ઝડપી-સંશોધન ભૌતિકશાસ્ત્ર એક-લાઇનર
RRB NTPC / Group-D / JE – છેલ્લે-દિવસની શીટ
⚙️ મેકેનિક્સ – બળ અને ગતિ
- પ્રથમ નિયમ: શરીર ચાલવા માટે આળસું → “MR. INERTIA” (M=Mass, R=Rest)
- બીજો નિયમ: F = ma → “F=Ma’am” (ઝડપી બોલો)
- ત્રીજો નિયમ: Action = –Reaction → “દરેક થપ્પડનો સમાન દુઃખ થપ્પડ પાછો આવે”
- ગતિમાનતા: p = mv (p જેવું “power-ride”)
- આંચકો: J = F·Δt = Δp (J=Jump in momentum)
| ઉપયોગ અને ફેંકો |
સૂત્ર |
એકમ |
ટ્રિક |
| ત્વરણ |
a = Δv / Δt |
m/s² |
“a-v-t” વર્ણમાળા ક્રમ |
| કેન્દ્રાભિસારી |
F = mv²/r |
N |
“V-square ride on radius” |
| ગતિજ ઊર્જા |
KE = ½mv² |
J |
“Half-movie” |
⚡ વિદ્યુત – 5-મિનિટ કેપ્સ્યુલ
- ઓમનો નિયમ: V = IR → “Victory Is Rare”
- પાવર ત્રિપુટ: P = VI = I²R = V²/R (VIP-R)
- શ્રેણી: R↑ જેવું “પ્રતિરોધકો લાઇનમાં—લંબાઈ ↑→R↑”
- સમાંતર: 1/R↓ જેવું “ઘણા માર્ગો—ટ્રાફિક ↓→R↓”
- જouલ તાપ: H = I²Rt (H=I-square Right)
| રાશિ |
પ્રતીક |
SI એકમ |
યાદ રાખો |
| ચાર્જ |
q |
કૂલોમ્બ |
“q=Couple” |
| કરંટ |
I |
એમ્પિયર |
“I-Am” |
| પ્રતિરોધ |
R |
ઓહમ (Ω) |
“Oh-Mega” |
🔋 ચુંબકત્વ અને EMI
- ફ્લેમિંગનો ડાવો હાથ નિયમ (મોટર) → “મોટરને ડાવા હાથની પાવર જોઈએ”
- ફ્લેમિંગનો જમણો હાથ નિયમ (જનરેટર) → “જમણો આવક (કરંટ) આપે”
- લેન્ઝનો નિયમ: “કારણનો વિરોધ કરે” → જેવું “આળસું બાળક કામ પાછો ધકેલે”
- ટ્રાન્સફોર્મર: Vs/Vp = Ns/Np = Ip/Is (step-up ↑V ↓I)
☀️ પ્રકાશ – દર્પણ અને લેન્સ
- દર્પણ સૂત્ર: 1/f = 1/v + 1/u (સંકેત સંમતિ: “UV-light” u & v)
- લેન્સ શક્તિ: P(D) = 1/f(m) → “શક્તિ ફોકસનો વ્યસ્ત છે”
- પ્રકાશની ઝડપ: 3 × 10⁸ m/s → “ત્રણ-આઠ-સીધું”
| વાસ્તવિક છબી |
આભાસી છબી |
ટ્રિક |
| સ્ક્રીન પર પકડી શકાય |
પકડી શકાતી નથી |
“વાસ્તવિક-સ્ક્રીન, આભાસી-સ્વપ્ન” |
| ઉલટી |
સીધી |
“વાસ્તવિક રૂડ છે (ઉલટી)” |
🌡️ ઉષ્મા અને થર્મો
- 0મો નિયમ: “થર્મો-હેન્ડશેક” – જો A=B અને B=C ⇒ A=C
- 1લો નિયમ: ΔU = Q – W (પ્રણાળી દ્વારા કામ) → “You-Q-W”
- Cp – Cv = R (આદર્શ વાયુ માટે) → “Cp ઓછાં Cv એ રેલવે (R)”
- કાળું શરીર: ε = 1 પરફેક્ટ વિકિરણકર્તા → “કાળું=1, સફેદ=0”
📡 ધ્વનિ – રેપિડ ફાયર
- હવામાં ઝડપ: 332 m/s @0 °C → “332-ઝીરો”
- પ્રતિધ્વનિ: 2d = v·t → ઓછામાં ઓછું 0.1 s ⇒ 17 m અંતર
- સ્વર ∝ આવૃત્તિ, ઊંચાઈ ∝ (આંપ્લિટ્યુડ)²
🚀 આધુનિક ભૌતિકશાસ્ત્ર – 3-આંગળી નિયમ
- E = hf (ફોટોન ઊર્જા) → “E-હગ્સ-આવૃત્તિ”
- 1 eV = 1.6×10⁻¹⁹ J → “ઇલેક્ટ્રોન-વોલ્ટ એ વન-સિક્સ્ટીન”
- α-કણ: 2p+2n → “આલ્ફા-ડબલ-ડેટ”
- β-કણ: ઝડપી e⁻ → “બીટા-બીટ-ઇલેક્ટ્રોન”
- γ-કિરણ: EM તરંગ → “ગામા-ગિફ્ટ-લાઇટ”
🛠 એકમો અને પરિમાણો – ચીટ ટેબલ
| ભૌતિક રાશિ |
એકમ |
પરિમાણ |
ક્વિક |
| બળ |
N (kg·m/s²) |
MLT⁻² |
“F=Ma” |
| ઊર્જા |
J (N·m) |
ML²T⁻² |
“જoule=બળ-ડોટ-મીટર” |
| શક્તિ |
W (J/s) |
ML²T⁻³ |
“વોટ=જoule-પર-સેકન્ડ” |
✨ પરીક્ષા-ફાંસી ટૂંકાણો
- વજન ≠ દળ → વજન = mg (ચંદ્ર પર બદલાય છે)
- AC vs DC – “AC-બદલાય છે, DC-સીધું ચાલન”
- શ્રેણીમાં બલ્બો: એક ફ્યુઝ થાય તો બધા બંધ (જેમ “રેલ-ચેઇન”)
- ફ્યુઝ તાર: ઓગળવાનું ઓછું, R વધુ → “ફ્યુઝ-પહેલો-ત્યાગ”
🔁 ઝડપી પ્રશ્ન-જવાબ (એક વાક્યમાં જવાબો)
પ્રશ્ન 1. વેગ બે ગણો કરીએ તો KE કેટલું થાય?
4 ગણું (KE ∝ v²)પ્રશ્ન 2. વિભવાંતર માપવાનું સાધન?
વોલ્ટમીટરપ્રશ્ન 3. VIBGYORમાં સૌથી વધુ તરંગલંબાઈ ધરાવતો રંગ?
લાલપ્રશ્ન 4. ચુંબકીય ફ્લક્સની એકમ?
વેબર (Wb)પ્રશ્ન 5. ધ્વનિ કયા માધ્યમમાં પ્રવાસ નથી કરી શકતી?
વેક્યુમ
🎯 છેલ્લા 60 સેકન્ડનો ઝલક
- g = 9.8 m/s² → “નાઈન-ફાઈન-એટ”
- 1 hp = 746 W → “સેવન-ફોર-સિક્સ, હોર્સ-પાવર મિક્સ”
- પ્રતિસ્થાપનાંક: μ = c/v > 1 હંમેશા → “મ્યુ-સી-વી, હંમેશા સમુદ્ર ઉપર”
ફરીથી વાંચો → ઊંઘો → કરી નાખો!
BETA
