ରେଳବାଇ ଜିକେ ଜୋନ୍ ମୁଖ୍ୟାଳୟ
ଶୀଘ୍ର ସଂଶୋଧନ ପତ୍ର: ଭାରତୀୟ ରେଳୱେ – ଜୋନ ଓ ମୁଖ୍ୟାଳୟ
(RRB NTPC/Group-D/ALP ଶେଷ ଦିନ ପାଇଁ ମୁଖସ୍ତ ଅଭ୍ୟାସ)
1. ବୁଲେଟ ପଏଣ୍ଟ – ଜାଣିବା ଆବଶ୍ୟକ
- ୧୯ ଜୋନ + ୧ ମେଟ୍ରୋ ରେଳୱେ (କୋଲକାତା) = ୨୦ ରେଳୱେ ଏକାଇ, ଯାହାର ମୁଖ୍ୟାଳୟ ସହର ପ୍ରତିବର୍ଷ ପଚରାଯାଏ।
- ଚେୟାରମ୍ୟାନ ରେଳୱେ ବୋର୍ଡ = ଭାରତୀୟ ରେଳୱେର ସିଇଓ (କୌଣସି ଜୋନ ମୁଖ୍ୟ ନୁହେଁ)।
- ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜୋନକୁ ଡିଭିଜନ ଭାଗ କରାଯାଇଛି; ଡିଭିଜନାଲ ମୁଖ୍ୟାଳୟ ≠ ଜୋନାଲ ମୁଖ୍ୟାଳୟ।
- ମୁଖ୍ୟାଳୟ ନାମ ସାଧାରଣତଃ ସେହି ଜୋନର ବୃହତ୍ତମ ସହର ହୋଇଥାଏ (ବ୍ୟତିକ୍ରମ: SWR ହୁବ୍ବଲି > ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ)।
- ଅକ୍ଷରାନୁକ୍ରମ ଟ୍ରିକ୍: “NCR NF NER NFR NWR NR SCR SER SECR SR SWR WCR WR KR CR” – ୧୯ ଅକ୍ଷର, ୧୯ ଜୋନ।
2. ଟେବୁଲ – ଜୋନ ଓ ମୁଖ୍ୟାଳୟ (ଏକ ନଜରେ)
| ଜୋନ କୋଡ୍ | ଲମ୍ବ ନାମ | ମୁଖ୍ୟାଳୟ ସହର (ରାଜ୍ୟ) | ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ତଥ୍ୟ |
|---|---|---|---|
| CR | ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ରେଲୱେ | ମୁମ୍ବାଇ (ମହା) | ପ୍ରାଚୀନତମ (1853) |
| WR | ଓେଷ୍ଟର୍ନ ରେଲୱେ | ମୁମ୍ବାଇ (ମହା) | ଉଭୟ CR ଓ WR ମୁଖ୍ୟାଳୟ ମୁମ୍ବାଇରେ |
| NR | ନର୍ଦର୍ନ ରେଲୱେ | ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ | ସର୍ବାଧିକ ରୁଟ୍ କି.ମି. |
| NER | ନର୍ଥ ଇଷ୍ଟର୍ନ ରେଲୱେ | ଗୋରଖପୁର (ଉପି) | ସର୍ବାଧିକ ଲମ୍ବ ଯାତ୍ରୀ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ |
| NFR | ନର୍ଥଇଷ୍ଟ ଫ୍ରଣ୍ଟିୟର ରେଲୱେ | ମାଲିଗାଓ (ଗୁଆହାଟି) | କେବଳ ନୂଆ ପୂର୍ବ ଅଞ୍ଚଳରେ ମୁଖ୍ୟାଳୟ |
| NCR | ନର୍ଥ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ରେଲୱେ | ପ୍ରୟାଗରାଜ (ଉପି) | ପ୍ରୟାଗ ଜଙ୍କସନ ପୁରୁଣା ନାମ |
| NWR | ନର୍ଥ ୱେଷ୍ଟର୍ନ ରେଲୱେ | ଜୟପୁର (ରାଜ୍) | ପିଙ୍କ ସିଟି |
| WCR | ୱେଷ୍ଟ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ରେଲୱେ | ଜବଲପୁର (ଏମ୍ପି) | ‘J’ ଏମ୍ପିରେ |
| SR | ସାଉଥର୍ନ ରେଲୱେ | ଚେନ୍ନାଇ (ଟିଏନ୍) | ପ୍ରାଚୀନତମ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ ଲୋକୋ ଶେଡ୍ |
| SCR | ସାଉଥ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ରେଲୱେ | ସେକଣ୍ଡରାବାଦ (ଟିଏସ୍) | 1966ରେ SRରୁ ବିଭାଜିତ |
| SER | ସାଉଥ ଇଷ୍ଟର୍ନ ରେଲୱେ | କୋଲକାତା (ୱେବି) | କେବଳ ଜୋନ୍ ଯେଉଁଥିରେ SER ଓ SECR ଅଛି |
| SECR | ସାଉଥ ଇଷ୍ଟ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ରେଲୱେ | ବିଲାସପୁର (ସିଜି) | ଫ୍ରେଟ୍ ହବ୍ |
| SWR | ସାଉଥ ୱେଷ୍ଟର୍ନ ରେଲୱେ | ହୁବଲି (କର୍) | ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ ନୁହେଁ! |
| ECR | ଇଷ୍ଟ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ରେଲୱେ | ହାଜିପୁର (ବିଆର୍) | ବିହାରର କେବଳ ଜୋନ୍ |
| ECoR | ଇଷ୍ଟ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ | ଭୁବନେଶ୍ୱର (ଓଡ୍) | କୋଣାର୍କ ଅଞ୍ଚଳ |
| KR | କୋଙ୍କନ ରେଲୱେ | ସିବିଡି ବେଲାପୁର (ନଭି-ମୁମ୍ବାଇ) | ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୋନ୍ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ମୁଖ୍ୟାଳୟ ପଚରାଯାଏ |
| MR | ମେଟ୍ରୋ ରେଲୱେ | କୋଲକାତା (ୱେବି) | କେବଳ ସବର୍ବନ ମେଟ୍ରୋ ରେଲୱେ ଅଧୀନ |
3. ସ୍ମରଣ ଉପାୟ / ମ୍ନେମୋନିକ୍ସ
-
ଉତ୍ତର ଭଉଣୀମାନେ:
Northern → New Delhi
North Eastern → Gorakhpur (G for NE)
North Central → Prayagraj (Prayag starts with ‘P’ like ‘C’entral)
North Western → Jaipur (J like Jewel in NW) -
ଦକ୍ଷିଣ ଭଉଣୀମାନେ:
Southern → Chennai
South Central → Secunderabad (SC=SC)
South Western → Hubballi (remember ‘H’ is hidden in SW) -
West & Central:
Central / Western → Both Mumbai (CW = ‘See Double M’) -
East & Coast:
ECoR → Bhubaneswar (East-Coast=Sea=B for Beach)
ECR → Hajipur (H for Hajipur beside Ganga)
4. ପରୀକ୍ଷା ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ନିୟମ
- ଯଦି ବିକଳ୍ପମାନେ ଦୁଇଟି ସମାନ ରାଜ୍ୟର ସହର ଦେଉଛି → ବଡ଼ ସହରଟି ବାଛନ୍ତୁ (ଉଦାହରଣ, CR/WR → Mumbai)।
- SWR ପାଇଁ Bengaluru କେବେ ବାଛନ୍ତୁ ନାହିଁ – Hubballi ଠିକ୍।
- Konkan Railway HQ ହେଉନି Goa → CBD Belapur (Navi Mumbai)।
- Delhi = NR କେବଳ; ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଜୋନ୍ ନୁହେଁ।
- Kolkata ତିନିଥର ଦେଖାଯାଏ (SER, MR, ଏବଂ ER ପୁରୁଣା HQ) – ପ୍ରଶ୍ନଟି ଧ୍ୟାନରେ ପଢନ୍ତୁ।
5. ସାଧାରଣ MCQ ପ୍ୟାଟର୍ନ
(ଟୋଗଲ୍ ବ୍ୟବହାର କରି ନିଜେ ପରୀକ୍ଷା କରନ୍ତୁ)
Q1. HQ of North Central Railway is?
Prayagraj (Allahabad)Q2. Which Zone has HQ in Bhubaneswar?
East Coast Railway (ECoR)Q3. South Western Railway → HQ?
HubballiQ4. କୋଙ୍କନ ରେଲୱେ ମୁଖ୍ୟାଳୟ?
ସିବିଡି ବେଲାପୁର (ନଭି ମୁମ୍ବାଇ)Q5. ଆସାମ ପ୍ରକାର ଅଞ୍ଚଳରେ କେବଳ ଏକ ଜୋନ୍ ମୁଖ୍ୟାଳୟ?
ନର୍ଥଇଷ୍ଟ ଫ୍ରଣ୍ଟିୟର ରେଲୱେ – ଗୁଆହାଟି (ମାଲିଗାଓ)6. ୩୦ ସେକେଣ୍ଡ ର୍ୟାପିଡ୍-ଫାୟାର୍ ତଥ୍ୟ
- ପ୍ରାଚୀନତମ ଜୋନ୍: ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ୍ ରେଲୱେ (ସିଆର୍) ୧୯୫୧।
- ନବୀନତମ ଜୋନ୍: ସାଉଥ୍ କୋଷ୍ଟ ରେଲୱେ (ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲୁ ହୋଇନାହିଁ; ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏସଡବ୍ଲ୍ୟୁଆର୍ ସର୍ବଶେଷ ୨୦୦୩)।
- ସମାନ ସହରରେ ୨ ଜୋନ୍: ମୁମ୍ବାଇ → ସିଆର୍ ଓ ୱାଇଆର୍।
- କେବଳ ନଦୀ ନାମରେ ନାମିତ ଜୋନ୍: କୋଙ୍କନ ରେଲୱେ (କେଆର୍)।
- ଗୋଲାପୀ ସହର ଜୋନ୍: ଏନଡବ୍ଲ୍ୟୁଆର୍ ଜୟପୁର।
- ଭାରତର ସିଲିକନ୍ ଭ୍ୟାଲି କିନ୍ତୁ ଜୋନ୍ ମୁଖ୍ୟାଳୟ ନୁହେଁ।
ପରୀକ୍ଷା ପୂର୍ବରାତିରେ ଏହି ସିଟ୍ ତିନିଥର ପୁନଃପାଠ କରନ୍ତୁ – ୧୦୦% ଜୋନ୍-ମୁଖ୍ୟାଳୟ ପ୍ରଶ୍ନ ଆପଣଙ୍କ ହାତରେ ରହିଯିବ। ସମସ୍ତ ଶୁଭେଚ୍ଛା!
BETA
