मुख्य संकल्पना

१५ सराव बहुपर्यायी प्रश्न

1. स्वतंत्र भारताचे पहिले पंतप्रधान कोण होते? A) सरदार पटेल
   B) सी. राजगोपालाचारी
   C) जवाहरलाल नेहरू
   D) बी. आर. आंबेडकर
   उत्तर: C) जवाहरलाल नेहरू
   उपाय: नेहरू यांनी १५ ऑगस्ट १९४७ रोजी शपथ घेतली.
   शॉर्टकट: “नेहरू = १५-८-४७” (तारीख जुळवा).
   संकल्पना टॅग: पहिले पंतप्रधान

2. पदावर असताना भारतरत्न पुरस्कार मिळालेले एकमेव पंतप्रधान कोण होते? A) इंदिरा गांधी
   B) लाल बहादूर शास्त्री
   C) अटल बिहारी वाजपेयी
   D) राजीव गांधी
   उत्तर: A) इंदिरा गांधी (१९७१)
   उपाय: त्यांच्या दुसऱ्या कार्यकाळात पुरस्कार मिळाला.
   शॉर्टकट: “IG = BR-71” (इंदिरा गांधी, भारतरत्न १९७१).
   संकल्पना टॅग: पुरस्कार

3. ताश्केंत येथे झालेल्या लाल बहादूर शास्त्री यांच्या मृत्यूनंतर पंतप्रधानपदी कोण आले? A) गुलज़ारीलाल नंदा
   B) इंदिरा गांधी
   C) मोरारजी देसाई
   D) चरण सिंग
   उत्तर: B) इंदिरा गांधी
   उपाय: २४ जानेवारी १९६६ रोजी शपथ घेतली.
   शॉर्टकट: “शास्त्री-६६ → इंदिरा-६६” (त्याच वर्षी बदल).
   संकल्पना टॅग: उत्तराधिकार

4. भारताचे पहिले गैर-काँग्रेस पंतप्रधान कोण होते? A) मोरारजी देसाई
   B) व्ही. पी. सिंग
   C) चंद्रशेखर
   D) एच. डी. देवेगौडा
   उत्तर: A) मोरारजी देसाई
   उपाय: जनता पक्षाचे सरकार नेतृत्व (१९७७-७९).
   शॉर्टकट: “मोरारजी = जनता = १९७७” (काँग्रेसची पहिली मोड).
   संकल्पना टॅग: पक्ष बदल

5. पंतप्रधान म्हणून सर्वात लहान कार्यकाळ (१३ दिवस) कोणाचा आहे? A) चंद्रशेखर
   B) अटल बिहारी वाजपेयी
   C) देवेगौडा
   D) आय. के. गुजराल
   उत्तर: B) अटल बिहारी वाजपेयी
   उपाय: मे १९९६, बहुमत सिद्ध करू शकले नाहीत.
   शॉर्टकट: “१३-दिवस वाजपेयी” (तालमेल).
   संकल्पना टॅग: सर्वात लहान कार्यकाळ

6. अविश्वासाचा ठराव हरल्यानंतर राजीनामा देणारे पहिले पंतप्रधान कोण होते? A) व्ही. पी. सिंग
   B) मोरारजी देसाई
   C) अटल बिहारी वाजपेयी
   D) एच. डी. देवेगौडा
   उत्तर: B) मोरारजी देसाई
   उपाय: जुलै १९७९; मतदानापूर्वी राजीनामा दिला.
   शॉर्टकट: “मोरारजी = राजीनामा देणारे पहिले” (पर्यायांमध्ये वर्णक्रमाने पहिले).
   संकल्पना टॅग: अविश्वास

7. १९७१ च्या भारत-पाक युद्धादरम्यान कोण पंतप्रधान होते ज्यामुळे बांग्लादेश निर्माण झाला? A) लाल बहादूर शास्त्री
   B) इंदिरा गांधी
   C) राजीव गांधी
   D) मोरारजी देसाई
   उत्तर: B) इंदिरा गांधी
   उपाय: डिसेंबर १९७१ विजय.
   शॉर्टकट: “IG-71 = बांग्लादेश” (त्याच वर्षी).
   संकल्पना टॅग: युद्ध आणि पंतप्रधान

8. १९६० च्या दशकात “हरित क्रांती” कार्यक्रम सुरू करणारे पंतप्रधान कोण होते? A) नेहरू
   B) शास्त्री
   C) इंदिरा गांधी
   D) राजीव गांधी
   उत्तर: B) लाल बहादूर शास्त्री
   उपाय: “जय जवान, जय किसान” हा घोषणावाक्य त्यांनी दिले.
   शॉर्टकट: “शास्त्री = किसान” (शेतकरी संबंध).
   संकल्पना टॅग: योजना

9. १९८९-९० च्या राष्ट्रीय मोर्चा सरकारचे नेतृत्व कोणी केले? A) व्ही. पी. सिंग
   B) चंद्रशेखर
   C) देवेगौडा
   D) आय. के. गुजराल
   उत्तर: A) व्ही. पी. सिंग
   उपाय: मंडल आयोगाचा अहवाल लागू केला.
   शॉर्टकट: “VP = मंडल-८९” (VP आणि वर्ष).
   संकल्पना टॅग: युतीचा काळ

10. स्वातंत्र्यानंतर (१९४९) जन्मलेले पहिले पंतप्रधान कोण आहेत? A) मनमोहन सिंग
    B) नरेंद्र मोदी
    C) राजीव गांधी
    D) एच. डी. देवेगौडा
    उत्तर: B) नरेंद्र मोदी (जन्म १७ सप्टेंबर १९५०)
    उपाय: यादीतील एकमेव १९४७ नंतर जन्मलेले.
    शॉर्टकट: “मोदी-५०” (५० लक्षात ठेवा).
    संकल्पना टॅग: जन्म वर्ष

11. दोन वेळा थोड्या कालावधीसाठी कार्यवाहू पंतप्रधान कोण होते (१९६४ & १९६६)? A) गुलज़ारीलाल नंदा
    B) चरण सिंग
    C) चंद्रशेखर
    D) आय. के. गुजराल
    उत्तर: A) गुलज़ारीलाल नंदा
    उपाय: नेहरू आणि शास्त्री यांच्या मृत्यूनंतर.
    शॉर्टकट: “नंदा = २-वेळा कार्यवाहू” (N for Number-2).
    संकल्पना टॅग: कार्यवाहू पंतप्रधान

12. “गरीबी हटाओ” हा घोषणावाक्य कोणी दिला? A) नेहरू
    B) इंदिरा गांधी
    C) राजीव गांधी
    D) व्ही. पी. सिंग
    उत्तर: B) इंदिरा गांधी (१९७१ निवडणूक)
    उपाय: दारिद्र्य निर्मूलनावर लक्ष केंद्रित.
    शॉर्टकट: “IG-71 = गरीबी” (G for both).
    संकल्पना टॅग: घोषणावाक्य

13. १९९१ च्या आर्थिक उदारीकरणाच्या अंदाजपत्रकाचे वित्तमंत्री म्हणून कोणी पंतप्रधान नेतृत्व केले? A) पी. व्ही. नरसिंह राव
    B) मनमोहन सिंग
    C) अटल बिहारी वाजपेयी
    D) आय. के. गुजराल
    उत्तर: A) पी. व्ही. नरसिंह राव
    उपाय: पंतप्रधान १९९१-९६; वित्तमंत्री भूमिका प्रत्यायोजित केली परंतु सुधारणा त्यांच्या नेतृत्वाखाली.
    शॉर्टकट: “राव = सुधारणा-९१” (R-R).
    संकल्पना टॅग: आर्थिक सुधारणा

14. मे १९९८ मध्ये भारताने पोखरण-२ अणुचाचण्या केल्या तेव्हा कोण पंतप्रधान होते? A) देवेगौडा
    B) आय. के. गुजराल
    C) अटल बिहारी वाजपेयी
    D) मनमोहन सिंग
    उत्तर: C) अटल बिहारी वाजपेयी
    उपाय: ११-१३ मे १९९८.
    शॉर्टकट: “वाजपेयी-९८ = अणू” (V looks like funnel of blast).
    संकल्पना टॅग: अणुचाचण्या

15. भारताचे पहिले शीख पंतप्रधान: A) मनमोहन सिंग
    B) चरण सिंग
    C) आय. के. गुजराल
    D) देवेगौडा
    उत्तर: A) मनमोहन सिंग (२००४-१४)
    उपाय: १०-वर्षांचा कार्यकाळ.
    शॉर्टकट: “M-सिंग = शीख” (समान शब्द मूळ).
    संकल्पना टॅग: धर्म

गती ट्रिक्स

द्रुत पुनरावलोकन