महत्वाचे शोध आणि शोधक Gk
🚀 महत्त्वाच्या शोध आणि शोधकर्ते – RRB जलद पुनरावलोकन
🔑 टॉप 20 एक-ओळीतील माहिती
- चाक – मेसोपोटेमिया (~इ.स.पू. ३५००) → सर्वात जुना ओळखलेला शोध
- छपाई मशीन – जोहान्स गुटेनबर्ग, १४४०
- भाप इंजिन – जेम्स वॉट, १७६९ (न्यूकमनच्या इंजिनमध्ये सुधारणा)
- लोकोमोटिव्ह – जॉर्ज स्टीफन्सन, १८१४ (“रॉकेट” १८२९)
- टेलिग्राफ – सॅम्युएल मोर्स, १८४४ (पहिला संदेश: “What hath God wrought”)
- टेलिफोन – अलेक्झांडर ग्रॅहॅम बेल, १८७६ (७ मार्च रोजी पेटंट)
- लाइट बल्ब – थॉमस एडिसन, १८७९ (कार्बन फिलामेंट, १३½ तास आयुष्य)
- डिझेल इंजिन – रुडॉल्फ डिझेल, १८९७
- रेडिओ – गुग्लिएल्मो मार्कोनी, १९०१ (पहिला अटलांटिक पार संदेश)
- टेलिव्हिजन – जॉन लॉगी बेर्ड, १९२६ (यांत्रिक टीव्ही)
- पेनिसिलिन – अलेक्झांडर फ्लेमिंग, १९२८
- जेट इंजिन – फ्रँक व्हिटल, १९३७
- संगणक (प्रोग्रामेबल) – कॉनराड झ्यूस, १९४१ (Z3)
- ट्रान्झिस्टर – बार्डीन, ब्रॅटन आणि शॉक्ले, १९४७ (बेल लॅब्ज)
- इंटिग्रेटेड सर्किट – जॅक किल्बी, १९५८
- मायक्रोप्रोसेसर – इंटेल ४००४, १९७१
- WWW – टिम बर्नर्स-ली, १९८९
- ईमेल – रे टॉमलिन्सन, १९७१ (@ चिन्ह)
- मोबाईल फोन – मार्टिन कूपर (मोटोरोला), १९७३
- USB – अजय भट्ट (इंटेल), १९९६ → भारतीय मूळ
📅 शोधांची वेळापत्रक सारणी (माहित असणे आवश्यक तारखा)
| वर्ष | शोध | शोधकर्ता | परीक्षा हायलाइट |
|---|---|---|---|
| 1440 | मुद्रण यंत्र | जे. गुटेनबर्ग | १५वे शतक |
| 1769 | वाफेचे इंजिन (सुधारित) | जेम्स वॉट | १८वे शतक |
| 1876 | टेलिफोन | ए. जी. बेल | शतक +१०० |
| 1879 | विद्युत बल्ब (व्यावहारिक) | टी. एडिसन | १९व्या शतकाचा शेवट |
| 1901 | वायरलेस सिग्नल | मार्कोनी | २०व्या शतकाची सुरुवात |
| 1928 | पेनिसिलिन | ए. फ्लेमिंग | WWII-पूर्व |
| 1947 | ट्रान्झिस्टर | बेल लॅब्सचे तिघे | WWII-नंतर |
| 1971 | मायक्रोप्रोसेसर 4004 | इंटेल | तेच वर्ष ई-मेल |
🇮🇳 भारतीय / भारताशी संबंधित शोधकर्ते
| नाव | शोध/योगदान | वर्ष |
|---|---|---|
| सर जगदीश चंद्र बोस | वायरलेस कोहिरर (रेडिओचा अगदी आधीचा टप्पा) | 1895 |
| सत्येंद्र नाथ बोस | बोसॉन कण (आइनस्टाईनसह) | 1924 |
| सी. व्ही. रामन | रामन परिणाम (१९३० नोबेल) | 1928 |
| डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम | SLV-3, मिसाईल मॅन (शोधकर्ता नव्हे, पण प्रकल्पप्रमुख) | 1980चे दशक |
| अजय भट्ट | USB मानक | 1996 |
🧠 स्मरणशक्ती ट्रिक्स व मेमोनिक्स
- “बेलचा ७६ मध्ये फोन” – टेलिफोन पेटंट १८७६.
- “वॉटची वाफ ६९” – १७६९ → वाफेचे इंजिन.
- “फ्लेमिंगचा बुरशीचा २८” – पेनिसिलिन १९२८.
- “मार्कोनीचे १९०१ मध्ये पत्र सागर पार” – पहिले अटलांटिक वायरलेस.
- “किल्बीचा चिप ५८” – IC → “K-58” मिसाईलसारखे नाव लक्षात ठेवा.
- “४००४ हे ७१ मध्ये” – ४-अंकी प्रोसेसर १९७१ मध्ये (इंटेल).
🚂 रेल्वे-विशिष्ट शोध
| वस्तू | शोधकर्ता / कंपनी | वर्ष |
|---|---|---|
| स्टीम लोकोमोटिव | जॉर्ज स्टीफेन्सन | 1814 |
| डिझेल लोकोमोटिव | रुडॉल्फ डिझेल + जीएम ईएमडी | 1920 चे दशक |
| इलेक्ट्रिक लोकोमोटिव | वर्नर वॉन सीमेन्स | 1879 (बर्लिन) |
| एअर-ब्रेक | जॉर्ज वेस्टिंगहाऊस | 1869 |
| जॅनी कपलर | एली जॅनी | 1873 (भारतीय रेल्वेत वापरले जाते) |
📌 त्वरीत 4-बिंदू सारांश
- 15वे शतक → मुद्रण (गुटेनबर्ग)
- 18वे शतक → स्टीम (वॉट)
- 19वे शतक → फोन-बल्ब-ट्रेन त्रिकूट (बेल, एडिसन, डिझेल)
- 20वे शतक → ट्रान्झिस्टर-आयसी-इंटरनेट (बेल लॅब्स, किल्बी, बर्नर्स-ली)
🔍 10 संभाव्य आरआरबी परीक्षा प्रश्न (क्लिक करा)
-
स्टीम इंजिनचा (सुधारित आवृत्ती) शोध कोणी लावला?
→ जेम्स वॉट (1769) -
टेलिफोनचा पेटंट कोणत्या वर्षी घेतला गेला?
→ 1876 -
“वर्ल्ड वाइड वेबचे जनक” कोणाला म्हणतात?
→ टिम बर्नर्स-ली -
यूएसबी मानकाचा सह-शोध लावणारा भारतीय वंशाचा शास्त्रज्ञ कोण आहे?
→ अजय भट्ट -
पहिल्या यशस्वी अँटिबायोटिक पेनिसिलिनचा शोध कोणत्या वर्षी लागला?
→ 1928 -
प्रसिद्ध स्टीम लोकोमोटिव “रॉकेट” कोणी बनवले?
→ जॉर्ज स्टीफेन्सन -
रामन परिणामाचा शोध पेनिसिलिनच्या शोधाच्या वर्षी लागला; ते वर्ष कोणते?
→ 1928 -
इंटेल 4004, पहिला व्यावसायिक मायक्रोप्रोसेसर, कधी आला?
→ 1971 -
ईमेल पत्त्यांमधील @ चिन्ह सर्वप्रथम कोणी वापरले?
→ रे टॉमलिनसन
१०. जोडी जुळवा: डिझेल इंजिन – रुडॉल्फ डिझेल; प्रिंटिंग प्रेस – ?
→ जोहानेस गुटेनबर्ग
🎯 शेवटच्या दिवसाचा मंत्र:
“६९-वॅट-स्टीम, ७६-बेल-फोन, २८-फ्लेमिंग-फंगस, ७१-इंटेल-ईमेल” – तीन वेळा म्हणा आणि झोपा!
BETA
