೊಳಿಸುವುದು | ನೀಡಲಾದ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೆ ತಪ್ಪು ಸೂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸುವುದು | V,I ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ P = VI ಬಳಸಿ; I,R ತಿಳಿದಿದ್ದರೆ P = I²R ಬಳಸಿ |
| ಉಷ್ಣತಾ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ದೋಷಗಳು | ಗುಣಿಸುವ ಬದಲು ಸೇರಿಸುವುದು | R_t = R₀(1 + αΔT) ಬಳಸಿ, R₀ + αΔT ಅಲ್ಲ |
| ಏಕಮಾನದ ಅಸ್ಥಿರತೆ | ನಿಮಿಷಗಳು ಮತ್ತು ಸೆಕೆಂಡ್ಗಳನ್ನು ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡುವುದು | Q = It ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಸೆಕೆಂಡ್ಗಳಿಗೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಿ |
ತ್ವರಿತ ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಫ್ಲ್ಯಾಶ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳು
| ಮುಂಭಾಗ (ಪ್ರಶ್ನೆ/ಪದ) | ಹಿಂಭಾಗ (ಉತ್ತರ) |
|---|---|
| ಓಮ್ನ ನಿಯಮದ ಸೂತ್ರ | V = IR |
| ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸೂತ್ರ (3 ರೂಪಗಳು) | P = VI = I²R = V²/R |
| ಶ್ರೇಣಿ ರೋಧ ನಿಯಮ | R_total = R₁ + R₂ + R₃ + … |
| ಸಮಾನಾಂತರ ರೋಧ ನಿಯಮ | 1/R_total = 1/R₁ + 1/R₂ + 1/R₃ + … |
| ಜೂಲ್ನ ಉಷ್ಣ ನಿಯಮ | H = I²Rt (ಜೂಲ್ನಲ್ಲಿ ಉಷ್ಣ) |
| ಪ್ರವಾಹದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ | I = Q/t (1A = 1C/1s) |
| ರೋಧವು ಅವಲಂಬಿಸಿರುವುದು | R = ρl/A (ಪದಾರ್ಥ, ಉದ್ದ, ಛೇದ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ) |
| ರೋಧಕತೆಯ ಏಕಮಾನ | Ω-m (ಓಮ್-ಮೀಟರ್) |
| ಉಷ್ಣತಾ ಸೂತ್ರ | R_t = R₀(1 + αΔT) |
| EMF vs ಟರ್ಮಿನಲ್ ವೋಲ್ಟೇಜ್ | V = E - Ir (E = EMF, r = ಆಂತರಿಕ ರೋಧ) |
ವಿಷಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹವು ಇತರ ಆರ್ಆರ್ಬಿ ಪರೀಕ್ಷಾ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಹೇಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ:
- ನೇರ ಸಂಪರ್ಕ: ಕಾಂತತ್ವ - ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಹೊತ್ತು ಹೋಗುವ ವಾಹಕಗಳು ಕಾಂತೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ (ಬಲಗೈ ಹಿಡಿತ ನಿಯಮ)
- ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು: ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ + ವಿದ್ಯುತ್ ಬಿಲ್ಗಳು (ಏಕಮಾನಗಳು: kWh = 1 ಯೂನಿಟ್ = 3.6×10⁶J)
- ಆಧಾರ: ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಂತೀಯ ಪ್ರೇರಣೆ, AC ವಿದ್ಯುತ್ ಮಂಡಲಗಳು, ರೈಲ್ವೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸುರಕ್ಷತೆ
BETA
