ਭੂਗੋਲ ਮਾਸਟਰ – ਤੇਜ਼ ਰਿਵਿਜ਼ਨ
ਆਰਆਰਬੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ | 25-ਦਸੰਬਰ-2025
ਇੱਕ ਲਾਈਨਰ (20)
- ਧਰਤੀ ਦਾ ਕੋਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ Fe-Ni (ਲੋਹਾ-ਨਿਕਲ) ਹੈ।
- 23½° ਉੱਤਰ ਅਕਸ਼ਾਂਸ਼ ਕਰਕ ਰੇਖਾ ਹੈ।
- ਆਲਪਸ → ਯੂਰਪ; ਐਟਲਸ → ਅਫਰੀਕਾ।
- ਸੁੰਦਰਬਨ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਜੁਆਰੀ ਮੈਂਗਰੋਵ ਜੰਗਲ ਹੈ।
- ਨਾਈਲ ਲੰਬਾ ਹੈ, ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਵੱਧ ਪਾਣੀ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
- ਸਭ ਤੋਂ ਡੂੰਘਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਖਾਈ: ਮਾਰੀਆਨਾ (ਪੈਸੀਫਿਕ)।
- ਕੇਸਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ (ਪੰਪੋਰ) ਵਿੱਚ ਉਗਦਾ ਹੈ।
- ਲੈਟਰਾਈਟ ਮਿੱਟੀ = ਉੱਚ Fe-Al, ਕਾਜੂ ਲਈ ਆਦਰਸ਼।
- ਕਾਲੀ ਮਿੱਟੀ “ਰੇਗੁਰ” ਹੈ – ਕਪਾਹ ਲਈ ਅਨੁਕੂਲ।
- ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਬਦਲੀ ਖੇਤੀ ਨੂੰ ਝੂਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਮਾਨਸੂਨ ਬਰਸਟ ਮਤਲਬ ਮੀਂਹ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਆਰੰਭ (1-ਜੂਨ, ਕੇਰਲ)।
- ਕੋਰੀਓਲਿਸ ਬਲ ਉੱਤਰ ਗੋਲਾਰਧ ਵਿੱਚ ਹਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਮੋੜਦਾ ਹੈ।
- ਆਈਸੋਹਾਈਟ ਬਰਾਬਰ ਵਰਖਾ ਵਾਲੇ ਬਿੰਦੂਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ।
- ਰੋਹਤਾਂਗ ਦਰਾ ਕੁੱਲੂ-ਲਾਹੌਲ-ਸਪੀਤੀ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ।
- ਮੰਗਲੂਰੂ ਓਰੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਮੀਂਹ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ (ਪੱਛਮੀ ਘਾਟੀਆਂ)।
- ਹਿਰਾਕੁਡ ਡੈਮ ਮਹਾਨਦੀ ‘ਤੇ ਹੈ (ਉੜੀਸਾ)।
- ਰਿਹੰਦ → ਗੋਵਿੰਦ ਬੱਲਭ ਪੰਤ ਸਾਗਰ (ਯੂਪੀ)।
- ਨਰਮਦਾ ਰਿਫਟ ਘਾਟੀ ਰਾਹੀਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ।
- ਲਾਲ ਮਿੱਟੀ N, P, K ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਪਰ ਮੂੰਗਫਲੀ ਲਈ ਚੰਗੀ ਹੈ।
- ਦੁਧਵਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਉਦ্যান ਯੂਪੀ ਦਾ ਇਕੋ ਇਕ ਸਾਲ ਜੰਗਲ ਹੈ।
ਫਾਰਮੂਲੇ / ਨਿਯਮ (8)
| ਫਾਰਮੂਲਾ | ਵਰਤੋਂ |
|---|---|
| ਸਮਾਂ ਅੰਤਰ = ਲੰਬਰੇਖ ਅੰਤਰ × 4 ਮਿੰਟ | ਡਿਗਰੀ ਨੂੰ ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲੋ। |
| 1° ਅਕਸ਼ ≈ 111 ਕਿਮੀ | ਦੂਰੀ ਅੰਦਾਜ਼ਾ। |
| ਦਬਾਅ ਗ੍ਰੇਡੀਐਂਟ = ΔP / ΔD | ਹਵਾ ਦੀ ਗਤੀ ਪੂਰਵ-ਅਨੁਮਾਨ। |
| ਵਰਖਾ ਵਿਚਲੀ ਵੱਖਰਤਾ = (Std Dev ÷ Mean) × 100 | ਸੁੱਕਾ ਖਤਰਾ। |
| ਗਰਮੀ ਸੂਚਕ = T + 0.36(Td) + 41 | ਮਨੁੱਖੀ ਆਰਾਮ। |
| ਰਨ-ਆਫ਼ ਗੁਣਾਂਕ = ਰਨ-ਆਫ਼ ÷ ਵਰਖਾ | ਜਲ-ਸਰੋਤ ਯੋਜਨਾ। |
| ਸਿੰਚਾਈ ਤੀਬਰਤਾ = ਕੁੱਲ ਸਿੰਚਿਤ ਖੇਤਰ ÷ ਨੈੱਟ ਬਿਜਾਈ ਖੇਤਰ × 100 | ਫਸਲ ਤੀਬਰਤਾ। |
| ਆਬਾਦੀ ਘਣਤਾ = ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ÷ ਖੇਤਰ (ਕਿਮੀ²) | ਜਨਗਣਨਾ ਅੰਕੜਾ। |
ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਦੇ ਟੋਟਕੇ (5)
- ਗ੍ਰੇਟ ਲੇਕਸ ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਕ੍ਰਮ: “Super Man Helps Every One” – Superior, Michigan, Huron, Erie, Ontario।
- ਘੋੜੇ ਅਕਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਵਪਾਰ ਹਵਾਵਾਂ: “Horses TRADE across the ocean.”
- ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਰੰਗ: “Black-Blue-Red-Yellow” → Cotton-Rice-Millets-Tea ਪਸੰਦ।
- ਪ੍ਰਾਇਦਵੀਪੀ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਪੱਛਮ ਵਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਨਦੀਆਂ: “Tapti Narmada Mahi Sabarmati = TNMS (T-Norms).”
- ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਕਿਸਮ ਉੱਚ ਤੋਂ ਨੀਵਾਂ: “Cirro-Strato-Nimbo = CSN (Civil Services Need).”
ਸਧਾਰਣ ਗਲਤੀਆਂ (5)
| ਗਲਤੀ | ਸਹੀ |
|---|---|
| ਚਿਲਿਕਾ ਏਪੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ | ਓਡੀਸ਼ਾ |
| ਐਵਰੇਸਟ ਸਿਰਫ਼ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਹੈ | ਨੇਪਾਲ-ਚੀਨ ਸਰਹੱਦ |
| ਲੈਟਰਾਈਟ = ਉਪਜਾਊ ਕਾਲੀ | ਬੇਉਪਜਾਊ, ਖਾਦ ਦੀ ਲੋੜ |
| ਕੋਰੀਓਲਿਸ ਧਰੁਵਾਂ ‘ਤੇ ਸਿਫ਼ਰ ਹੈ | ਸਿਰਫ਼ ਭੂਮੱਧ ਰੇਖਾ ‘ਤੇ ਸਿਫ਼ਰ |
| ਪੱਛਮੀ ਹਵਾਵਾਂ ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ | ਪੱਛਮੀ ਹਵਾਵਾਂ ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ |
5 ਤੁਰੰਤ MCQs
ਸਵਾਲ 1
ਕਿਹੜਾ ਪਠਾਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ‘ਖਣਿਜ ਦਿਲ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? A) ਮਾਲਵਾ B) ਚੋਟਾ ਨਾਗਪੁਰ C) ਦੱਖਣੀ D) ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਜਵਾਬ: Bਸਵਾਲ 2
ਇਕੋ ਇੱਕ ਰਾਜ ਜਿੱਥੇ ਤਿੰਨਾਂ ਮਗਰਮੱਛ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ (ਘੜਿਆਲ, ਮੱਗਰ, ਖਾਰਾ-ਪਾਣੀ) ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਹੈ: A) ਓਡੀਸ਼ਾ B) ਐਮ.ਪੀ. C) ਗੁਜਰਾਤ D) ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਜਵਾਬ: Aਸਵਾਲ 3
‘ਡੋਗਰ ਬੈਂਕ’ ਕਿਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ? A) ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ B) ਪੈਸੀਫਿਕ C) ਅਟਲਾਂਟਿਕ D) ਉੱਤਰੀ ਸਮੁੰਦਰ ਜਵਾਬ: Dਸਵਾਲ 4
ਉਹ ਨਦੀ ਜੋ ਡੈਲਟਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦੀ: A) ਮਹਾਨਦੀ B) ਨਰਮਦਾ C) ਗੋਦਾਵਰੀ D) ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜਵਾਬ: Bਸਵਾਲ 5
ਕਿਹੜੀ ਰੇਖਾ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਵੰਡਦੀ ਹੈ? A) ਮੈਕਮੋਹਨ B) ਡੂਰੰਡ C) ਰੈਡਕਲਿਫ D) ਪਾਲਕ ਜਲੜੰਧ ਜਵਾਬ: Bਸੁਧਾਰੋ→ਯਾਦ ਕਰੋ→ਇਮਤਿਹਾਨ ਵਿੱਚ ਚਮਕੋ!
BETA
