కబడీ కుస్తీ – రైల్వే పరీక్షల కోసం సంపూర్ణ జనరల్ నాలెడ్జ్ క్యాప్సూల్
1. కబడీ అంటే ఏమిటి?
- నిర్వచనం: భారతదేశంలో ఉద్భవించిన 7 మందితో కూడిన ఒక సంపర్క క్రీడ, ఇందులో ఒక “రైడర్” ప్రత్యర్థి సగంలోకి ప్రవేశించి, వీలైనన్ని ఎక్కువ మంది రక్షకులను ట్యాగ్ చేసి, 30 సెకన్లలోపు “కబడీ-కబడీ” అని పలుకుతూ తిరిగి వస్తాడు.
- మారుపేరు: “మహాజన క్రీడ” – కనిష్ట పరికరాలు, 13 × 10 మీ (పురుషులు) లేదా 12 × 8 మీ (మహిళలు) కోర్టులో ఆడతారు.
- గుర్తింపు: క్రికెట్ తర్వాత భారతదేశంలో 2వ అత్యంత ఎక్కువగా చూసే క్రీడ (స్టార్ స్పోర్ట్స్ 2023 సర్వే).
2. చారిత్రక కాలక్రమం
| సంవత్సరం |
మైలురాయి |
| 1918 |
**బరోడా (వడోదర)**లో శ్రీ బలవంత్రావు పాటీల్ పర్యవేక్షణలో మొదటి నిర్వహించిన మ్యాచ్. |
| 1923 |
ముంబైలో ఆల్-ఇండియా కబడీ ఫెడరేషన్ ఏర్పాటు. |
| 1950 |
మొదటి జాతీయ ఛాంపియన్షిప్ (పురుషులు) – చెన్నై; విజేత: సర్వీసెస్ (రైల్వే జట్టు). |
| 1952 |
డెల్హీ ఆసియా క్రీడలులో ప్రదర్శన క్రీడ. |
| 1990 |
బీజింగ్ ఆసియా క్రీడలు – కబడీ మెడల్ క్రీడ అవుతుంది; భారతదేశం గోల్డ్ గెలుచుకుంటుంది. |
| 2004 |
మొదటి కబడీ ప్రపంచ కప్ (సర్కిల్ స్టైల్) – ముంబై, భారతదేశం ఇరాన్ 55-27తో ఓడిస్తుంది. |
| 2010 |
ఆసియా బీచ్ గేమ్స్ – మస్కట్, భారతదేశం గోల్డ్ సాధించింది. |
| 2014 |
ప్రో కబడీ లీగ్ (PKL) ప్రారంభం – మశాల్ స్పోర్ట్స్ & స్టార్ ఇండియా యాజమాన్యంలో. |
| 2016 |
**కబడీ దక్షిణ ఆసియా క్రీడలులో చేర్చబడింది (గౌహాటి-షిల్లాంగ్). |
| 2019 |
3వ స్టాండర్డ్ స్టైల్ ప్రపంచ కప్ – అహ్మదాబాద్, భారతదేశం ఇరాన్ 55-21తో ఓడిస్తుంది. |
| 2022 |
ఆసియా క్రీడలు (హాంగ్జౌ 2023కు వాయిదా) – భారతదేశం గోల్డ్ (పురుషులు) & గోల్డ్ (మహిళలు) గెలుచుకుంటుంది. |
3. కబడీ vs. కుస్తీ – ముఖ్యమైన తేడాలు
| పాయింట్ |
కబడీ |
కుస్తీ |
| మూలం |
ప్రాచీన భారతదేశం (తమిళ పదం “కై-పిడి” – చేతులు పట్టుకోవడం) |
>5,000 సంవత్సరాలు, మెసొపొటేమియా; భారతదేశం: మల్ల-యుద్ధ |
| ఆడే ఉపరితలం |
మ్యాట్ / మట్టి కోర్టు |
మ్యాట్ (6 మీ వ్యాసం.) / మట్టి అఖాడా |
| లక్ష్యం |
ట్యాగ్ చేసి తిరిగి రావడం; బోనస్ లైన్, లాబీలు |
ప్రత్యర్థి భుజం బ్లేడ్ని మ్యాట్కు పిన్ చేయడం |
| సమయం |
2 హాఫ్లు × 20 నిమిషాలు (అంతర్జాతీయ) |
3 × 2 నిమిషాలు బౌట్లు (ఫ్రీస్టైల్) |
| స్కోరింగ్ |
ట్యాగ్కు 1 పాయింట్, సూపర్ ట్యాకిల్ కోసం 2 |
2-4 పాయింట్లు ప్రతి కదలికకు (టేక్డౌన్, ఎక్స్పోజర్) |
| ఒలింపిక్ స్థితి |
లేదు (ఆసియా/ఆసియా బీచ్ గేమ్స్ మాత్రమే) |
అవును (ఫ్రీస్టైల్ & గ్రెకో-రోమన్) |
| భారతదేశం యొక్క ఒలింపిక్ మెడళ్లు (కుస్తీ) |
— |
కె.డి. జాధవ్ 1952 బ్రోన్జ్, సుశీల్ కుమార్ 2008 & 2012, బజ్రంగ్ 2021 బ్రోన్జ్, రవి 2021 సిల్వర్ |
4. భారతీయ కబడీ గౌరవాలు (సీనియర్)
| ఈవెంట్ |
పురుషుల టైటిళ్లు |
మహిళల టైటిళ్లు |
| ఆసియా క్రీడలు |
8/8 గోల్డ్ (1990-2022) |
3/3 గోల్డ్ (2010-2022) |
| ప్రపంచ కప్ (స్టాండర్డ్) |
అన్ని 3 ఎడిషన్లు (2004, 2007, 2016) |
1/1 (2012) |
| ఆసియా ఛాంపియన్షిప్స్ |
8 గోల్డ్ (చివరిది 2021, ఇరాన్) |
7 గోల్డ్ (చివరిది 2021) |
| దక్షిణ ఆసియా క్రీడలు |
5/5 గోల్డ్ |
3/3 గోల్డ్ |
5. ప్రో కబడీ లీగ్ (PKL) – రైల్వే-పరీక్ష ఫేవరెట్లు
| సీజన్ |
విజేత |
రన్నర్-అప్ |
వేదిక |
MVP |
| 2014 |
జైపూర్ పింక్ పాంథర్స్ |
యు ముంబా |
ముంబై |
అనుప్ కుమార్ |
| 2015 |
యు ముంబా |
బెంగళూరు బుల్స్ |
ముంబై |
కాశిలింగ్ అడకే |
| 2016 జన |
పాట్నా పైరేట్స్ |
యు ముంబా |
ముంబై |
పరదీప్ నర్వాల్ |
| 2016 జూన్ |
పాట్నా పైరేట్స్ |
జైపూర్ |
ముంబై |
పరదీప్ నర్వాల్ |
| 2017 |
పాట్నా పైరేట్స్ |
గుజరాత్ ఫార్చ్యూన్ జయంట్స్ |
చెన్నై |
పరదీప్ నర్వాల్ |
| 2018 |
బెంగళూరు బుల్స్ |
గుజరాత్ |
ముంబై |
పవన్ సేరావత్ |
| 2019 |
బెంగాల్ వారియర్స్ |
దాబాంగ్ ఢిల్లీ |
అహ్మదాబాద్ |
నవీన్ కుమార్ |
| 2021-22 |
దాబాంగ్ ఢిల్లీ |
పాట్నా |
బెంగళూరు |
నవీన్ కుమార్ |
| 2022 |
జైపూర్ పింక్ పాంథర్స్ |
పునేరి పల్టన్ |
బెంగళూరు |
అర్జున్ దేశ్వాల్ |
| 2023 |
పునేరి పల్టన్ |
హర్యానా స్టీలర్స్ |
చెన్నై |
అస్లం ఇనామ్దార్ |
- ఎక్కువ రైడ్ పాయింట్లు (PKL): పరదీప్ నర్వాల్ – 1,569 (S10 వరకు).
- ఎక్కువ ట్యాకిల్ పాయింట్లు: ఫజల్ అత్రాచలి – 470 (ఇరానియన్, పునేరి పల్టన్ కోసం ఆడతాడు).
6. అవార్డులు & గుర్తింపులు (భారతీయ)
| అవార్డు |
మొదటి కబడీ గ్రహీత |
సంవత్సరం |
| అర్జున అవార్డు |
శంకర్ లక్ష్మణ్ (సర్వీసెస్) |
1965 |
| ద్రోణాచార్య |
ఇ. ప్రసాద్ రావు |
2002 |
| మేజర్ ధ్యాన్ చంద్ ఖేల్ రత్న |
అజయ్ ఠాకూర్ |
2019 |
| పద్మశ్రీ |
అనుప్ కుమార్ |
2022 |
7. రైల్వే & సర్వీసెస్ కనెక్షన్
- రైల్వేస్ కబడీ జట్టు గరిష్ట జాతీయ ఛాంపియన్షిప్స్ గెలుచుకుంది (పురుషులు – 36, మహిళలు – 31 2023 వరకు).
- అజయ్ ఠాకూర్ (మాజీ భారత కెప్టెన్) – నార్తర్న్ రైల్వే ఉద్యోగి (ఐటీఐ హమీర్పూర్).
- సర్వీసెస్ స్పోర్ట్స్ కంట్రోల్ బోర్డ్ (SSCB) భారతదేశం యొక్క ఆసియా క్రీడలు జట్లకు >50% ఆటగాళ్లను సరఫరా చేసింది.
8. త్వరిత-సూచన పట్టికలు
A. స్టాండర్డ్ స్టైల్ కోర్ట్ కొలతలు
| పారామీటర్ |
పురుషులు |
మహిళలు |
| కోర్ట్ పరిమాణం |
13 × 10 మీ |
12 × 8 మీ |
| మిడ్-లైన్ నుండి బోనస్ లైన్ |
3.75 మీ |
3.5 మీ |
| లాబీ వెడల్పు |
1 మీ (ప్రతి వైపు) |
అదే |
B. బరువు వర్గాలు (కుస్తీ – ఒలింపిక్స్)
| స్టైల్ |
పురుషులు |
మహిళలు |
| ఫ్రీస్టైల్ |
57, 65, 74, 86, 97, 125 కిలోలు |
50, 53, 57, 62, 68, 76 కిలోలు |
| గ్రెకో-రోమన్ |
55, 60, 63, 67, 72, 77, 82, 87, 97, 130 కిలోలు |
— |
9. ఒక-లైనర్ రివిజన్ బుల్లెట్లు
- కబడీ ఏకైక క్రీడ, దీనిలో భారతదేశం ప్రతి ఆసియా క్రీడలు గోల్డ్ (పురుషులు & మహిళలు) 1990 నుండి గెలుచుకుంది.
- “సూపర్ రైడ్” = ఒకే రైడ్లో 3+ పాయింట్లు.
- “ఆల్-అవుట్” = మొత్తం 7 ఆటగాళ్లు అవుట్; 2 బోనస్ పాయింట్లు ఇవ్వబడతాయి.
- మొదటి నాన్-ఇండియన్ PKL విజేత కోచ్: బి.సి. రమేష్ (బెంగళూరు బుల్స్, 2018).
- మొదటి మహిళ అర్జున (కబడీ): మమత పూజారి (2010).
- కుస్తీ యొక్క “ఫెడరేషన్ కప్” రెస్లింగ్ ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (WFI) చేత 1960 నుండి నిర్వహించబడుతుంది.
- భారతదేశం యొక్క మొదటి వ్యక్తిగత ఒలింపిక్ మెడల్: కె.డి. జాధవ్ (బ్రోన్జ్, హెల్సింకి 1952).
- కబడీ ప్రపంచ కప్ (సర్కిల్ స్టైల్) పంజాబ్లో 2010 నుండి సంవత్సరానికి జరుగుతుంది; భారతదేశం (పంజాబ్) ప్రతి ఎడిషన్ గెలుచుకుంది.
15+ రైల్వే-శైలి బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు
1. ఏ సంవత్సరంలో కబడీ ఆసియా క్రీడలలో మెడల్ క్రీడగా పరిచయం చేయబడింది?
సమాధానం: 1990 (బీజింగ్)
2. రాజీవ్ గాంధీ ఖేల్ రత్న పొందిన మొదటి కబడీ ఆటగాడు ఎవరు?
సమాధానం: అజయ్ ఠాకూర్ (2019)
3. పురుషుల కోసం ప్రామాణిక కబడీ కోర్టు కొలతలు ____ × ____ మీటర్లు.
సమాధానం: 13 × 10
4. ఏ జట్టు అత్యధిక ప్రో కబడీ లీగ్ టైటిళ్లు గెలుచుకుంది?
సమాధానం: పాట్నా పైరేట్స్ (3 టైటిళ్లు)
5. మొదటి జాతీయ కబడీ ఛాంపియన్షిప్ (పురుషులు) ఏ నగరంలో జరిగింది?
సమాధానం: చెన్నై (1950)
6. ఒక రైడర్ రైడ్ పూర్తి చేయడానికి అనుమతించబడిన గరిష్ట సమయం ఎంత?
సమాధానం: 30 సెకన్లు
7. భారతదేశం పురుషుల కబడీ జట్టు 8 ఎడిషన్లలో ఎన్ని ఆసియా క్రీడలు గోల్డ్ మెడళ్లు గెలుచుకుంది?
సమాధానం: 8/8
8. PKL చరిత్రలో అత్యధిక రైడ్-పాయింట్ల స్కోరర్ ఎవరు?
సమాధానం: పరదీప్ నర్వాల్
9. రైల్వే స్పోర్ట్స్ ప్రమోషన్ బోర్డ్ కబడీ జట్టు జాతీయ ఛాంపియన్షిప్ సుమారు ఎన్నిసార్లు (పురుషులు) గెలుచుకుంది?
సమాధానం: 36
10. గత మూడు స్టాండర్డ్-శైలి కబడీ ప్రపంచ కప్లలో భారతదేశానికి రన్నరప్ అయిన దేశం ఏది?
సమాధానం: ఇరాన్
11. కబడీలో మొదటి అర్జున అవార్డు 1965లో ____కి ఇవ్వబడింది.
సమాధానం: శంకర్ లక్ష్మణ్
12. కుస్తీలో, ఒలింపిక్ బరువు వర్గం 74 కిలోలు పురుషులకు ఏ శైలికి చెందినది?
సమాధానం: ఫ్రీస్టైల్
13. “ఆల్-అవుట్”ను అమలు చేసినప్పుడు రైడింగ్ జట్టుకు ఎన్ని బోనస్ పాయింట్లు ఇవ్వబడతాయి?
సమాధానం: 2
14. 2019 స్టాండర్డ్ స్టైల్ కబడీ ప్రపంచ కప్ ఏ భారతీయ నగరం ఆతిథ్యం ఇచ్చింది?
సమాధానం: అహ్మదాబాద్
15. టోక్యో 2020 ఒలింపిక్స్లో బ్రోన్జ్ మెడల్ గెలుచుకున్న భారతీయ కుస్తీపటు ఎవరు?
సమాధానం: బజ్రంగ్ పునియా
16. కబడీలో “సూపర్ ట్యాకిల్” అనే పదం ఎన్ని పాయింట్లు తెస్తుంది?
సమాధానం: 2
చివరి నిమిష చిట్కా: భారతదేశం పురుషుల ఆసియా క్రీడలు కబడీ రికార్డ్ కోసం “8/8 గోల్డ్” మరియు PKL కోసం “పాట్నా పైరేట్స్ – 3 టైటిళ్లు” గుర్తుంచుకోండి. మీ రైల్వే పరీక్షకు శుభాకాంక్షలు!