ਤੁਰੰਤ-ਅਭਿਆਸ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਇਕ-ਲਾਈਨਰ
RRB NTPC / Group-D / JE – ਆਖਰੀ ਦਿਨ ਸ਼ੀਟ
⚙️ ਮਕੈਨਿਕਸ – ਬਲ ਅਤੇ ਗਤੀ
- ਪਹਿਲਾ ਨਿਯਮ: ਸਰੀਰ ਚਲਣ ਲਈ ਆਲਸੀ → “MR. INERTIA” (M=Mass, R=Rest)
- ਦੂਜਾ ਨਿਯਮ: F = ma → “F=Ma’am” (ਤੇਜ਼ ਬੋਲੋ)
- ਤੀਜਾ ਨਿਯਮ: Action = –Reaction → “ਹਰ ਥੱਪੜ ਦਾ ਬਰਾਬਰ ਦਰਦ ਵਾਲਾ ਥੱਪੜ ਵਾਪਸ”
- ਮੋਮੈਂਟਮ: p = mv (p ਜਿਵੇਂ “power-ride”)
- ਇੰਪਲਸ: J = F·Δt = Δp (J=Jump in momentum)
| ਵਰਤੋ ਅਤੇ ਸੁੱਟੋ |
ਫਾਰਮੂਲਾ |
ਇਕਾਈ |
ਟ੍ਰਿਕ |
| ਤੇਜ਼ੀ |
a = Δv / Δt |
m/s² |
“a-v-t” ਅੱਖਰ ਕ੍ਰਮ |
| ਕੇਂਦਰਾਭਿਮੁਖ |
F = mv²/r |
N |
“V-square ride on radius” |
| ਗਤਿਜ ਊਰਜਾ |
KE = ½mv² |
J |
“Half-movie” |
⚡ ਬਿਜਲੀ – 5 ਮਿੰਟ ਕੈਪਸੂਲ
- ਓਮ ਦਾ ਨਿਯਮ: V = IR → “Victory Is Rare”
- ਪਾਵਰ ਤਿਗੀ: P = VI = I²R = V²/R (VIP-R)
- ਸੀਰੀਜ਼: R↑ ਜਿਵੇਂ “ਰੇਜ਼ਿਸਟਰ ਲਾਈਨ ਵਿੱਚ—ਲੰਬਾਈ ↑→R↑”
- ਪੈਰਾਲਲ: 1/R↓ ਜਿਵੇਂ “ਕਈ ਰਸਤੇ—ਟ੍ਰੈਫਿਕ ↓→R↓”
- ਜੂਲ ਹੀਟ: H = I²Rt (H=I-square Right)
| ਮਾਤਰਾ |
ਚਿੰਨ੍ਹ |
SI ਇਕਾਈ |
ਯਾਦ ਰੱਖੋ |
| ਚਾਰਜ |
q |
ਕੂਲੰਬ |
“q=Couple” |
| ਕਰੰਟ |
I |
ਐਂਪੀਅਰ |
“I-Am” |
| ਰੋਧ |
R |
ਓਮ (Ω) |
“Oh-Mega” |
🔋 ਚੁੰਬਕਤਾ ਅਤੇ EMI
- ਫਲੇਮਿੰਗ ਦਾ ਖੱਬਾ ਹੱਥ ਨਿਯਮ (ਮੋਟਰ) → “ਮੋਟਰ ਨੂੰ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੀ ਪਾਵਰ ਚਾਹੀਦੀ”
- ਫਲੇਮਿੰਗ ਦਾ ਸੱਜਾ ਹੱਥ ਨਿਯਮ (ਜਨਰੇਟਰ) → “ਸੱਜਾ ਆਮਦਨ (ਕਰੰਟ) ਦਿੰਦਾ”
- ਲੈਂਜ਼ ਨਿਯਮ: “ਕਾਰਨ ਦਾ ਵਿਰੋਧ” → ਜਿਵੇਂ “ਆਲਸੀ ਬੱਚਾ ਕੰਮ ਵਾਪਸ ਧੱਕਦਾ”
- ਟ੍ਰਾਂਸਫਾਰਮਰ: Vs/Vp = Ns/Np = Ip/Is (step-up ↑V ↓I)
☀️ ਰੋਸ਼ਨੀ – ਦਰਪਣ ਅਤੇ ਲੈਂਸ
- ਦਰਪਣ ਫਾਰਮੂਲਾ: 1/f = 1/v + 1/u (ਸਾਈਨ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ: “UV-light” u ਅਤੇ v)
- ਲੈਂਸ ਪਾਵਰ: P(D) = 1/f(m) → “Power is inverse of focus”
- ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ: 3 × 10⁸ m/s → “Three-eight-straight”
| ਅਸਲ ਚਿੱਤਰ |
ਕਾਲਪਨਿਕ ਚਿੱਤਰ |
ਟ੍ਰਿਕ |
| ਸਕਰੀਨ ‘ਤੇ ਫੜ ਸਕਦੇ ਹਾਂ |
ਨਹੀਂ ਫੜ ਸਕਦੇ |
“Real-screen, Virtual-dream” |
| ਉਲਟ |
ਖੜਾ |
“Real is rude (inverted)” |
🌡️ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਥਰਮੋ
- 0ਵਾਂ ਨਿਯਮ: “Thermo-Handshake” – ਜੇ A=B ਅਤੇ B=C ⇒ A=C
- 1ਵਾਂ ਨਿਯਮ: ΔU = Q – W (ਸਿਸਟਮ ਵੱਲੋਂ ਕੰਮ) → “You-Q-W”
- Cp – Cv = R (ਆਦਰਸ਼ ਗੈਸ ਲਈ) → “Cp minus Cv is Railway (R)”
- ਕਾਲਾ ਪਿੰਡਾ: ε = 1 ਪੂਰਨ ਰੇਡੀਏਟਰ → “Black=1, White=0”
📡 ਧੁਨੀ – ਰੈਪਿਡ ਫਾਇਰ
- ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਰਫ਼ਤਾਰ: 332 m/s @0 °C → “332-Zero”
- ਇਕੋ: 2d = v·t → ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 0.1 s ⇒ 17 m ਦੂਰੀ
- ਪਿੱਚ ∝ ਆਵ੍ਰਤਤਾ, ਜ਼ੋਰ ∝ (ਆਯਾਮ)²
🚀 ਆਧੁਨਿਕ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ – 3-ਉਂਗਲੀ ਨਿਯਮ
- E = hf (ਫੋਟੋਨ ਊਰਜਾ) → “E-hugs-frequency”
- 1 eV = 1.6×10⁻¹⁹ J → “Electron-volt is one-sixteen”
- α-ਕਣ: 2p+2n → “Alpha-double-date”
- β-ਕਣ: ਤੇਜ਼ e⁻ → “Beta-beat-electron”
- γ-ਕਿਰਣ: EM ਲਹਿਰ → “Gamma-gift-light”
🛠 ਇਕਾਈਆਂ ਅਤੇ ਮਾਪ – ਚੀਟ ਟੇਬਲ
| ਭੌਤਿਕ ਮਾਤਰਾ |
ਇਕਾਈ |
ਮਾਪ |
ਤੁਰੰਤ |
| ਬਲ |
N (kg·m/s²) |
MLT⁻² |
“F=Ma” |
| ਊਰਜਾ |
J (N·m) |
ML²T⁻² |
“Joule=Force-dot-meter” |
| ਪਾਵਰ |
W (J/s) |
ML²T⁻³ |
“Watt=Joule-per-sec” |
✨ ਇਮਤਿਹਾਨ-ਫੰਦਾ ਸ਼ਾਰਟਕੱਟ
- ਭਾਰ ≠ ਦ्रव्यਮਾਨ → ਭਾਰ = mg (ਚੰਦਰਮਾ ‘ਤੇ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ)
- AC vs DC – “AC-ਅਲਟਰਨੇਟ ਕਰਦਾ, DC-ਸਿੱਧਾ ਚਲਦਾ”
- ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਬਲਬ: ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਫਿਊਜ਼ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਸਭ ਬੰਦ (ਜਿਵੇਂ “ਰੇਲ-ਚੇਨ”)
- ਫਿਊਜ਼ ਤਾਰ: ਘੱਟ ਪਿਘਣ ਵਾਲੀ, ਉੱਚ R → “ਫਿਊਜ਼-ਪਹਿਲੀ-ਕੁਰਬਾਨੀ”
🔁 ਤੇਜ਼ ਸਵਾਲ-ਜਵਾਬ (ਇੱਕ ਲਾਈਨ ਉੱਤੇ)
Q1. ਸਪੀਡ ਦੋ ਗੁਣਾ ਕਰਨ 'ਤੇ KE ਕਿੰਨੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
4 ਗੁਣਾ (KE ∝ v²)Q2. ਪੋਟੈਨਸ਼ਲ ਡਿਫਰੈਂਸ ਮਾਪਣ ਦਾ ਯੰਤਰ?
ਵੋਲਟਮੀਟਰQ3. VIBGYOR ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੇਵਲੈਂਥ ਵਾਲੀ ਲਾਈਟ ਦਾ ਰੰਗ?
ਲਾਲQ4. ਮੈਗਨੈਟਿਕ ਫਲਕਸ ਦੀ ਇਕਾਈ?
ਵੇਬਰ (Wb)Q5. ਧੁਨੀ ਕਿਸ ਮਾਧਿਅਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਸਕਦੀ?
ਵੈਕਿਊਮ
🎯 ਆਖ਼ਰੀ 60 ਸਕਿੰਟ ਦਾ ਨਜ਼ਰ
- g = 9.8 m/s² → “ਨਾਈਨ-ਫਾਈਨ-ਏਟ”
- 1 hp = 746 W → “ਸੇਵਨ-ਫੋਰ-ਸਿਕਸ, ਹਾਰਸ-ਪਾਵਰ ਮਿਕਸ”
- ਰੀਫ੍ਰੈਕਟਿਵ ਇੰਡੈਕਸ: μ = c/v > 1 ਹਮੇਸ਼ਾ → “Mu-see-vee, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਉੱਪਰ”
ਰਿਵਾਈਜ਼ → ਸੁੱਤ → ਕਰਕੇ ਲੈ!
BETA
