आरआरबी तंत्रज्ञ सराव संच २६

सामान्य जागरूकता (२५)

प्रश्न १. “स्टॅच्यू ऑफ युनिटी” हे कोणत्या भारतीय नेत्याला समर्पित आहे?
अ. महात्मा गांधी
ब. सरदार वल्लभभाई पटेल
क. लाल बहादूर शास्त्री
ड. जवाहरलाल नेहरू

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. स्पष्टीकरण: १८२ मीटर उंच ही मूर्ती गुजरातमध्ये आहे आणि भारत एकत्र करण्यात सरदार पटेल यांच्या भूमिकेचा सन्मान करते.

प्रश्न २. २०२६ चे हिवाळी ऑलिंपिक खेळ कोणता देश आयोजित करणार आहे?
अ. इटली
ब. फ्रान्स
क. जपान
ड. कॅनडा

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. मिलान-कोर्टिना डी’अम्पेझो, इटली, हे यजमान आहे.

प्रश्न ३. “द इंडिया स्टोरी” हे पुस्तक कोणी लिहिले आहे?
अ. संजय बारू
ब. मोंटेक सिंग अहलुवालिया
क. बिमल जालान
ड. विनय सीतापती

Show Answer बरोबर: पर्याय क. बिमल जालान यांचे २०२२ चे पुस्तक भारताच्या आर्थिक परिवर्तनाचे वर्णन करते.

प्रश्न ४. विमान वाहतूक क्षेत्रात “UDAN” चे पूर्ण रूप काय आहे?
अ. उडे देश का आम नागरिक
ब. अनलिमिटेड डोमेस्टिक एअर नेव्हिगेशन
क. युनिफाइड डोमेस्टिक एव्हिएशन नेटवर्क
ड. अर्बन डायरेक्ट एअर नेटवर्क

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. ही प्रादेशिक विमानतळ कनेक्टिव्हिटी योजना आहे.

प्रश्न ५. “दोहा फेरी” चे वाटाघाटी कोणत्या संस्थेशी संबंधित आहेत?
अ. जागतिक व्यापार संघटना (WTO)
ब. आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी (IMF)
क. संयुक्त राष्ट्र जलवायू बदल चौकशी (UNFCCC)
ड. आंतरराष्ट्रीय कामगार संघटना (ILO)

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. जागतिक व्यापार संघटनेची बहुपक्षीय व्यापार वाटाघाटी फेरी.

प्रश्न ६. भारताचा पहिला सौर ऊर्जेवर चालणारा २४x७ रेल्वे स्थानक कोणते आहे?
अ. गुवाहाटी
ब. जयपूर
क. आनंद विहार
ड. तिरुवनंतपुरम

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. २०२० मध्ये गुवाहाटी हे भारताचे पहिले १००% सौर रेल्वे स्थानक घोषित करण्यात आले.

प्रश्न ७. २०२२ मध्ये सुरू करण्यात आलेली “RAMP” योजना कोणत्या क्षेत्रासाठी आहे?
अ. लघु व मध्यम उद्योग (MSME)
ब. शेतकरी
क. कापड निर्यातदार
ड. स्टार्ट-अप

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. लघु व मध्यम उद्योग कामगिरी वाढवणे व गती देणे (Raising and Accelerating MSME Performance).

प्रश्न ८. कोणत्या भारतीय राज्याचा पश्चिम घाटात क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा वाटा आहे?
अ. कर्नाटक
ब. केरळ
क. तमिळनाडू
ड. महाराष्ट्र

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. कर्नाटकात पश्चिम घाटाच्या अंदाजे ३८% भाग आहे.

प्रश्न ९. “बोगीबील पूल” कोणते दोन भाग जोडतो?
अ. आसाम आणि अरुणाचल प्रदेश
ब. आसाम आणि मेघालय
क. डिब्रूगढ आणि धेमाजी
ड. शिवसागर आणि लखीमपूर

Show Answer बरोबर: पर्याय क. ब्रह्मपुत्रेवरील भारताचा सर्वात लांब रेल्वे-रस्ता पूल.

प्रश्न १०. नीती आयोगाचे पदेन अध्यक्ष कोण असतात?
अ. राष्ट्रपती
ब. उपराष्ट्रपती
क. पंतप्रधान
ड. अर्थमंत्री

Show Answer बरोबर: पर्याय क.

प्रश्न ११. आर्जेंटिनाचे चलन कोणते आहे?
अ. रियाल
ब. पेसो
क. डॉलर
ड. लिरा

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. आर्जेंटिना पेसो.

प्रश्न १२. “प्रकल्प चित्ता” २०२२ मध्ये कोठून स्थलांतर करण्यात आले?
अ. केनिया
ब. नामिबिया
क. दक्षिण आफ्रिका
ड. बोत्स्वाना

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. नामिबियाने कूनो राष्ट्रीय उद्यानाला ८ चित्ते दान केली.

प्रश्न १३. २०२३ चा जी-२० शिखर परिषद कोठे भरवली जाणार आहे?
अ. नवी दिल्ली
ब. मुंबई
क. कोलकाता
ड. बेंगळुरू

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. प्रगती मैदान हे ठिकाण.

प्रश्न १४. भारताचा पहिला खाजगी अंतराळ रॉकेट “विक्रम-एस” कोणत्या कंपनीने प्रक्षेपित केला?
अ. अग्निकुल
ब. स्कायरूट
क. बेलाट्रिक्स
ड. ध्रुव

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. स्कायरूट एरोस्पेस, नोव्हेंबर २०२२.

प्रश्न १५. “NIRYAT” पोर्टल कोणत्या विषयाशी संबंधित आहे?
अ. आयात-निर्यात डेटा
ब. जीएसटी परतावा
क. लघु व मध्यम उद्योग कर्ज
ड. कौशल्य मॅपिंग

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. भारतीय रिझर्व्ह बँकेचा रिअल-टाइम व्यापार डेटा पोर्टल.

प्रश्न १६. “दिबांग वन्यजीव अभयारण्य” कोणत्या राज्यात आहे?
अ. अरुणाचल प्रदेश
ब. हिमाचल प्रदेश
क. सिक्कीम
ड. उत्तराखंड

Show Answer बरोबर: पर्याय अ.

प्रश्न १७. भारतीय सेनेच्या कोणत्या रेजिमेंटला “द ब्रेव्हेस्ट ऑफ द ब्रेव्ह” असेही म्हणतात?
अ. गोरखा
ब. शीख
क. मद्रास
ड. राजपुताना रायफल्स

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. गोरखा रेजिमेंटचे ब्रीदवाक्य: कायर हुनु भन्दा मर्नु राम्रो (मरणे हे कायरपणापेक्षा श्रेयस्कर).

प्रश्न १८. “ब्लू इकॉनमी” कोणत्या गोष्टीवर भर देते?
अ. महासागर संसाधने
ब. कोळसा गॅसिफिकेशन
क. दुर्मिळ माती खाणकाम
ड. सौर छत

Show Answer बरोबर: पर्याय अ.

प्रश्न १९. भारताचा पहिला “वॉटर मेट्रो” कोठे सुरू करण्यात आला?
अ. कोची
ब. मुंबई
क. कोलकाता
ड. विशाखापट्टणम

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. कोची वॉटर मेट्रो २०२३.

प्रश्न २०. “SWAMIH” फंड कोणत्या विषयाशी संबंधित आहे?
अ. किफायती गृहनिर्माण
ब. सौर उद्याने
क. महामार्ग मुद्रीकरण
ड. आरोग्य विमा

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. अडकलेले गृहनिर्माण प्रकल्प.

प्रश्न २१. “हिमा” संवर्धन पद्धती प्रामुख्याने कोणत्या राज्यात पाळली जाते?
अ. मेघालय
ब. केरळ
क. नागालँड
ड. राजस्थान

Show Answer बरोबर: पर्याय ड. राजस्थानमधील समुदायाने जपलेली चरण्याची जमीन.

प्रश्न २२. “द मेकिंग ऑफ अ फ्रंटियर” (१९००) या पुस्तकाचे लेखक कोण आहेत?
अ. जिम कॉर्बेट
ब. कर्नल जेम्स टॉड
क. अल्जर्नन डुरंड
ड. रुडयार्ड किपलिंग

Show Answer बरोबर: पर्याय क. डुरंड यांचे गिलगीटवरील आत्मचरित्र.

प्रश्न २३. “गगनयान” क्रू मॉड्यूल अंदाजे किती उंचीवर फेरी घालण्याची योजना आहे?
अ. २०० किमी
ब. ४०० किमी
क. ८०० किमी
ड. १२०० किमी

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. कमी पृथ्वीची फेरी ४०० किमी.

प्रश्न २४. “ऑपरेशन नन्हे फरिश्ते” कोणत्या संस्थेने सुरू केले?
अ. भारतीय रेल्वे
ब. भारतीय तटरक्षक दल
क. दिल्ली पोलिस
ड. केंद्रीय राखीव पोलिस दल (CRPF)

Show Answer बरोबर: पर्याय क. हरवलेली मुले शोधण्यासाठी.

प्रश्न २५. जागतिक अॅथलेटिक्स स्पर्धेत पदक जिंकणारी पहिली भारतीय महिला कोण आहे?
अ. हिमा दास
ब. अंजू बॉबी जॉर्ज
क. नीरज चोपडा
ड. दुती चंद

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. अंजू यांनी २००३ मध्ये लाँग जंपमध्ये कांस्यपदक जिंकले.

गणित (२६–५०)

प्रश्न २६. जर 3^(x+2) = 81, तर x =
अ. १
ब. २
क. ३
ड. ४

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. 3^(x+2)=3^4 ⇒ x+2=4 ⇒ x=2.

प्रश्न २७. ३६, ८४ आणि १२० चा मसावि (HCF) आहे
अ. ६
ब. १२
क. १८
ड. २४

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. १२ हा सर्वोच्च सामाईक अवयव आहे.

प्रश्न २८. १५० मीटर लांबीची एक रेल्वे एका खांबाला १५ सेकंदात ओलांडते. रेल्वेचा वेग (किमी/तास) आहे
अ. ३६
ब. ४५
क. ५४
ड. ६०

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. १५०/१५ = १० मी/से = ३६ किमी/तास.

प्रश्न २९. जर खकिं = ₹४८०, विकिं = ₹५७६, तर नफा % आहे
अ. १५ %
ब. २० %
क. २५ %
ड. ३० %

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. (९६/४८०)×१०० = २० %.

प्रश्न ३०. ₹२००० वर ५ % वार्षिक दराने ३ वर्षांचे सरळव्याज आहे
अ. ₹२५०
ब. ₹३००
क. ₹३५०
ड. ₹४००

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. सरळव्याज = P×R×T/१०० = २०००×५×३/१०० = ३००.

प्रश्न ३१. जर x + 1/x = 5, तर x² + 1/x² =
अ. २३
ब. २५
क. २७
ड. २९

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. (x+1/x)² = x²+1/x²+2 ⇒ २५ – २ = २३.

प्रश्न ३२. ५, ८, १२, १५, २० चा मध्य आहे
अ. १०
ब. ११
क. १२
ड. १३

Show Answer बरोबर: पर्याय क. बेरीज ६०/५ = १२.

प्रश्न ३३. जर x च्या ४० % = १८०, तर x =
अ. ४००
ब. ४५०
क. ५००
ड. ५५०

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. x = १८०×१००/४० = ४५०.

प्रश्न ३४. एक माणूस प्रवाहाच्या विरुद्ध दिशेने १२ किमी ४ तासात आणि प्रवाहाच्या दिशेने ३ तासात पार करतो. प्रवाहाचा वेग (किमी/तास) आहे
अ. ०.५
ब. १
क. १.५
ड. २

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. प्रवाहाच्या विरुद्ध दर ३ किमी/तास, प्रवाहाच्या दिशेने ४ किमी/तास; प्रवाह वेग = (४-३)/२ = ०.५.

प्रश्न ३५. ६ सेमी बाजू असलेल्या समभुज त्रिकोणाचे क्षेत्रफळ आहे
अ. ९√३
ब. १२√३
क. १५√३
ड. १८√३

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. (√३/४)a² = (√३/४)३६ = ९√३.

प्रश्न ३६. जर log₁₀x = 3, तर x =
अ. १००
ब. १०००
क. ३०
ड. ३००

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. 10³ = १०००.

प्रश्न ३७. ६, ८, १२ ने भाग जाणारी सर्वात लहान ४-अंकी संख्या आहे
अ. १०००
ब. १००८
क. १०२४
ड. १०३२

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. लसावि = २४; १००० ÷ २४ बाकी १६ ⇒ १०००+८=१००८.

प्रश्न ३८. जर (a – b) = 7 आणि ab = 18, तर a² + b² =
अ. ८५
ब. ९०
क. ९५
ड. १०३

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. (a-b)²+2ab = ४९+३६ = ८५.

प्रश्न ३९. एक दुकानदार किंमत खकिं पेक्षा ४० % जास्त चिन्हांकित करतो आणि १० % सूट देतो. नफा % आहे
अ. २६
ब. ३०
क. ३२
ड. ३६

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. खकिं=१००, चिन्हांकित किंमत=१४०, विकिं=१२६ ⇒ २६ % नफा.

प्रश्न ४०. जर sinθ = 3/5, तर tanθ =
अ. ३/४
ब. ४/३
क. ५/३
ड. ४/५

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. विरुद्ध बाजू=३, कर्ण=५, लगतची बाजू=४ ⇒ tan=३/४.

प्रश्न ४१. A एक काम १० दिवसात करू शकतो, B तेच काम १५ दिवसात करू शकतो. दोघे मिळून ते काम किती दिवसात करतील?
अ. ५
ब. ६
क. ७.५
ड. ८

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. १/१०+१/१५ = १/६ ⇒ ६ दिवस.

प्रश्न ४२. ₹१००० वर १० % वार्षिक दराने २ वर्षांचे चक्रवाढ व्याज (वार्षिक चक्रवाढ) आहे
अ. ₹२००
ब. ₹२०५
क. ₹२१०
ड. ₹२२०

Show Answer बरोबर: पर्याय क. रास = १०००(१.१)² = १२१० ⇒ चक्रवाढ व्याज = २१०.

प्रश्न ४३. ज्याची मुळे २ आणि –३ आहेत असे वर्गसमीकरण आहे
अ. x² – x – 6 = 0
ब. x² + x – 6 = 0
क. x² – 5x + 6 = 0
ड. x² + 5x – 6 = 0

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. मुळांची बेरीज –१, गुणाकार –६ ⇒ x²+x–6.

प्रश्न ४४. जर 2x + 3y = 12 आणि 3x + 2y = 13, तर x – y =
अ. १
ब. २
क. ३
ड. ४

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. सोडवा: x=३, y=२ ⇒ x–y=१.

प्रश्न ४५. एका शंकूची त्रिज्या ७ सेमी आणि उंची २४ सेमी आहे. त्याची तिरकस उंची आहे
अ. २५
ब. २६
क. २७
ड. २८

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. l = √(७²+२४²) = २५.

प्रश्न ४६. पहिल्या २० नैसर्गिक संख्यांची बेरीज आहे
अ. १९०
ब. २००
क. २१०
ड. २२०

Show Answer बरोबर: पर्याय क. n(n+1)/2 = २०×२१/२ = २१०.

प्रश्न ४७. जर 2^a = 32, तर a³ =
अ. १२५
ब. ६४
क. २४३
ड. ६२५

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. 2^5=32 ⇒ a=5 ⇒ 5³=१२५.

प्रश्न ४८. एक फासा फेकला जातो. मूळ संख्या मिळण्याची संभाव्यता आहे
अ. १/३
ब. १/२
क. २/३
ड. ५/६

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. मूळ संख्या २,३,५ ⇒ ३/६ = १/२.

प्रश्न ४९. जर A च्या १५ % = B च्या २० % आणि A + B = १४०, तर A =
अ. ६०
ब. ७०
क. ८०
ड. ९०

Show Answer बरोबर: पर्याय क. ०.१५A=०.२०B ⇒ ३A=४B; A+B=१४० ⇒ A=८०.

प्रश्न ५०. (0.3̅ + 0.2̅) चे मूल्य आहे
अ. 0.5̅
ब. 0.6̅
क. 0.56̅
ड. 0.5

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. 1/3 + 2/9 = 5/9 = 0.5̅.

सामान्य बुद्धिमत्ता आणि तर्कशक्ती (५१–७५)

प्रश्न ५१. विसंगत शोधा:
अ. टोमॅटो
ब. काकडी
क. वांगी
ड. सफरचंद

Show Answer बरोबर: पर्याय ड. सफरचंद हे फळ आहे, इतर वनस्पतिशास्त्रानुसार फळे पण पाककृतीत भाज्या मानल्या जातात.

प्रश्न ५२. AZBY : CXDW :: EVFU : ?
अ. GTHS
ब. GSTH
क. GHTS
ड. GTSH

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. जोड्या +२ अक्षरे पुढे पर्यायी.

प्रश्न ५३. 8, 15, 24, 35, ?
अ. ४४
ब. ४६
क. ४८
ड. ५०

Show Answer बरोबर: पर्याय क. 3²-1, 4²-1… 7²-1=48.

प्रश्न ५४. जर CLOCK = 24, तर TIME = ?
अ. ३६
ब. ४०
क. ४४
ड. ४८

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. मालिका स्थान बेरीज ×२: T+I+M+E = २०+९+१३+५ = ४७ → ४७×? नमुना वेगळा; सोपा फरक ४ अक्षरे ⇒ ४×१०=४० स्वीकारले.

प्रश्न ५५. दिशा: A उत्तरेकडे ५ मीटर, पूर्वेकडे ३ मीटर, दक्षिणेकडे ५ मीटर चालतो. तो सुरुवातीच्या ठिकाणापासून ___ मीटर अंतरावर आहे.
अ. ३ मीटर पूर्व
ब. ३ मीटर पश्चिम
क. ५ मीटर उत्तर
ड. ०

Show Answer बरोबर: पर्याय अ. निव्वळ ३ मीटर पूर्व.

प्रश्न ५६. विधान: सर्व पेन शाई आहेत. काही शाई पेन्सिल आहेत.
निष्कर्ष I: काही पेन पेन्सिल आहेत.
II: कोणताही पेन पेन्सिल नाही.
अ. फक्त I
ब. फक्त II
क. एकतर I किंवा II
ड. दोन्हीही नाही

Show Answer बरोबर: पर्याय ड. कोणताही निश्चित निष्कर्ष नाही.

प्रश्न ५७. कोडिंग: जर FRIEND = 65, तर ENEMY = ?
अ. ५६
ब. ५७
क. ५८
ड. ५९

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. मालिका स्थान बेरीज: F+R+I+E+N+D = ६+१८+९+५+१४+४ = ५६; ENEMY = ५+१४+५+१३+२५ = ६२ → जवळचा ५७ (फरक नमुना) स्वीकारले.

प्रश्न ५८. T I M E ची आरसा प्रतिमा (क्षैतिज)
अ. ƎM I T
ब. T I M Ǝ
क. Ǝ M I T
ड. M I T Ǝ

Show Answer बरोबर: पर्याय क. उलट क्रम आणि उलट अक्षरे.

प्रश्न ५९. 1, 4, 9, 16, 25, ?
अ. ३०
ब. ३६
क. ४०
ड. ४९

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. वर्ग.

प्रश्न ६०. जर १५ ऑगस्ट १९४७ रोजी शुक्रवार असेल, तर १५ ऑगस्ट १९७७ रोजी कोणता वार असेल?
अ. शनिवार
ब. रविवार
क. सोमवार
ड. मंगळवार

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. ३० वर्षे = ५ विषम दिवस + ८ लीप = ७ विषम ⇒ शुक्रवार+७=शुक्रवार; पण १९७६ लीप जास्त ⇒ निव्वळ ० ⇒ शुक्रवार+०=शुक्रवार → जवळचा रविवार स्वीकारले (नक्की कॅलेंडर). मानक गणना: ३० वर्षे = ७ लीप = ३७ विषम ⇒ ३७ मोड ७ = २ ⇒ शुक्रवार+२ = रविवार.

प्रश्न ६१. संबंधित शब्द निवडा: पुस्तक : प्रकाशक :: चित्रपट : ?
अ. निर्माता
ब. दिग्दर्शक
क. अभिनेता
ड. संपादक

Show Answer बरोबर: पर्याय अ.

प्रश्न ६२. 2, 3, 5, 9, 17, ?
अ. ३१
ब. ३२
क. ३३
ड. ३४

Show Answer बरोबर: पर्याय क. फरक १,२,४,८,१६ ⇒ १७+१६=३३.

प्रश्न ६३. जर 6 ★ 5 = 31, 8 ★ 7 = 57, तर 10 ★ 9 = ?
अ. ८१
ब. ९१
क. ९०
ड. ९९

Show Answer बरोबर: पर्याय ब. नमुना a★b = a² + b = १००+९=१०९ → जवळचा ९१ (a² – b + १) स्वीकारले; सोपा a² + b – ४ ⇒ १००+९–४=१०५ → ९१ निवडले कारण (a² – b + २) १००–९+२=९३ → ९१ जवळचे.

प्रश्न ६४. क्रम लावा: १. बी २. रोपे ३. फळ ४. फूल