ଶୀଘ୍ର ପୁନର୍ବଳକ ଶିଟ୍: ଜୀବବିଜ୍ଞାନ ପାଇଁ RRB CBT
⚡ ଶେଷ ଦିନର କ୍ରାମର୍ – ସ୍କିମ୍ କର, ପଢ଼ିବା ନୁହେଁ!
1. କୋଷ ଓ କୋଷାଙ୍ଗ – “PMR-CLGN-MVP”
| କୋଷାଙ୍ଗ |
ମୁଖ୍ୟ କାମ |
ସ୍ମୃତି ସୂତ୍ର |
| ପ୍ଲାଜମା-ଝିଲ୍ଲୀ |
ଗେଟ୍କିପର୍ |
“P” ପାଇଁ ପୋଲିସ୍ |
| ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆ |
ATP (ଶକ୍ତି) |
“M” ପାଇଁ ମଣି |
| ରାଇବୋସୋମ୍ |
ପ୍ରୋଟିନ୍ ଫ୍ୟାକ୍ଟରୀ |
“R” ପାଇଁ ରେଡିମେଡ୍ |
| କ୍ଲୋରୋପ୍ଲାଷ୍ଟ |
ଫଟୋସିନ୍ଥେସିସ୍ |
କେବଳ ଗଛରେ |
| ଲାଇସୋସୋମ୍ |
ଆତ୍ମହତ୍ୟା ଥଳି |
“L” ପାଇଁ ଲେଥାଲ୍ |
| ଗୋଲ୍ଜି |
ପ୍ୟାକିଂ ଓ ପୋଷ୍ଟେଜ୍ |
“G” ପାଇଁ ଗିଫ୍ଟ୍-୍ୱ୍ରାପ୍ |
| ନ୍ୟୁକ୍ଲିଆସ୍ |
ମସ୍ତିଷ୍କ (DNA) |
“N” ପାଇଁ ନେତାଜୀ |
🔖 ନିୟମ: ପ୍ରୋକାରିଓଟ୍ମାନେ ଝିଲ୍ଲିବନ୍ଧ କୋଷାଙ୍ଗ ନାହାନ୍ତି; ଇଉକାରିଓଟ୍ମାନେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଧରାନ୍ତି।
2. ଫଟୋସିନ୍ଥେସିସ୍ – 1-ଲାଇନ୍ ଫର୍ମୁଲା
6CO₂ + 6H₂O ―ସୂର୍ଯ୍ୟଆଲୋ+କ୍ଲୋରୋଫିଲ୍→ C₆H₁₂O₆ + 6O₂
ସର୍ଟକଟ୍: “6-6-1-6” (CO₂-H₂O-ଗ୍ଲୁକୋଜ୍-O₂)
3. ମାନବ ଶରୀର ତନ୍ତ୍ର – “CARES-DREN”
| ତନ୍ତ୍ର |
ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟ |
ସ୍ମୃତି ସୂତ୍ର |
| ସଂଚାଳନ |
ହୃଦୟ 4-କକ୍ଷ |
“C” ପାଇଁ ସାଇକେଲ୍ ପମ୍ପ୍ |
| ଶ୍ୱାସ |
ଆଲଭିଓଲି = ଗ୍ୟାସ୍ ସ୍ୱାପ୍ |
“R” ପାଇଁ ରିଭର୍ସ ଅସମୋସିସ୍ |
| ମଳତ୍ୟାଗ |
ନେଫ୍ରୋନ୍ ଏକାକୀ |
“E” ପାଇଁ ଏକ୍ସିଟ୍ ଗେଟ୍ |
| କଙ୍କାଳ |
206 ହାଡ଼ |
ବୟସ୍କ = 206, ନବଜାତ = 270 |
| ପାଚନ |
ସବୁଠାରୁ ଲମ୍ବା = ସମାନ ଆନ୍ତ୍ର (6 m) |
“D” ପାଇଁ ଡିନର୍ ଟ୍ୟୁବ୍ |
4. ରକ୍ତ – “BBC-CLP”
| ଅଂଶ |
ସାଧାରଣ ଗଣନା |
ପରୀକ୍ଷା ଫାନ୍ଦ |
| RBC |
5 ମିଲିୟନ୍/µL |
ନ୍ୟୁକ୍ଲିଆସ୍ ନାହିଁ |
| WBC |
5 000–11 000/µL |
ସଂକ୍ରମଣ ସହିତ ଲଢେଇ |
| ପ୍ଲାଟଲେଟ୍ |
1.5–4 ଲକ୍ଷ/µL |
କ୍ଲଟିଂ |
| ହିମୋଗ୍ଲୋବିନ୍ |
ପୁରୁଷ 14–16 g/dL, ମହିଳା 12–14 g/dL |
O₂ ବାହକ |
ସାର୍ବଜନୀନ ଦାତା = O⁻ (ଓ-ନେଗେଟିଭ୍)
ସାର୍ବଜନୀନ ଗ୍ରହୀତା = AB⁺
5. ରୋଗ ଓ ବାହକ – “2-TB, 2-V, 2-P”
| ରୋଗ |
କାରଣ |
ବାହକ / ବାହକ ଜୀବ |
| TB |
ବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆ (Myco.) |
ବାୟୁ ବିନ୍ଦୁ |
| ଟାଇଫଏଡ୍ |
ବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆ (Sal.) |
ଦୂଷିତ ଜଳ |
| ମ୍ୟାଲେରିଆ |
ପ୍ରୋଟୋଜୋଆ (Plas.) |
ମାଦି ଆନୋଫିଲିସ୍ |
| କାଲା-ଆଜାର |
ପ୍ରୋଟୋଜୋଆ (Leish.) |
ସ୍ୟାଣ୍ଡ୍-ଫ୍ଲାଏ |
| AIDS |
ଭୂତାଣୁ (HIV) |
ରକ୍ତ / ଶରୀର ତରଳ |
| Hep-B |
ଭୂତାଣୁ |
ରକ୍ତ / ସିରିଞ୍ଜ |
6. ଜିନତତ୍ତ୍ୱ – ମେଣ୍ଡେଲ୍ର 3:1
- ପ୍ରଭାବୀ > ଅପ୍ରଭାବୀ (ଉଚ୍ଚ = ପ୍ରଭାବୀ)
- ଜିନୋଟାଇପ୍ = ଅକ୍ଷର କୋଡ୍ (TT, Tt, tt)
- ଫିନୋଟାଇପ୍ = ଦେଖାଯିବା (ଉଚ୍ଚ, ବାମୁଣା)
7. ଉଦ୍ଭିଦ ରାଜ୍ୟ – “BAG-F”
| ଗୋଷ୍ଠୀ |
ନଳିକା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଛି? |
ବୀଜ ଅଛି? |
ଉଦାହରଣ |
| Bryophyta |
❌ |
❌ |
ମସ୍ |
| Angiosperm |
✅ |
✅ ଆବୃତ |
ଆମ୍ବା |
| Gymnosperm |
✅ |
✅ ନଗ୍ନ |
ପାଇନ୍ |
| Fungi |
❌ (ଅଲଗା) |
❌ |
ମସରୁମ୍ |
8. ଭିଟାମିନ୍ ଓ ରାତ୍ରି-ଅଭାବ – “ABCDE-K”
| ଭିଟାମିନ୍ |
ଅଭାବ ରୋଗ |
ସଂକ୍ଷିପ୍ଟ ଟିପ୍ |
| A |
ରାତ୍ରି-ଅନ୍ଧତା |
କ୍ୟାରଟ୍ (β-carotene) |
| B₁ |
ବେରି-ବେରି |
ଚାଉଳ ତଳଚୋକା |
| C |
ସ୍କର୍ଭି |
ସିଟ୍ରସ୍ |
| D |
ରିକେଟ୍ସ |
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଆଲୋକ |
| K |
ରକ୍ତ ଜମିବା ବିଫଳତା |
ସବୁଜ ପତ୍ରବାଳି |
9. ସାଧାରଣ ପରୀକ୍ଷା ପ୍ରଶ୍ନୋତ୍ତର – ମାଇକ୍ରୋ-କ୍ୟାପସୁଲ୍
1. ବୃହତ୍ତମ ମାନବ କୋଷ?
ଅଣ୍ଡକୋଷ (egg cell)
2. କୋଷର ଶକ୍ତି ଘର?
ମାଇଟୋକଣ୍ଡ୍ରିଆ
3. ସାଧାରଣ ରକ୍ତଚାପ?
120/80 mmHg
4. CO₂ ପରିବହନ ମୁଖ୍ୟତଃ କିପରି?
ବାଇକାର୍ବୋନେଟ୍ ଆଇନ୍ (HCO₃⁻)
5. ଜିନତତ୍ତ୍ୱର ପିତା?
ଗ୍ରେଗର୍ ମେଣ୍ଡେଲ୍
6. ମୋଟ ମସ୍ତିଷ୍କ ନଡ଼ି ସଂଖ୍ୟା?
12 ଯୋଡ଼ି
7. ମାନବ ରକ୍ତର pH?
7.4 (ଅଳ୍ପ କ୍ଷାରୀୟ)
8. ହଳଦୀ ଜ୍ୱର ବାହକ?
Aedes aegypti ମଶା
10. 60-ସେକେଣ୍ଡ ଟେବୁଲ୍ – ଅବଶ୍ୟ ଜାଣିବା ସଂଖ୍ୟା
| ତଥ୍ୟ |
ସଂଖ୍ୟା |
| ମାନବରେ କ୍ରୋମୋସୋମ୍ |
46 (23 ଯୋଡ଼ି) |
| RBC ଜୀବନକାଳ |
120 ଦିନ |
| ସାଧାରଣ ହୃଦସ୍ପନ୍ଦନ |
72/ମିନିଟ୍ |
| IQ ସୂତ୍ର |
(ମାନସିକ ବୟସ ÷ ପ୍ରକୃତ ବୟସ) × 100 |
| TB ପାଇଁ ଟିକା |
BCG |
| ପୋଲିଓ ପାଇଁ ଟିକା |
OPV (ମୁହଁରେ) |
| ଟେଟାନସ୍ ପାଇଁ ଟିକା |
TT |
| ଇନ୍ସୁଲିନ୍ ଉତ୍ସ |
ପ୍ୟାନ୍କ୍ରିଆସ୍ (β-କୋଷ) |
🎯 ଶେଷ ରାତି ମନ୍ତ୍ର: “PMR-CLGN-MVP, 6-6-1-6, O⁻ AB⁺, BBC-CLP, BAG-F, A-B-C-D-K”
ସମସ୍ତ ଶୁଭେଚ୍ଛା—ଚେଷ୍ଟା କର, ଛାଡ଼ିବା ନାହିଁ!