ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳು - ತ್ವರಿತ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ

ಐದು ವರ್ಷದ ಯೋಜನೆಗಳು - ತ್ವರಿತ ಪುನರಾವಲೋಕನ

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು (ಒಂದೇ ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ)
  • 1ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (1951-56): ಯುಎಸ್‌ಎಸ್‌ಆರ್‌ನಿಂದ ಪ್ರೇರಣೆ; ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ನೀರಾವರಿಗೆ ಒತ್ತು; ಹ್ಯಾರೋಡ್-ಡೋಮಾರ್ ಮಾದರಿ.
  • 2ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (1956-61): “ಮಹಾಲನೋಬಿಸ್ ಮಾದರಿ” – ಭಾರೀ ಕೈಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ವೇಗದ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣ.
  • 3ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (1961-66): “ಗಡಗಿಲ್ ಯೋಜನೆ”; ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಬರ → ಯೋಜನೆ ರಜೆ (1966-69).
  • ಯೋಜನೆ ರಜೆ: ವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳು (1966-69); ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯಹ್ರಾಸ (1966).
  • 4ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (1969-74): “ಗರಿಬಿ ಹಟಾವೋ”; ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರ 3.3% → “ಹಿಂದೂ ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರ” ಎಂದು ಖ್ಯಾತಿ.
  • 5ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (1974-79): ಸಿ. ರಂಗರಾಜನ್ ರೂಪಿಸಿದರು; ರೋಲಿಂಗ್ ಯೋಜನೆ ಪರಿಚಯ (1978ರಲ್ಲಿ ಮೊರಾರ್ಜಿ ಸರ್ಕಾರ).
  • ಮಿನಿ 6ನೇ ಯೋಜನೆ (1978-80): 5-ವರ್ಷದ ರೋಲಿಂಗ್ ಯೋಜನೆ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ; ನಂತರ ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು.
  • 6ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (1980-85): ನಿಜವಾದ 6ನೇ ಯೋಜನೆ; ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಬಡತೆ ನಿರ್ಮೂಲನೆಗೆ ಒತ್ತು; 20-ಅಂಶ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲ ಯೋಜನೆ.
  • 7ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (1985-90): “ಸೂಚಕ ಯೋಜನೆ”; ಬೆಳವಣಿಗೆ 5.8%; ಎಲ್‌ಪಿಜಿ reforms‌ ಬೀಜಗಳು.
  • 8ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (1992-97): ಉದಾರೀಕರಣಾನಂತರದ ಯೋಜನೆ; ಡಬ್ಲ್ಯುಟಿಒ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ; ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ.
  • 9ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (1997-2002): “ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದೊಂದಿಗೆ ಬೆಳವಣಿಗೆ”; ಗುರಿ 6.5%, ಸಾಧನೆ 5.4%.
  • 10ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (2002-07): 10 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ತಲಾ ಆದಾಯ ದ್ವಿಗುಣಗೊಳಿಸುವುದು; 8% ಬೆಳವಣಿಗೆ ಗುರಿ; ಎನ್‌ಎಚ್‌ಆರ್‌ಎಂ, ಜೆಎನ್‌ಎನ್‌ಯುಆರ್‌ಎಂ ಪರಿಚಯ.
  • 11ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (2007-12): “ಸಮಗ್ರ ಬೆಳವಣಿಗೆ”; ಗುರಿ 9% ಬೆಳವಣಿಗೆ; ಎಂಎನ್‌ಆರ್‌ಇಜಿಎ, ಆರ್‌ಟಿಐ, ಆಧಾರ್ ಬಿತ್ತನೆ.
  • 12ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (2012-17): “ವೇಗವಾಗಿ, ಸ್ಥಿರ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಗ್ರ ಬೆಳವಣಿಗೆ”; ಗುರಿ 8%, ಸಾಧನೆ 7%.
  • ನೀತಿ ಆಯೋಗವು ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು (1 ಜನವರಿ 2015) → 13ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ ಇಲ್ಲ; 3-ವರ್ಷದ ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆಗಳು ಆರಂಭ.
  • 10ನೇ, 11ನೇ ಮತ್ತು 12ನೇ ಯೋಜನೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಸೇವಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ದ್ವಿಅಂಕಿ ವಲಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ತಲುಪಿದವು.
  • ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗಿನ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಯೋಜನೆ ವೆಚ್ಚ: 12ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (~`44 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ).
  • ಒಂದೇ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಏಕೈಕ ಯೋಜನೆ: 11ನೇ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ (ಯುಪಿಎ-II).
ಮುಖ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳು/ನಿಯಮಗಳು
ಸೂತ್ರ/ನಿಯಮ ಅನ್ವಯ
ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರ = (GDPಅಂತ್ಯ – GDPಆರಂಭ)/GDPಆರಂಭ × 100 ಯೋಜನೆಯ ಸಾಧನೆಯ ತ್ವರಿತ ಪರಿಶೀಲನೆ
ಯೋಜನಾ ಖರ್ಚು = ಕೇಂದ್ರ + ರಾಜ್ಯಗಳು + ಬಜೆಟ್‌ ಹೊರಗಿನ ಒಟ್ಟು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಡಿ
ICOR (Incremental Capital-Output Ratio) = ಹೂಡಿಕೆ ÷ GDP ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ICOR ⇒ ಉತ್ತಮ ದಕ್ಷತೆ
ಬಡತನ ಇಳಿಕೆ % = (ಆರಂಭದ ಬಡತನ – ಅಂತಿಮ ಬಡತನ)/ಆರಂಭದ ಬಡತನ × 100 7ನೇ-12ನೇ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ
ಯೋಜನಾ ರಜಾ ನಿಯಮ: 3 ವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳು = 1 ಅಂತರಾವಧಿ ವರ್ಷ 3ನೇ ಯೋಜನೆಯ ನಂತರ 1966-69 ಅಂತರ
ರೋಲಿಂಗ್ ಯೋಜನೆ = ವಾರ್ಷಿಕ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು 1-ವರ್ಷ ಮುನ್ನಡೆ 1978-80ರಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು
“ಹಿಂದೂ ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರ” ≈ 3.5% 1950-80ರ ಸರಾಸರಿಗೆ ರಾಜ್ ಕೃಷ್ಣ ರಚಿಸಿದ ಪದ
20-ಬಿಂದು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ 6ನೇ ಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಆರಂಭ ಬಡತನ ನಿರ್ಮೂಲನ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ
12ನೇ ಯೋಜನೆಯ ಆಧಾರ ವರ್ಷದ ಬೆಲೆ = 2011-12 GDP ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ
ಯೋಜನೆ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ NDC ಅನುಮೋದನೆ ಕಡ್ಡಾಯ ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಅಭ್ಯಾಸ
ನೆನಪಿಡುವ ಟ್ರಿಕ್‌ಗಳು
  • “USSR-1, Mahala-2, Gadgil-3, Garibi-4, Roll-5, 20-point-6, Indicative-7, Liberal-8, Justice-9, Double-10, Inclusive-11, Faster-12.”
  • ಯೋಜನಾ ರಜೆ = “ABC” – 3ನೇ ಮತ್ತು 4ನೇ ಯೋಜನೆಗಳ ನಡುವಿನ ವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳು.
  • ರೋಲಿಂಗ್ ಯೋಜನೆ: “RR” ಎಂದು ನೆನಪಿಡಿ – ರಾಜೀವ್ (1980-85) ರೋಲಿಂಗ್ ಮಾಡಿದರು ಮೋರಾರ್ಜಿಯ ರೋಲರ್-ಕೋಸ್ಟರ್ ಸರಿಪಡಿಸಿದರು.
  • ಬೆಳವಣಿಗೆ ಗುರಿಗಳು: 8-9-8 (10ನೇ-11ನೇ-12ನೇ) – ಮೊಬೈಲ್ OTPನಂತೆ!
  • NITI ಜನನ: 1-1-15 (1 ಜನವರಿ 2015) – ಹೊಸ ವರ್ಷ, ಹೊಸ ಸಂಸ್ಥೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ತಪ್ಪುಗಳು
ತಪ್ಪು ಸರಿಯಾದ 접근
1978-80 ಯೋಜನೆಯನ್ನು “6ನೇ ಯೋಜನೆ” ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ಇದು ಒಂದು ಮಿನಿ/ರೋಲಿಂಗ್ ಯೋಜನೆಯಾಗಿತ್ತು; ನಿಜವಾದ 6ನೇ ಯೋಜನೆ 1980ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು
2ನೇ ಮತ್ತು 3ನೇ ಯೋಜನೆ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಗೊಂದಲ ಮಾಡುವುದು 2ನೇ = ಮಹಾಲನೋಬಿಸ್; 3ನೇ = ಗಡಗಿಲ್
“13ನೇ ಐದು ವರ್ಷ ಯೋಜನೆ” ಇತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳುವುದು 13ನೇ ಯೋಜನೆ ಇಲ್ಲ; 2015ರಲ್ಲಿ ನೀತಿ ಆಯೋಗವು ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು
“ಹಿಂದೂ ದರ” ಎಂಬ ಪದವನ್ನು 4ನೇ ಯೋಜನೆಗೆ ಸೇರಿಸುವುದು ಈ ಪದವು 1950-80ರ ಅವಧಿಯನ್ನೆಲ್ಲಾ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಒಂದು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲ
ವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಯೋಜನಾ ರಜೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸುವುದು 1966-69 = 3 ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳು, ಒಂದೇ 3-ವರ್ಷದ ಯೋಜನೆ ಅಲ್ಲ
ಕೊನೆಯ ಕ್ಷಣದ ಸಲಹೆಗಳು
  • ಯೋಜನೆ ಅವಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಥೀಮ್ ಪದಗಳನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ನೋಡಿ – ಮೇಲಿನ ಒಂದು ಸಾಲಿನ ಟೇಬಲ್ ಸಾಕು.
  • 8% ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸೇವಾ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಇದ್ದ ಎರಡು ಯೋಜನೆಗಳು ಮಾತ್ರ: 11ನೇ ಮತ್ತು 12ನೇ.
  • ಆಯ್ಕೆಗಳಲ್ಲಿ “13ನೇ ಐದು ವರ್ಷ ಯೋಜನೆ” ಕಾಣಿಸಿದರೆ – ತಕ್ಷಣ “ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ” ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿ.
  • ಬೆಳವಣಿಗೆ ಗುರಿಗಳು vs ನಿಜ ಬೆಳವಣಿಗೆ: 9ನೇ, 10ನೇ, 12ನೇ ಸುಮಾರು 1% ಮಿಸ್ ಮಾಡಿದವು – ಸುರಕ್ಷಿತ ಎಲಿಮಿನೇಟರ್.
  • ಒಂದು ಅಂಕದ ಪ್ರಶ್ನೆ: ನೀತಿ ಆಯೋಗ ದಿನಾಂಕ (1-1-2015) ಮತ್ತು 20-ಪಾಯಿಂಟ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ (6ನೇ ಯೋಜನೆ) – 99% ಕೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ತ್ವರಿತ ಅಭ್ಯಾಸ (5 ಎಂಸಿಕ್ಯೂಗಳು)
1. ಯಾವ ಐದು ವರ್ಷ ಯೋಜನೆ ಮಹಾಲನೋಬಿಸ್ ಮಾದರಿಯ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿತ್ತು? > 2ನೇ ಐದು ವರ್ಷ ಯೋಜನೆ
2. “ಹಿಂದೂ ದರದ ಬೆಳವಣಿಗೆ” ಎಂಬ ಪದ ಯಾವ ಅವಧಿಯ ಸರಾಸರಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ? > 1950-80
3. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರೋಲಿಂಗ್ ಯೋಜನೆ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಯಾವ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು? > 1978-80 (ಮಿನಿ ಯೋಜನೆ, ಮೊರಾರ್ಜಿ ಸರ್ಕಾರ)
4. ನೀತಿ ಆಯೋಗವು ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದ ದಿನಾಂಕ – > 1 ಜನವರಿ 2015
5. “ವೇಗವಾಗಿ, ಸ್ಥಿರ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಗ್ರ ಬೆಳವಣಿಗೆ” ಎಂಬ ಘೋಷವಾಕ್ಯವು ಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿದ್ದು – > 12ನೇ ಐದು ವರ್ಷದ ಯೋಜನೆ