ବିଜ୍ଞାନ ପୁରସ୍କାର

ବିଜ୍ଞାନ ପୁରସ୍କାର – ରେଳବାଇ ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସାଧାରଣ ଜ୍ଞାନ କ୍ୟାପ୍ସୁଲ

1. ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର (ବିଜ୍ଞାନ ବର୍ଗ)
  • ପ୍ରତିଷ୍ଠା: 1901 (ଆଲ୍ଫ୍ରେଡ୍ ନୋବେଲଙ୍କ 1895 ଇଚ୍ଛାପତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ)
  • ପୁଞ୍ଜି: ନୋବେଲ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍, ଷ୍ଟକହୋମ୍
  • ନଗଦ (2023): 11 ନିୟୁତ SEK ≈ ₹8.3 କୋଟି
  • ପଦକ: 18-କ୍ୟାରେଟ୍ ସବୁଜ ସୁନା, 175 ଗ୍ରାମ୍
ବର୍ଗ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ବର୍ଷ କାର୍ଯ୍ୟ
ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ ସି. ଭି. ରମଣ 1930 ରମଣ ପ୍ରଭାବ
ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ ହରଗୋବିନ୍ଦ ଖୁରାନା* 1968 ଜେନେଟିକ୍ କୋଡ୍
ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନ ଭେଙ୍କି ରାମକୃଷ୍ଣନ** 2009 ରାଇବୋଜୋମ୍ ଗଠନ

*ପ୍ରାକୃତିକୀକୃତ ଆମେରିକୀୟ ନାଗରିକ
**ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟ-ଆମେରିକୀୟ ନାଗରିକ, ଜନ୍ମ ଭାରତ

2. ଭାରତ ରତ୍ନ (ବିଜ୍ଞାନ ବିଜେତା)
  • ପ୍ରତିଷ୍ଠା: 2 ଜାନୁଆରୀ 1954
  • ପ୍ରତିବର୍ଷ ସର୍ବାଧିକ: 3
  • ସର୍ବକନିଷ୍ଠ ବିଜ୍ଞାନୀ: ସି. ଏନ୍. ଆର୍. ରାଓ (2014) – ବୟସ 79
  • ଏକମାତ୍ର ଇଞ୍ଜିନିୟର: ଏମ୍. ଭିସ୍ଭେସ୍ବରାୟା (1955)
3. ଶାନ୍ତି ସ୍ୱରୂପ ଭଟନାଗର (ଏସ୍.ଏସ୍.ବି.) ପୁରସ୍କାର
  • କ୍ଷେତ୍ର: ଷ୍ଟେମ୍ ଗବେଷଣା (<45 ବର୍ଷ)
  • ପ୍ରତିଷ୍ଠା: 1958 (ସି.ଏସ୍.ଆଇ.ଆର୍.)
  • ନଗଦ: ₹5 ଲକ୍ଷ + ଉଦ୍ଧୃତି
  • 2023 ବିଜେତା: 12 ଜଣ ବିଜ୍ଞାନୀ (ପ୍ରତି ବିଭାଗରେ ସର୍ବାଧିକ 2)
4. ଇନ୍ଫୋସିସ୍ ପୁରସ୍କାର
  • କ୍ଷେତ୍ର: ଗଣିତ, ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ, ଜୀବନ ବିଜ୍ଞାନ, ଯନ୍ତ୍ରୀ ବିଜ୍ଞାନ, ସାମାଜିକ ବିଜ୍ଞାନ, ମାନବିକୀ
  • ନଗଦ: ₹65 ଲକ୍ଷ + 22-କ୍ୟାରେଟ୍ ସୁନା ପଦକ
  • ପ୍ରଥମ ପୁରସ୍କୃତ: 2008
5. ରାମାନୁଜନ ପୁରସ୍କାର (ଆଇ.ସି.ଟି.ପି.)
  • ବିକଶିତ ଦେଶର ଗଣିତଜ୍ଞଙ୍କ ପାଇଁ <45 ବର୍ଷ
  • ନଗଦ: US $15,000
  • 2023 ବିଜେତା: ନୀନା ଗୁପ୍ତା (ଭାରତ)
6. ବ୍ରେକଥ୍ରୁ ପୁରସ୍କାର
  • ଡାକନାମ: “ବିଜ୍ଞାନର ଅସ୍କାର”
  • ନଗଦ: US $3 ନିୟୁତ ପ୍ରତି ବର୍ଗ
  • ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା: ମିଲନର୍, ଜୁକରବର୍ଗ, ବ୍ରିନ୍, ଆନ୍ ୱୋଜସିକି
7. ଆବେଲ ପୁରସ୍କାର (ଗଣିତ)
  • ପ୍ରତିଷ୍ଠା: 2003 (ନରୱେ)
  • ନଗଦ: 7.5 ନିୟୁତ NOK
  • ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ: ଶ୍ରୀନିବାସ ବରାଧନ (2007)
8. ଟ୍ୟୁରିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାର
  • କ୍ଷେତ୍ର: କମ୍ପ୍ୟୁଟର ବିଜ୍ଞାନ
  • ନଗଦ: US $1 ନିୟୁତ (ଗୁଗଲ୍-ପ୍ରଯୋଜିତ)
  • ପ୍ରଥମ ମହିଳା: ଫ୍ରାନ୍ସେସ୍ ଆଲେନ୍ (2006)
9. ଆଇ.ଇ.ଇ.ଇ. ସମ୍ମାନସୂଚକ ପଦକ
  • ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆଇ.ଇ.ଇ.ଇ. ସମ୍ମାନ
  • ନଗଦ: US $1 ନିୟୁତ
  • 2023: ଆସାଦ୍ ମାଦନି (ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର) ସେନ୍ସର୍ ପାଇଁ
10. ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ ପୁରସ୍କାର
  • ଚିକିତ୍ସା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉତ୍କର୍ଷତା (ଭାରତ)
  • 1971–ବର୍ତ୍ତମାନ
  • 2023: ଡଃ ରଣଦୀପ୍ ଗୁଲେରିଆ (ଏ.ଆଇ.ଆଇ.ଏମ୍.ଏସ୍.)
11. ଜେ. ସି. ବୋଷ ଫେଲୋଶିପ୍
  • ଡି.ଏସ୍.ଟି., ଭାରତ
  • ବୟସ ≥ 45 ବର୍ଷ
  • ନଗଦ: ₹25,000 ପ୍ରତି ମାସ + ଏଚ୍.ଆର୍.ଏ.
12. ବିଜ୍ଞାନ ଗୌରବ ପୁରସ୍କାର
  • ସର୍ନ–ଭାରତ ସହଯୋଗ
  • ଆରମ୍ଭ: 2017
  • 2023: 5 ଜଣ ଭାରତୀୟ ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନୀ
ଦ୍ରୁତ-ସନ୍ଦର୍ଭ ସାରଣୀ: ଜାଗତିକ ବିଜ୍ଞାନ ପୁରସ୍କାର
ପୁରସ୍କାର ଦେଶ ଆରମ୍ଭ ନଗଦ (ନବୀନତମ) ବିଶେଷ ତଥ୍ୟ
ନୋବେଲ ସ୍ୱିଡେନ 1901 ₹8.3 କୋଟି ମୃତ ପରେ ନୁହେଁ
ଫିଲ୍ଡସ୍ ମେଡାଲ୍ କାନାଡା 1936 ₹90 ହଜାର <40 ବର୍ଷ, ପ୍ରତି 4 ବର୍ଷରେ
ଆବେଲ ନରୱେ 2003 ₹55 ଲକ୍ଷ ଗଣିତର ନୋବେଲ
ବ୍ରେକଥ୍ରୁ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର 2012 ₹24 କୋଟି 3 ନିୟୁତ USD
ଟ୍ୟୁରିଙ୍ଗ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର 1966 ₹8 କୋଟି କମ୍ପ୍ୟୁଟର ବିଜ୍ଞାନର ନୋବେଲ
ଡ୍ରାପର୍ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର 1988 ₹7 ଲକ୍ଷ ଯନ୍ତ୍ରୀ ବିଜ୍ଞାନ ନବୀକରଣ
ୱୁଲ୍ଫ୍ ଇସ୍ରାଏଲ୍ 1978 $100 ହଜାର କୃଷି, ରସାୟନ, ଗଣିତ, ଚିକିତ୍ସା, ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ
କ୍ୟୋଟୋ ଜାପାନ 1985 $500 ହଜାର ଉନ୍ନତ ପ୍ରଯୁକ୍ତି
ବାଲ୍ଜାନ୍ ସ୍ୱିଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡ 1961 750 ହଜାର CHF 50 % ଯୁବ ଗବେଷକଙ୍କ ପାଇଁ
ଇନ୍ଫୋସିସ୍ ଭାରତ 2008 ₹65 ଲକ୍ଷ ସମସ୍ତ ବିଭାଗ
ମନେରଖିବା ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତାରିଖଗୁଡିକ
  • 10 ଡିସେମ୍ବର – ନୋବେଲ ସମାରୋହ
  • 14 ମାର୍ଚ୍ଚ – ପାଇ ଦିବସ ଏବଂ ଆଇନଷ୍ଟାଇନଙ୍କ ଜନ୍ମଦିନ (ସାଧାରଣ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପ୍ରଶ୍ନ)
  • 28 ଫେବୃଆରୀ – ଜାତୀୟ ବିଜ୍ଞାନ ଦିବସ (ରମଣ ପ୍ରଭାବ ଆବିଷ୍କାର)
  • 15 ସେପ୍ଟେମ୍ବର – ଇଞ୍ଜିନିୟର୍ ଦିବସ (ଏମ୍. ଭିସ୍ଭେସ୍ବରାୟାଙ୍କ ଜନ୍ମ)
  • 11 ମଇ – ଜାତୀୟ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଦିବସ (ପୋଖରାନ୍-II, 1998)
ଏକ-ଧାଡ଼ି ସଂଶୋଧନ ତଥ୍ୟ
  • ସି. ଭି. ରମଣ ଥିଲେ ପ୍ରଥମ ଏସୀୟ ନୋବେଲ ବିଜ୍ଞାନ ବିଜେତା।
  • ହୋମି ଭାଭା କେବେ ନୋବେଲ ଜିତି ନଥିଲେ କିନ୍ତୁ ଆଡମ୍ସ୍ ପୁରସ୍କାର (1942) ପାଇଥିଲେ।
  • ଏ.ପି.ଜେ. ଅବ୍ଦୁଲ୍ କଲାମ୍: ଭାରତ ରତ୍ନ 1997; କେବେ ନୋବେଲ ନୁହେଁ।
  • ଅମର୍ତ୍ତ୍ୟ ସେନ୍ ହେଉଛନ୍ତି ଏକମାତ୍ର ଭାରତୀୟ ନୋବେଲ ବିଜେତା ଅର୍ଥନୀତିରେ (1998)।
  • ରାମାନୁଜନ ପୁରସ୍କାର 2023: ନୀନା ଗୁପ୍ତା (ଆଇ.ଏସ୍.ଆଇ. କୋଲକାତା)।
  • ଫିଲ୍ଡସ୍ ମେଡାଲ୍ 2022: ଚାରି ବିଜେତା ମଧ୍ୟରୁ କେବଳ 2 ଜଣ ମହିଳା।
  • ବ୍ରେକଥ୍ରୁ ଜୁନିୟର୍: ଛାତ୍ର ପୁରସ୍କାର US $250 ହଜାର।
  • ଆଇ.ଇ.ଇ.ଇ. ମେଡାଲ୍ ଅଫ୍ ହନର୍ 2023: ମାଦନି; 2020ରେ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ମୂଳର (ଦୀପଙ୍କର ସେନଗୁପ୍ତା)।
  • ଲ’ଓରିଆଲ୍-ୟୁନେସ୍କୋ ଫର୍ ୱିମେନ୍ ଇନ୍ ସାଇନ୍ସ୍: 2023 ଭାରତ ଫେଲୋ – ଡଃ ନୀତି କୁମାର।
  • ସି.ଏସ୍.ଆଇ.ଆର୍. ୟଙ୍ଗ୍ ସାଇଣ୍ଟିଷ୍ଟ ଆୱାର୍ଡ୍: ବୟସ ≤35, ₹1 ଲକ୍ଷ।

ଅଭ୍ୟାସ ବହୁବିକଳ୍ପୀୟ ପ୍ରଶ୍ନ (ରେଳବାଇ ପ୍ରକାର)
1. ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନରେ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ଜିତିଥିବା ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ କିଏ?

ଉତ୍ତର: ସି. ଭି. ରମଣ

2. ଶାନ୍ତି ସ୍ୱରୂପ ଭଟନାଗର ପୁରସ୍କାର କେଉଁ ବୟସ ଗୋଷ୍ଠୀରେ ଉତ୍କର୍ଷତା ପାଇଁ ଦିଆଯାଏ?

ଉତ୍ତର: 45 ବର୍ଷରୁ କମ୍

3. ଆବେଲ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଥମେ କେଉଁ ବର୍ଷ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା?

ଉତ୍ତର: 2003

4. ଇନ୍ଫୋସିସ୍ ପୁରସ୍କାରର ନଗଦ ପୁରସ୍କାର ହେଉଛି ______।

ଉତ୍ତର: ₹65 ଲକ୍ଷ

5. ଜାତୀୟ ବିଜ୍ଞାନ ଦିବସ ______ ତାରିଖରେ ପାଳନ କରାଯାଏ ଯାହା ______ ସ୍ମରଣରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ।

ଉତ୍ତର: 28 ଫେବୃଆରୀ, ରମଣ ପ୍ରଭାବର ଆବିଷ୍କାର

6. 2023ରେ ରାମାନୁଜନ ପୁରସ୍କାର କିଏ ଜିତିଥିଲେ?

ଉତ୍ତର: ନୀନା ଗୁପ୍ତା

7. ଆଇ.ଇ.ଇ.ଇ.ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନକୁ ______ କୁହାଯାଏ।

ଉତ୍ତର: ଆଇ.ଇ.ଇ.ଇ. ମେଡାଲ୍ ଅଫ୍ ହନର୍

8. ବ୍ରେକଥ୍ରୁ ପୁରସ୍କାରକୁ ପ୍ରାୟତଃ ______ କୁହାଯାଏ।

ଉତ୍ତର: ବିଜ୍ଞାନର ଅସ୍କାର

9. 1955ରେ ଭାରତ ରତ୍ନରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିବା ଭାରତୀୟ ବିଜ୍ଞାନୀ କିଏ?

ଉତ୍ତର: ଏମ୍. ଭିସ୍ଭେସ୍ବରାୟା

10. ଫିଲ୍ଡସ୍ ମେଡାଲ୍ ପ୍ରତି ______ ବର୍ଷରେ ଏକଥର ଦିଆଯାଏ ଯେଉଁମାନେ ______ ବର୍ଷରୁ କମ୍।

ଉତ୍ତର: 4, 40

11. 2023 ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାରର ନଗଦ ଅଂଶ ପ୍ରାୟ ______ SEK ଥିଲା।

ଉତ୍ତର: 11 ନିୟୁତ

12. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କିଏ ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ ପୁରସ୍କାର ସହିତ ଜଡିତ?

ଉତ୍ତର: ଚିକିତ୍ସା ବୃତ୍ତିଜୀବୀ

13. କ୍ୟୋଟୋ ପୁରସ୍କାର କେଉଁ ଦେଶ ଦେଇଥାଏ?

ଉତ୍ତର: ଜାପାନ

14. ବିଜ୍ଞାନ ଗୌରବ ପୁରସ୍କାର ______ ସହଯୋଗ ସହିତ ସମ୍ବନ୍ଧିତ।

ଉତ୍ତର: ଭାରତ–ସର୍ନ

15. ଜେ. ସି. ବୋଷ ଫେଲୋଶିପ୍ ______ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ।

ଉତ୍ତର: ଡି.ଏସ୍.ଟି. (ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଭାଗ)

16. ଟ୍ୟୁରିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାରକୁ ______ ର ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ।

ଉତ୍ତର: କମ୍ପ୍ୟୁଟର ବିଜ୍ଞାନ

17. ଟ୍ୟୁରିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାର ଜିତିଥିବା ପ୍ରଥମ ମହିଳା ଥିଲେ ______।

ଉତ୍ତର: ଫ୍ରାନ୍ସେସ୍ ଆଲେନ୍ (2006)


ପ୍ରତିଦିନ ସଂଶୋଧନ କରନ୍ତୁ, ରେଳବାଇ ସାଧାରଣ ଜ୍ଞାନରେ ଉଚ୍ଚ ସ୍କୋର କରନ୍ତୁ!