ਸਥਿਰ ਜੀ.ਕੇ. ਸੰਗ੍ਰਹਿ

ਸਟੈਟਿਕ ਜੀਕੇ – ਮਾਸਟਰ ਰਿਵੀਜ਼ਨ ਸ਼ੀਟ (ਆਰਆਰਬੀ ਐਨਟੀਪੀਸੀ/ਗਰੁੱਪ-ਡੀ/ਏਐਲਪੀ)
60 ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਰਿਵਾਈਜ਼ ਕਰੋ ਐਡੀਸ਼ਨ


SECTION-1 : CORE CONCEPTS – TOP 30

  1. ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਨਦੀ → ਗੰਗਾ (ਕੁੱਲ 2525 ਕਿਮੀ; ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ)
  2. ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਚੋਟੀ → ਕਾਂਗਚੇਨਜੁੰਗਾ (8,586 ਮੀ; ਭਾਰਤ)
  3. ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਜ (ਖੇਤਰਫਲ) → ਰਾਜਸਥਾਨ
  4. ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਰਾਜ (ਖੇਤਰਫਲ) → ਗੋਆ
  5. ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਰਾਜ → ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
  6. ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲਾ ਰਾਜ → ਸਿੱਕਿਮ
  7. ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸਾਖਰਤਾ ਵਾਲਾ ਰਾਜ → ਕੇਰਲਾ (96.2 %)
  8. ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ ਵਾਲਾ ਰਾਜ → ਹਰਿਆਣਾ
  9. ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਤਟਰੇਖਾ → ਗੁਜਰਾਤ
  10. ਕਰਕ ਰੇਖਾ ਜਿਹਨਾਂ ਰਾਜਾਂ ਰਾਹੀਂ ਲੰਘਦੀ ਹੈ → 8 ਰਾਜ (ਗੁਜ-ਰਾਜ-ਐਮਪੀ-ਸੀਜੀ-ਝਾਰ-ਡਬਲਯੂਬੀ-ਟ੍ਰਿਪੁਰਾ-ਮਣਿਪੁਰ)
  11. ਸਭ ਤੋਂ ਦੱਖਣੀ ਬਿੰਦੂ → ਇੰਦਰਾ ਪੁਆਇੰਟ (ਗ੍ਰੇਟ ਨਿਕੋਬਾਰ)
  12. ਸਭ ਤੋਂ ਪੱਛਮੀ ਬਿੰਦੂ → ਗੁਹਾਰ ਮੋਟੀ (ਗੁਜਰਾਤ)
  13. ਸਭ ਤੋਂ ਪੂਰਬੀ ਬਿੰਦੂ → ਕਿਬਿਥੂ (ਅਰੁਣਾਚਲ)
  14. ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਰੀ ਬਿੰਦੂ → ਇੰਦਰਾ ਕੋਲ (ਲੱਦਾਖ)
  15. ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਕੋ ਇਕ ਸਰਗਰਮ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ → ਬੈਰਨ ਆਇਲੈਂਡ (ਅੰਡਮਾਨ)
  16. ਭਾਰਤ ਦੀ ਇਕੋ ਇਕ ਕੋਰਲ ਰੀਫ → ਲਕਸ਼ਦੀਪ
  17. ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਤਨ ਪਹਾੜੀ ਲੜੀ → ਅਰਾਵਲੀ
  18. ਸਭ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਪਹਾੜੀ ਲੜੀ → ਹਿਮਾਲਿਆ
  19. ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਝਰਨਾ → ਕੁੰਚੀਕਲ (ਕਰਨਾਟਕ, 455 ਮੀ)
  20. ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰੇਗਿਸਥਾਨ → ਥਾਰ (ਰਾਜਸਥਾਨ)
  21. ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ (ਮਿੱਠਾ ਪਾਣੀ) → ਵੂਲਰ (ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ)
  22. ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਲੂਣੀ ਝੀਲ → ਚਿਲਿਕਾ (ਓਡੀਸ਼ਾ)
  23. ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ਾਹ ਰਾਹ → ਐਨਐਚ-44 (ਸ਼੍ਰੀਨਗਰ-ਕਨਿਆਕੁਮਾਰੀ)
  24. ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਰੇਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ → ਹੁਬਲੀ (ਕਰਨਾਟਕ)
  25. ਯੂਨੈਸਕੋ ਵਿਰਾਸਤ ਰੇਲਵੇ → ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਹਿਮਾਲਿਆਨ (ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ)
  26. ਪਹਿਲਾ ਬਾਇਓਸਫੀਅਰ ਰਿਜ਼ਰਵ → ਨੀਲਗਿਰੀ (1986)
  27. ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਲਰ-ਚਾਲਿਤ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ → ਕੋਚੀ (ਕੇਰਲਾ)
  28. ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਾਰਬਨ-ਨਿਊਟਰਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ → ਮਾਜੁਲੀ (ਅਸਾਮ)
  29. ਪਹਿਲਾ ਰਾਜ ਜਿਸ ਨੇ ਜੀਐਸਟੀ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ → ਅਸਾਮ (ਰੋਲ-ਆਊਟ ਰਾਤ 30-6-2017)
  30. ਆਖਰੀ ਰਾਜ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਬਣਿਆ → ਲੱਦਾਖ (31-10-2019)

SECTION-2 : ਫਾਰਮੂਲੇ ਅਤੇ ਸ਼ਾਰਟਕਟ

A. ਜਨਗਣਨਾ
ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ = (ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ / ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ) × 1000
ਸਾਖਰਤਾ = (ਸਾਖਰ ਜਨਸੰਖਿਆ / ਕੁੱਲ ਜਨਸੰਖਿਆ ≥ 7 ਸਾਲ) × 100

B. ਸੰਸਦ
ਲੋਕ ਸਭਾ ਸੰਖਿਆ = 543 ਚੁਣੇ ਹੋਏ + 2 ਨਾਮਜ਼ਦ = 545
ਰਾਜ ਸਭਾ ਸੰਖਿਆ = 238 ਚੁਣੇ ਹੋਏ + 12 ਨਾਮਜ਼ਦ = 250
ਕੋਰਮ ਲੋਕ ਸਭਾ/ਰਾਜ ਸਭਾ = ਕੁੱਲ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਦਾ 1/10

C. ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਅਨੁਛੇਦ
ਮੂਲ ਅਧਿਕਾਰ = ਅਨੁਛੇਦ 12-35
DPSP = ਅਨੁਛੇਦ 36-51
ਮੂਲ ਕਰਤੱਬ = ਅਨੁਛੇਦ 51A (10+11=21 ਕਰਤੱਬ)

D. ਟਾਈਮ-ਜ਼ੋਨ ਟ੍ਰਿਕ
ਭਾਰਤ = UTC + 5:30 → ਯਾਦ ਰੱਖੋ “ਚਾਹ 5-30 ‘ਤੇ”

E. ਰਾਜ-ਸਿਰਜਣਾ ਟ੍ਰਿਕ
“H B J N M T C G A S” → 9 ਰਾਜ 2000-2014 (H=ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ 1-11-2000 … S=ਤੇਲੰਗਾਨਾ 2-6-2014)


SECTION-3 : 50 MUST-KNOW FACTS

  1. ਭਾਰਤ ਖੇਤਰਫਲ ਵਿੱਚ 7ਵੇਂ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ, ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ 2ਵੇਂ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਹੈ
  2. ਭੂ-ਸਰਹੱਦ = 15,200 ਕਿਮੀ; ਤਟਰੇਖਾ = 7,516.6 ਕਿਮੀ
  3. ਮਿਆਰੀ ਰੇਖਾ = 82°30′E (IST ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ)
  4. ਗੰਗਾ-ਜਮੁਨਾ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉਪਜਾਊ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ
  5. ਲੈਟਰਾਈਟ ਮਿੱਟੀ ਲੋਹੇ-ਆਕਸਾਈਡ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ → ਕੱਟ-ਈਟ
  6. ਕਾਲੀ ਮਿੱਟੀ = ਕਪਾਹ + ਰੇਗੁਰ → ਡੈਕਨ ਟ੍ਰੈਪ
  7. ਲਾਲ ਮਿੱਟੀ = N ਵਿੱਚ ਕਮੀ, K ਅਤੇ Fe ਵਿੱਚ ਭਰਪੂਰ
  8. ਜੰਗਲ ਢੱਕਣ = 21.71 % (ISFR 2021)
  9. ਮੈਂਗਰੋਵ ਢੱਕਣ = 4,992 ਕਿਮੀ² (ਸੁੰਦਰਬਨ 43 %)
  10. ਉਸ਼ਣਕਟਿਬੰਧੀ ਵਣ-ਅਧਿਕ → ਅੰਡਮਾਨ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਘਾਟੀਆਂ
  11. ਮਹੋਗਨੀ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਵੁੱਡ → ਸਦਾਬਹਾਰ ਕਿਸਮਾਂ
  12. ਸੁੰਦਰੀ ਰੁੱਖ → ਸੁੰਦਰਬਨ (ਨਾਮ ਦਾ ਸਰੋਤ)
  13. ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਟਾਈਗਰ → 1973; ਟਾਈਗਰ-ਰਾਜ → MP (526)
  14. ਸਿੰਘ → ਸਿਰਫ਼ ਗਿਰ (ਗੁਜਰਾਤ); ਲਾਇਨ-ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ → 1972
  15. ਹਾਥੀ → ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ (6,049)
  16. ਇੱਕ-ਸਿੰਗਾ ਗੈਂਡਾ → ਕਾਜ਼ੀਰੰਗਾ (ਅਸਾਮ)
  17. ਜੰਗਲੀ ਗਧਾ ਅਭਿਆਰਣ → ਲਿਟਲ ਰਣ (ਗੁਜਰਾਤ)
  18. ਲੋਕਟਕ ਝੀਲ → ਸਿਰਫ਼ ਤੈਰਦਾ ਪਾਰਕ (ਕੇਇਬੁਲ ਲਮਜਾਓ)
  19. ਸੰਭਰ ਝੀਲ → ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਲੂਣੀ (ਰਾਜ)
  20. ਪੁਲਿਕਾਟ ਝੀਲ → ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਲੈਗੂਨ (AP-TN)
  21. ਤੁੰਗਭਦਰਾ → ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਸਹਾਇਕ ਨਦੀ
  22. ਰਿਹੰਦ → ਸੋਨ ਦੀ ਸਹਾਇਕ → ਗੰਗਾ
  23. ਸਿੰਧੂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ → ਮਾਨਸਰੋਵਰ (ਤਿਬਤ)
  24. ਬ੍ਰਹਮਪੁੱਤਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ → ਅਰੁਣਾਚਲ (ਨਾਮ ਸਿਆੰਗ)
  25. ਨਰਮਦਾ ਅਤੇ ਤਾਪੀ → ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਰਿਫਟ ਘਾਟੀਆਂ
  26. ਮਹਾਨਦੀ ਡੈਲਟਾ → “ਚੌਲ ਦਾ ਕਟੋਰਾ” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ
  27. ਤੇਹਰੀ ਡੈਮ → ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ (260 ਮੀ) ਭਾਗੀਰਥੀ ‘ਤੇ
  28. ਹੀਰਾਕੁਡ → ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਡੈਮ (ਮਹਾਨਦੀ)
  29. ਨਾਗਾਰਜੁਨ ਸਾਗਰ → ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ; ਭਾਕੜਾ → ਸਤਲੁਜ
  30. ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨਹਿਰ → ਹਰੀਕੇ (ਪੰਜਾਬ) ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ → ਰਾਜਸਥਾਨ
  31. ਰਬੀ ਫਸਲ → ਅਕਤੂਬਰ-ਦਸੰਬਰ ਬੀਜ, ਅਪ੍ਰੈਲ-ਮਈ ਕਟਾਈ
  32. ਖਰੀਫ਼ ਫਸਲ → ਜੂਨ-ਜੁਲਾਈ ਬੀਜ, ਅਕਤੂਬਰ-ਨਵੰਬਰ ਕਟਾਈ
  33. ਜ਼ੈਦ ਫਸਲ → ਮਾਰਚ-ਜੂਨ (ਤਰਬੂਜ, ਖੀਰਾ)
  34. ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਣਕ ਉਤਪਾਦਕ → UP; ਚੌਲ → WB
  35. “ਸੁਨਹਿਰੀ ਰੇਸ਼ਾ” → ਜੂਟ; “ਸਫੇਦ ਸੋਨਾ” → ਕਪਾਹ
  36. ICAR → 1929; ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ → ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ
  37. ਹਰੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ → 1967-78; ਪਿਤਾ → M.S. ਸਵਾਮੀਨਾਥਨ
  38. ਪੀਲੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ → ਤਿਲਹਣ; ਨੀਲੀ → ਮੱਛੀ; ਸੁਨਹਿਰੀ → ਸ਼ਹਿਦ
  39. ਮੈਂਗਨੀਜ਼ → ਓਡੀਸ਼ਾ ਸਿਖਰ ‘ਤੇ
  40. ਬਾਕਸਾਈਟ → ਓਡੀਸ਼ਾ ਸਿਖਰ ‘ਤੇ
  41. ਕੋਇਲਾ → ਝਾਰਖੰਡ (ਝਾਰੀਆ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ)
  42. ਸੋਨਾ → ਕੋਲਾਰ (ਕਰਨਾਟਕ) – ਹੁਣ ਬੰਦ; ਸਰਗਰਮ → ਹੁੱਟੀ
  43. ਤੇਲ ਰਿਫਾਇਨਰੀ → ਜਾਮਨਗਰ (ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ, ਰਿਲਾਇੰਸ) ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ
  44. ONGC ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤੇਲ ਖੋਜ → 1956 (ਲੁਨੇਜ, ਗੁਜਰਾਤ)
  45. NHPC → 1975; NTPC → 1975
  46. ਪਹਿਲਾ ਪਰਮਾਣੂ ਪਲਾਂਟ → ਤਾਰਾਪੁਰ (1969)
  47. ਹਵਾ ਊਰਜਾ → ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ
  48. ਸੋਲਰ ਪਾਰਕ → ਭਾਦਲਾ (ਰਾਜ) 2,245 MW
  49. ਮੁਦਰਾ ਛਪਾਈ ਪ੍ਰੈਸਾਂ → ਨਾਸਿਕ ਅਤੇ ਦਿਵਾਸ (ਸਿੱਕੇ); ਮੈਸੂਰ ਅਤੇ ਸਾਲਬੋਨੀ (ਨੋਟ)
  50. ਭਾਰਤੀ ਪਹਿਲੀ ਜਨਗਣਨਾ → 1872 (ਗੈਰ-ਸਮਕਾਲੀ); ਪਹਿਲੀ ਸਮਕਾਲੀ → 1881

SECTION-4 : ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਰੁਝਾਨ

(NTPC CBT-1 2016-21 ਅਤੇ Group-D 2018-22 ਤੋਂ ਸੰਕਲਿਤ)
• ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਰ → ਭਾਰਤ-ਰਾਜ ਤੱਥ (20-25 %)
• ਅਗਲਾ → ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕ/ਨਦੀਆਂ/ਡੈਮ (12-15 %)
• ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਲੇਖ/ਅਨੁਸੂਚੀਆਂ (10-12 %)
• ਇਨਾਮ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ (ਨੋਬਲ, ਭਾਰਤ ਰਤਨ) (8-10 %)
• ਜਨਗਣਨਾ-2011 ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਅਤੇ ਸਾਖਰਤਾ/ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ (7-9 %)
• ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਅਤੇ ਸਾਲ (6-8 %)
• ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਿਸਾਈਲ (5-7 %)
• ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖਕ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ (4-6 %)
ਰਾਜ-ਤੱਥ + ਨਦੀਆਂ/ਪਾਰਕਾਂ ‘ਤੇ 40 % ਸਮਾਂ ਲਗਾਓ; ਸੰਵਿਧਾਨ ‘ਤੇ 25 %; ਬਾਕੀ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਅਨੁਸਾਰ।


SECTION-5 : ONE-LINER CAPSULE (100)

  1. ਭਾਰਤ 7 ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਸਰਹੱਦ ਸਾਂਝੀ ਕਰਦਾ ਹੈ
  2. ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਪਾਲਕ ਜਲੜੰਧ ਅਤੇ ਮਨਾਰ ਦੀ ਖਾੜੀ ਨਾਲ ਵੱਖ ਹੋਇਆ
  3. ਮਲਾਕਾ ਜਲੜੰਧ → ਸੂਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿਚਕਾਰ
  4. ਇੰਦਰਾ ਪਾਇੰਟ ਡੁੱਬਿਆ → 2004 ਸੂਨਾਮੀ
  5. ਡੰਕਨ ਪੈਸੇਜ → ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਲਿਟਲ ਅੰਡਮਾਨ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਦਾ
  6. ਦਸ ਡਿਗਰੀ ਚੈਨਲ → ਕਾਰ-ਨਿਕੋਬਾਰ ਅਤੇ ਲਿਟਲ ਨਿਕੋਬਾਰ
  7. ਅੱਠ ਡਿਗਰੀ ਚੈਨਲ → ਮਿਨੀਕੋਏ ਅਤੇ ਮਾਲਦੀਪ
  8. ਜੋਜਿਲਾ → ਸ੍ਰੀਨਗਰ-ਲੇਹ ਵਿਚਕਾਰ
  9. ਸ਼ਿਪਕੀ-ਲਾ → ਹਿਮਾਚਲ-ਤਿਬਤ
  10. ਲਿਪੁਲੇਖ → ਉਤਰਾਖੰਡ-ਤਿਬਤ (ਕੈਲਾਸ-ਮਨਸਰੋਵਰ)
  11. ਨਾਥੂ-ਲਾ → ਸਿਕਕਿਮ-ਤਿਬਤ (ਪੁਰਾਣਾ ਰੇਸ਼ਮ ਰਾਹ)
  12. ਜੇਲਪ-ਲਾ → ਸਿਕਕਿਮ-ਤਿਬਤ
  13. ਬੋਮਦੀ-ਲਾ → ਅਰੁਣਾਚਲ-ਤਿਬਤ
  14. ਡਿਫੂ ਪਾਸ → ਅਰੁਣਾਚਲ-ਮਿਆਨਮਾਰ
  15. K2 (ਗੋਡਵਿਨ-ਆਸਟਨ) → ਭਾਰਤੀ ਉਪ-ਮਹਾਂਦੀਪ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਚੋਟੀ (PoK ਵਿੱਚ)
  16. ਸਾਲਟੋਰੋ ਪਹਾੜੀ → ਸਿਆਚਿਨ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ
  17. ਕਾਰਾਕੋਰਮ ਹਾਈਵੇ → ਚੀਨ-ਪਾਕ (KKH)
  18. ਗੰਗਾ-ਬ੍ਰਹਮਪੁਤਰ ਡੈਲਟਾ → ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ
  19. ਸੁੰਦਰਬਨ ਡੈਲਟਾ → ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝਾ
  20. ਰਣ ਆਫ਼ ਕਚ्छ → ਭਾਰਤ-ਪਾਕ ਸਰਹੱਦ (ਸਿਰ ਕਰੀਕ ਵਿਵਾਦ)
  21. ਕਰਕ ਰੇਖਾ → 23½°N
  22. ਮਿਆਰੀ ਸਮਾਂ → 82½°E (ਮਿਰਜ਼ਾਪੁਰ-ਯੂਪੀ)
  23. IST = GMT + 5:30
  24. ਭਾਰਤ ਕੋਲ ਦੁਨੀਆ ਦੀ 2.4 % ਧਰਤੀ, 17 % ਆਬਾਦੀ
  25. ਭੂ-ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿਭਾਗ → 6 (ਉੱਤਰੀ ਪਹਾੜ, ਮੈਦਾਨ, ਰੇਗਿਸਥਾਨ, ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ, ਤਟ, ਟਾਪੂ)
  26. ਪੱਛਮੀ ਘਾਟ → ਲਗਾਤਾਰ; ਪੂਰਬੀ → ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ
  27. ਭੋਰ ਘਾਟ → ਮੁੰਬਈ-ਪੂਣੇ (ਰੇਲ/ਸੜਕ)
  28. ਪਾਲ ਘਾਟ → ਕੇਰਲ-ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਰੇਲ ਰੂਟ
  29. ਥਾਲ ਘਾਟ → ਮੁੰਬਈ-ਨਾਸਿਕ
  30. ਇਲਾਚੀ ਪਹਾੜੀਆਂ → ਕੇਰਲ-ਤਮਿਲਨਾਡੂ
  31. ਅਨਾਮਲਾਈ → ਤਮਿਲਨਾਡੂ-ਕੇਰਲ; ਨੀਲਗਿਰੀ → ਤਮਿਲਨਾਡੂ-ਕੇਰਲ-ਕਰਨਾਟਕ ਮੋੜ
  32. ਮੈਕਲ → ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ; ਮਹਾਦੇਵ → ਮਧ੍ਯ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
  33. ਅਰਾਵਲੀ → ਦਿੱਲੀ-ਹਰਿਆਣਾ-ਰਾਜਸਥਾਨ-ਗੁਜਰਾਤ
  34. ਗੁਰੂ ਸ਼ਿਖਰ → ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਅਰਾਵਲੀ (ਮਾਊਂਟ ਆਬੂ)
  35. ਦੱਖਣੀ ਪਠਾਰ → ਲਾਵਾ ਮੂਲ (ਬੇਸਾਲਟ)
  36. ਮੇਘਾਲਯਾ ਪਠਾਰ → ਯੂਰੇਨੀਅਮ ਅਤੇ ਕੋਲੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ
  37. ਛੋਟਾ ਨਾਗਪੁਰ → ਭਾਰਤ ਦਾ ਖਣਿਜ ਦਿਲ
  38. ਦਾਮੋਦਰ ਘਾਟੀ → “ਭਾਰਤ ਦਾ ਰੂਰ”
  39. ਰਾਜਸਥਾਨ ਬੈਗ → ਰੇਗਿਸਥਾਨ ਅੰਦਰੂਨੀ ਨਿਕਾਸੀ
  40. ਲੂਣੀ → ਖਾਰਾ ਦਰਿਆ (ਰਾਜ)
  41. ਸਬਰਮਤੀ → ਮੂਲ ਅਰਾਵਲੀ; ਮੂੰਹ ਖੰਭਾਤ ਦੀ ਖਾੜੀ
  42. ਮਾਹੀ → ਮਧ੍ਯ ਪ੍ਰਦੇਸ਼-ਰਾਜਸਥਾਨ-ਗੁਜਰਾਤ
  43. ਪੇਰੀਅਰ → ਕੇਰਲ; ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਪੱਛਮ ਵਹਿ ਰਿਹਾ (244 ਕਿਮੀ)
  44. ਸ਼ਰਾਵਤੀ → ਜੋਗ ਝਰਨਾ (ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਡਿੱਗਣਾ)
  45. ਕਾਵੇਰੀ → “ਦੱਖਣ ਦੀ ਗੰਗਾ”
  46. ਗੋਦਾਵਰੀ → ਦੱਖਣ ਗੰਗਾ (ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪੀ)
  47. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ → ਮਹਾਬਲੇਸ਼ਵਰ ਮੂਲ
  48. ਤੁੰਗਭਦਰਾ → ਹੰਪੀ ਇਸ ਦੇ ਕੰਢੇ
  49. ਪੇਨਾਰ → ਆਂਧ੍ਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
  50. ਸੁਬਰਨਰੇਖਾ → ਓਡੀਸ਼ਾ-ਝਾਰਖੰਡ-ਬੰਗਾਲ
  51. ਬ੍ਰਹਮਪੁਤਰ → ਸਿਆੰਗ-ਦਿਹਾਂਗ ਅਰੁਣਾਚਲ ਵਿੱਚ
  52. ਬਾਰਕ → ਅਸਾਮ-ਮਣੀਪੁਰ; ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੁਰਮਾ-ਮੇਘਨਾ
  53. ਫਰਕਾ → ਹੂਗਲੀ ਨੂੰ ਨਹਿਰ ਰਾਹੀਂ ਪਾਣੀ ਦਿੰਦਾ
  54. ਸਿੰਧੂ ਜਲ ਸੰਧੀ → 1960 (ਚਿਨਾਬ ਪਾਕ ਨੂੰ ਅਲਾਟ)
  55. ਤੀਸਤਾ → ਭਾਰਤ-ਸਿਕਕਿਮ-ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿਵਾਦ
  56. ਸਰਦਾਰ ਸਰੋਵਰ → ਨਰਮਦਾ; ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਕੰਕਰੀਟ ਡੈਮ
  57. ਪੋਂਗ ਡੈਮ → ਬਿਆਸ (ਹਿਮਾਚਲ)
  58. ਰਣਜੀਤ ਸਾਗਰ ਡੈਮ → ਰਾਵੀ (ਪੰਜਾਬ)
  59. ਉਕਾਈ ਡੈਮ → ਤਾਪੀ (ਗੁਜ)
  60. ਮੇਟਟੂਰ ਡੈਮ → ਕਾਵੇਰੀ (ਤਮਿਲਨਾਡੂ)
  61. ਅਲਮੱਟੀ → ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ (ਕਰਨਾਟਕ)
  62. ਨਾਗਾਰਜੁਨ ਸਾਗਰ → ਆਂਧ੍ਰ-ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਸਰਹੱਦ
  63. ਸ੍ਰੀਸ਼ੈਲਮ → ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ (ਆਂਧ੍ਰ)
  64. ਇੰਦਿਰਾ ਸਾਗਰ → ਨਰਮਦਾ (ਮਧ੍ਯ ਪ੍ਰਦੇਸ਼)
  65. ਕੋਇਨਾ → ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ (ਭੂਚਾਲ ਖੇਤਰ)
  66. ਇਡੁੱਕੀ → ਪੇਰੀਅਰ (ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਆਰਚ ਡੈਮ)
  67. ਭakra ਨੰਗਲ → ਗੋਵਿੰਦ ਸਾਗਰ ਜਲਾਸ਼ਯ
  68. ਹੀਰਾਕੁਡ → ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਡੈਮ (25.8 ਕਿਮੀ)
  69. ਗਾਂਧੀ ਸਾਗਰ → ਚੰਬਲ (ਮਧ੍ਯ ਪ੍ਰਦੇਸ਼)
  70. ਰਾਣਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਾਗਰ → ਚੰਬਲ (ਰਾਜ)
  71. ਜਵਾਹਰ ਸਾਗਰ → ਚੰਬਲ
  72. ਮਾਟਾਤਿਲਾ → ਬੇਤਵਾ (ਯੂਪੀ-ਮਧ੍ਯ ਪ੍ਰਦੇਸ਼)
  73. ਰਾਜਘਾਟ → ਬੇਤਵਾ (ਮਧ੍ਯ ਪ੍ਰਦੇਸ਼)
  74. ਰਿਹੰਦ → ਸੋਨ ਸਹਾਇਕ (ਯੂਪੀ)
  75. ਮਯੂਰਾਕਸ਼ੀ → ਪੱਛਮ ਬੰਗਾਲ
  76. ਕਕਰਾਪਾਰਾ → ਤਾਪੀ ਖਾੜੀ (ਗੁਜ)
  77. ਫਰਕਾ ਬੈਰਾਜ → ਕੋਲਕਾਤਾ ਬੰਦਰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ
  78. DVC → 1948 (ਦਾਮੋਦਰ)
  79. ਭakra ਬਿਆਸ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਬੋਰਡ → 1967
  80. ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਲਮਾਰਗ-1 → ਹਲਦੀਆ-ਇਲਾਹਾਬਾਦ (ਗੰਗਾ)
  81. NW-2 → ਬ੍ਰਹਮਪੁਤਰ (ਧੁਬਰੀ-ਸਦੀਆ)
  82. NW-3 → ਪੱਛਮੀ ਤਟ ਨਹਿਰ (ਕੇਰਲ)
  83. NW-4 → ਗੋਦਾਵਰੀ-ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਨਹਿਰਾਂ
  84. NW-5 → ਮਹਾਨਦੀ-ਬ੍ਰਹਮਣੀ ਡੈਲਟਾ
  85. ਸੇਥੂਸਮੁੰਦਰਮ → ਪਾਲਕ ਜਲੜੰਧ ਚੈਨਲ
  86. ਕੰਡਲਾ → ਪਹਿਲਾ ਮੁਕਤ ਵਪਾਰ ਖੇਤਰ (1965)
  87. ਡਾਇਮੰਡ ਹਾਰਬਰ → ਹੂਗਲੀ ਖਾੜੀ
  88. ਪਾਰਾਦੀਪ → ਓਡੀਸ਼ਾ (ਲੋਹਾ ਅਯਸਕ)
  89. ਵਿਸਾਖਾਪਟਨਮ → ਸਭ ਤੋਂ ਡੂੰਘਾ ਬੰਦਰ (ਕੁਦਰਤੀ)
  90. ਚੇਨਈ → ਕ੍ਰਿਤ੍ਰਿਮ, ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ (ਪੂਰਬ)
  91. ਮੁੰਬਈ → ਆਉਟਪੁਟ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ
  92. ਮੋਰਮੂਗਾਓ → ਗੋਆ (ਲੋਹਾ ਅਯਸਕ)
  93. ਨਿਊ ਮੰਗਲੂਰ → ਕਰਨਾਟਕ (ਲੋਹਾ ਅਯਸਕ)
  94. ਏਨੋਰ → ਤਮਿਲਨਾਡੂ (ਕੋਲਾ)
  95. ਤੂਤਿਕੋਰਿਨ → ਤਮਿਲਨਾਡੂ (ਸਭ ਤੋਂ ਦੱਖਣੀ)
  96. ਦੀਨਦਯਾਲ (ਕੰਡਲਾ) → ਜਵਾਰੀ ਬੰਦਰ
  97. ਜਵਾਹਰਲਾਲ ਨੇਹਰੂ → ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਨਟੇਨਰ (ਨਵੀ ਮੁੰਬਈ)
  98. ਪੋਰਟ ਬਲੇਅਰ → 13 ਮੁੱਖ ਬੰਦਰਾਂ ਨੋਟੀਫਾਈ
  99. ਸਾਗਰ ਟਾਪੂ → ਗੰਗਾ ਡੈਲਟਾ (ਗੰਗਾਸਾਗਰ ਮੇਲਾ)
  100. ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਮ → ਪੰਬਨ ਰੇਲ ਪੁਲ (ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪੁਲ)

SECTION-6 : ਆਮ ਭਰਮ ਦੂਰ

ਅਕਸਰ ਭਰਮ RRB ਵੱਲੋਂ ਪੁੱਛਿਆ ਸਹੀ ਤੱਥ
ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਦੀ ਗੰਗਾ (ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲੰਬਾਈ) – ਗੋਦਾਵਰੀ ਸਿਰਫ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਹੈ
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ (ਖੇਤਰਫਲ) ਵੁਲਰ (ਮਿੱਠਾ) – ਚਿਲਕਾ (ਲਗੂਨ) ਖਾਰਾ ਅਤੇ ਖਾਰਾ-ਮਿੱਠਾ ਹੈ
ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਡੈਮ ਟੇਹਰੀ (260 ਮੀ.) – ਭakra (226 ਮੀ.) ਦੂਜਾ ਹੈ
ਪਹਿਲਾ ਬਾਇਓਸਫੀਅਰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਨੀਲਗਿਰੀ (1986) – ਨੰਦਾ ਦੇਵੀ 1988
ਪਹਿਲਾ IIT ਅਤੇ IIM ਖੜਗਪੁਰ (1951) ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ (1961)
ਪਹਿਲੀ ਟਾਕੀ ਫਿਲਮ ਆਲਮ ਆਰਾ (1931) – ਰਾਜਾ ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ (1913) ਮੂਕ
ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਪਹਿਲਾ ਭਾਰਤੀ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ (1913) – ਗਾਂਧੀ ਨਹੀਂ
ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਪਾਟਿਲ – ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨਹੀਂ (ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ)
ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ – ਸਰੋਜਿਨੀ ਨਾਇਡੂ ਨਹੀਂ (ਰਾਜਪਾਲ)
ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਸੰਵਿਧਾਨ ਭਾਰਤ – ਅਮਰੀਕਾ ਨਹੀਂ

SECTION-7 : ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਦੇ ਤਰੀਕੇ

  1. ਕਰਕ ਰੇਖਾ ਤੋਂ ਲੰਘਣ ਵਾਲੇ 8 ਰਾਜ: “Gujarat Rajasthan MP Chhattisgarh Jharkhand West-Bengal Tripura Mizoram-Nagaland” → G-R-M-C-J-W-T-M-N (Grand-father Ram Chandra Ji Went To Mumbai North)
  2. ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਨਦੀਆਂ (Narmada-Tapi-Sabarmati-Mahi-Periyar) → “NaTaSaMaP” (ਜਿਵੇਂ Namaste)
  3. ਅਨੁਸੂਚੀਆਂ 1-12: “T-L-F-UL-PS-DS-FS-LS-LS-LS-LS-LS” → ਸੋਚੋ “The Lion Fought Under Parliament Street, Delhi, For Large States, Local Self, Land, Legal, Liquor, Language”
  4. ਮੂਲ ਭਾਰਤੀ ਕਰਤਵ 51A: 10 ਮੂਲ → ਯਾਦ ਰੱਖੋ “National Flag + National Anthem + Constitution + Army + Broke violence + Public + Property + Science + Environment + Education” (11ਵਾਂ 2002 ਵਿੱਚ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ = “women dignity”)
  5. ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਪੱਛਮ-ਪੂਰਬ: “K-M-M-G-M-T-C-V-P-N-E-T” (Kandla-Mumbai-Mormugao-Mangalore-Cochin-Tuticorin-Chennai-Visakhapatnam-Paradip-Haldia-Ennore)

SECTION-8 : ਆਖ਼ਰੀ ਘੰਟੇ ਦੀ ਰਿਵੀਜ਼ਨ – 20 ਸੁਪਰ-ਹਿੱਟ

  1. ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਨਦੀ → ਗੰਗਾ
  2. ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਚੋਟੀ → ਕਾਂਗਚੇਨਜੰਗਾ
  3. ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਜ ਖੇਤਰ → ਰਾਜਸਥਾਨ
  4. ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਬਾਦੀ → ਯੂਪੀ
  5. ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸਾਖਰਤਾ → ਕੇਰਲ
  6. ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ → ਹਰਿਆਣਾ
  7. ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਤਟਰੇਖਾ → ਗੁਜਰਾਤ
  8. ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ → ਐਨਐਚ-44
  9. ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਰੇਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ → ਹੁੱਬਲੀ
  10. ਪਹਿਲਾ ਬਾਇਓਸਫੀਅਰ → ਨੀਲਗਿਰੀ
  11. ਟਾਈਗਰ ਰਾਜ → ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
  12. ਇਕੋ ਇਕ ਸਰਗਰਮ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ → ਬੈਰਨ ਆਈਲੈਂਡ
  13. ਕਰੰਸੀ ਨੋਟ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ → ਨਾਸਿਕ, ਦਿਵਾਸ, ਮੈਸੂਰ, ਸਾਲਬੋਨੀ
  14. ਪਹਿਲਾ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਪਲਾਂਟ → ਤਾਰਾਪੁਰ
  15. ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਡੈਮ → ਹਿਰਾਕੁਡ
  16. ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਡੈਮ → ਤੇਹਰੀ
  17. ਪਹਿਲਾ ਆਈਆਈਐਮ → ਕੋਲਕਾਤਾ
  18. ਪਹਿਲਾ ਆਈਆਈਟੀ → ਖੜਗਪੁਰ
  19. ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਾਨਵਰ → ਟਾਈਗਰ; ਪੰਛੀ → ਮੋਰ; ਫੁੱਲ → ਕਮਲ; ਫਲ → ਆਮ; ਰੁੱਖ → ਬਰਗਦ
  20. ਭਾਰਤ ਦਾ ਨਾਅਰਾ → ਸਤ੍ਯਮੇਵ ਜਯਤੇ (ਉਪਨਿਸ਼ਦ)

ਸਭ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ – ਇਹ ਸ਼ੀਟ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਪੂਰੀ ਕਰੋ ਅਤੇ ਸਟੈਟਿਕ ਜੀਕੇ ਤੁਹਾਡੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗੀ!