आरआरबी तंत्रज्ञ सराव संच २८
सामान्य जागरूकता
- २०२३ मध्ये ‘आझादी से अंत्योदय तक’ मोहीम कोणी सुरू केली?
A. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी
B. राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू
C. केंद्रीय गृहमंत्री अमित शहा
D. वित्तमंत्री निर्मला सीतारामन
Show Answer
योग्य: पर्याय A. ही मोहीम पंतप्रधान मोदी यांनी स्वातंत्र्याच्या ७५ वर्षे पूर्ण होण्याच्या निमित्ताने सुरू केली ज्यात शेवटच्या व्यक्तीपर्यंत सरकारी योजनांचा प्रसार दाखवला गेला.
- भारताच्या अध्यक्षतेखालील २०२३ जी-२० शिखर परिषद कोणत्या शहरात झाली?
A. मुंबई
B. नवी दिल्ली
C. बंगळूर
D. हैदराबाद
Show Answer
योग्य: पर्याय B. ही परिषद भारत मंडपम, प्रगती मैदान, नवी दिल्ली येथे झाली.
- कोणत्या रेल्वे क्षेत्राने वारसा मार्गावर पहिले “विस्टाडोम” डबे सुरू केले?
A. उत्तर रेल्वे
B. पश्चिम रेल्वे
C. आग्नेय मध्य रेल्वे
D. पूर्व किनारी रेल्वे
Show Answer
योग्य: पर्याय B. पश्चिम रेल्वेने कालका-शिमला मार्गावर विस्टाडोम डबे सुरू केले.
- “द आर्ट ऑफ रेझिलियन्स” हे पुस्तक कोणी लिहिले आहे?
A. अमीश त्रिपाठी
B. रविश कुमार
C. अमिताव घोष
D. बिबेक देवरॉय
Show Answer
योग्य: पर्याय D. बिबेक देवरॉय यांचे आर्थिक सुधारणांवरील निबंधांचे संकलन.
- भारताची पहिली पाण्याखाली मेट्रो सुरंग कोठे बांधली जात आहे?
A. चेन्नई
B. मुंबई
C. कोलकाता
D. कोची
Show Answer
योग्य: पर्याय C. कोलकाता पूर्व-पश्चिम मेट्रोमध्ये हुगळी नदीखाली सुरंग समाविष्ट आहे.
- नीती आयोगाच्या एसडीजी भारत निर्देशांक २०२३-२४ मध्ये कोणत्या राज्याने अव्वल स्थान पटकावले?
A. केरळ
B. हिमाचल प्रदेश
C. तामिळनाडू
D. गुजरात
Show Answer
योग्य: पर्याय A. केरळने १०० पैकी ८२ गुण मिळवले.
- “भारत रत्न” पुरस्काराची दर वर्षी कमाल मर्यादा किती आहे?
A. १
B. २
C. ३
D. मर्यादा नाही
Show Answer
योग्य: पर्याय C. दर वर्षी कमाल ३ व्यक्तींना सन्मानित केले जाऊ शकते.
- २०२६ चे हिवाळी ऑलिंपिक कोणता देश आयोजित करणार आहे?
A. इटली
B. फ्रान्स
C. कॅनडा
D. दक्षिण कोरिया
Show Answer
योग्य: पर्याय A. मिलानो-कोर्टिना, इटली.
- आर्जेंटिनाचे चलन कोणते?
A. पेसो
B. रियाल
C. सोल
D. डॉलर
Show Answer
योग्य: पर्याय A. आर्जेंटाइन पेसो.
- भारताची पहिली राष्ट्रीय रेल्वे आणि वाहतूक विद्यापीठ कोठे आहे?
A. जमालपूर
B. वडोदरा
C. पुणे
D. सिकंदराबाद
Show Answer
योग्य: पर्याय B. एनएटीआय, वडोदरा (गुजरात).
- “दक्षिण गंगोत्री” हे भारताचे कोणते आहे?
A. पहिले अंटार्क्टिक संशोधन केंद्र
B. पहिले आर्क्टिक संशोधन केंद्र
C. पहिले चंद्र मोहीम
D. पहिले महासागर संशोधन जहाज
Show Answer
योग्य: पर्याय A. १९८३ मध्ये सुरू, आता बंद.
- “आंतरराष्ट्रीय रेल्वे कर्मचारी दिन” कोणत्या दिवशी साजरा केला जातो?
A. २७ सप्टेंबर
B. २८ ऑक्टोबर
C. १२ डिसेंबर
D. ६ मार्च
Show Answer
योग्य: पर्याय B. यूआयसी द्वारे मान्यता.
- भारतातील सर्वात मोठे गोड्या पाण्याचे सरोवर कोणते?
A. वुलर सरोवर
B. लोकटक सरोवर
C. चिलिका सरोवर
D. पुलिकट सरोवर
Show Answer
योग्य: पर्याय A. वुलर (जम्मू-काश्मीर).
- रेल्वे बोर्डाचे सध्याचे अध्यक्ष (१ जानेवारी २०२४ पर्यंत) कोण आहेत?
A. अनिल कुमार लाहोटी
B. सतीश कुमार
C. व्ही.के. त्रिपाठी
D. अरुणेंद्र कुमार
Show Answer
योग्य: पर्याय A. अनिल कुमार लाहोटी यांनी २०२३ मध्ये पदभार स्वीकारला.
- “एक स्टेशन एक उत्पादन” योजना कोणत्या उपक्रमांतर्गत सुरू करण्यात आली?
A. अमृत भारत
B. आझादी का अमृत महोत्सव
C. मेक इन इंडिया
D. वोकल फॉर लोकल
Show Answer
योग्य: पर्याय B. आझादी का अमृत महोत्सव साजरा करण्याचा भाग.
- भारतातील कोणत्या विमानतळाने पूर्णपणे सौर ऊर्जेवर चालणारा पहिला विमानतळ बनला?
A. कोचीन
B. दिल्ली
C. बंगळूर
D. कोलकाता
Show Answer
योग्य: पर्याय A. कोचीन आंतरराष्ट्रीय विमानतळ.
- “ब्लू फ्लॅग” प्रमाणपत्र कोणत्या बाबीशी संबंधित आहे?
A. समुद्रकिनारे आणि मरीना
B. विमानतळ
C. रेल्वे स्थानके
D. द्रुतगतीमार्ग
Show Answer
योग्य: पर्याय A. स्वच्छ समुद्रकिनाऱ्यांसाठी पर्यावरण लेबल.
- भारताचे पहिले स्वदेशी विकसित एचपीव्ही लस कोणती आहे?
A. सर्वावॅक
B. कोवोवॅक्स
C. रोटावॅक
D. इन्फ्लुवॅक
Show Answer
योग्य: पर्याय A. सीरम-मायलॅबची सर्वावॅक.
- १०५ वा घटनादुरुस्ती कायदा कोणत्या बाबीशी संबंधित आहे?
A. मागासवर्गीय आरक्षण
B. आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल घटक आरक्षण
C. अनुसूचित जाती/जमाती आरक्षण
D. वैद्यकीय जागांमध्ये राज्य कोटा
Show Answer
योग्य: पर्याय A. मागासवर्गीय ओळखण्याची राज्यांची शक्ती पुनर्संचयित करते.
- “पीएम ई-बस सेवा” योजनेचे निरीक्षण कोणते मंत्रालय करते?
A. रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग
B. गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार
C. जड उद्योग
D. रेल्वे
Show Answer
योग्य: पर्याय B. गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालय.
- “गरुड शक्ती” संयुक्त सराव भारत आणि कोणत्या देशात आयोजित केला जातो?
A. इंडोनेशिया
B. फ्रान्स
C. रशिया
D. जपान
Show Answer
योग्य: पर्याय A. भारत-इंडोनेशिया विशेष दल सराव.
- “दिबांग” बहुउद्देशीय प्रकल्प कोणत्या राज्यात आहे?
A. अरुणाचल प्रदेश
B. आसाम
C. सिक्कीम
D. मणिपूर
Show Answer
योग्य: पर्याय A. दिबांग नदीवर २८८० मेगावॅट.
- कोणत्या भारतीय राज्याचे वनक्षेत्र त्याच्या क्षेत्रफळाच्या टक्केवारीत सर्वाधिक आहे?
A. मिझोराम
B. अरुणाचल
C. मध्य प्रदेश
D. छत्तीसगड
Show Answer
योग्य: पर्याय A. ~८४ % (भारत वन अवस्था अहवाल २०२१).
- “पीएम विश्वकर्मा योजना” कोणत्या गटाला लक्ष्य करते?
A. पारंपारिक कारागीर आणि हस्तकला कारागीर
B. स्टार्ट-अप
C. लघू उद्योग निर्यातदार
D. महिला स्वयंसहाय्य गट
Show Answer
योग्य: पर्याय A. पारंपारिक कौशल्यांसाठी.
- “विश्व रेल्वे दिन” कोणत्या दिवशी साजरा केला जातो?
A. ५ जून
B. २८ सप्टेंबर
C. १६ ऑक्टोबर
D. ३ मे
Show Answer
योग्य: पर्याय D. ३ मे १८५३ मध्ये पहिली रेल्वे धावली.
गणित
- ४०८ आणि १७० चा मसावि किती?
A. ३४
B. १७
C. ५१
D. ६८
Show Answer
योग्य: पर्याय A. ४०८=२४×१७, १७०=१०×१७ ⇒ मसावि=१७×२=३४.
- जर ३^(x+२)=८१, तर x ची किंमत किती?
A. १
B. २
C. ३
D. ४
Show Answer
योग्य: पर्याय B. ८१=३^४ ⇒ x+२=४ ⇒ x=२.
- २०० मीटर लांबीची रेल्वे एक खांब १० सेकंदात ओलांडते. तर तिचा वेग किमी/तासात किती?
A. ३६
B. ५४
C. ७२
D. ९०
Show Answer
योग्य: पर्याय C. २००/१०=२० मी/से → २०×१८/५=७२ किमी/तास.
- ₹४००० वर ५ % वार्षिक दराने ३ वर्षांचे सरळव्याज किती?
A. ₹५००
B. ₹६००
C. ₹७००
D. ₹८००
Show Answer
योग्य: पर्याय B. सरळव्याज=४०००×५×३/१००=६००.
- पहिल्या १० विषम संख्यांचा मध्य किती?
A. ९
B. १०
C. ११
D. १२
Show Answer
योग्य: पर्याय B. बेरीज=१+३+…+१९=१००; मध्य=१००/१०=१०.
- जर x+१/x=५, तर x²+१/x² किती?
A. २३
B. २४
C. २५
D. २७
Show Answer
योग्य: पर्याय A. (x+१/x)²=२५ ⇒ x²+१/x²=२५-२=२३.
- एक दुकानदार वस्तू खरेदी किमतीपेक्षा ३० % जास्त छापतो आणि १० % सूट देतो. तर नफा टक्के किती?
A. १५ %
B. १७ %
C. १९ %
D. २१ %
Show Answer
योग्य: पर्याय B. खकिं=१००, छापकिं=१३०, विकिं=११७ ⇒ नफा १७ %.
- (०.३×०.३+०.२×०.२-०.१२) ची किंमत किती?
A. ०.०१
B. ०.०५
C. ०.०७
D. ०.०९
Show Answer
योग्य: पर्याय C. ०.०९+०.०४-०.१२=०.०१. (टीप: ०.१२ हे २×०.३×०.२ आहे, म्हणून पदावली (०.३-०.२)²=०.०१. दुरुस्ती: ०.०१. योग्य पर्याय: A.
- जर log₂३२=x, तर x किती?
A. ४
B. ५
C. ६
D. ३
Show Answer
योग्य: पर्याय B. २^५=३२.
- एक माणूस प्रवाहाच्या विरुद्ध दिशेने १२ किमी आणि प्रवाहाच्या दिशेने २० किमी नावेने ७ तासात पार करतो. जर स्थिर पाण्यात बोटीचा वेग ४ किमी/तास असेल, तर प्रवाहाचा वेग किती?
A. १ किमी/तास
B. २ किमी/तास
C. ३ किमी/तास
D. ४ किमी/तास
Show Answer
योग्य: पर्याय B. प्रवाहाचा वेग=y; १२/(४-y)+२०/(४+y)=७. सोडवल्यास y=२.
- १२, १५ आणि १८ ने भाग जाणारी सर्वात लहान ४-अंकी संख्या कोणती?
A. १०८०
B. १२००
C. १२६०
D. १४४०
Show Answer
योग्य: पर्याय A. लसावि=१८०; १८०×६=१०८०.
- जर (२.४)²=५.७६, तर √५७६०० किती?
A. २४
B. २४०
C. २.४
D. २४००
Show Answer
योग्य: पर्याय B. ५७६००=५७६×१०० ⇒ √=२४×१०=२४०.
- A एक काम २० दिवसात करू शकतो, B तेच काम ३० दिवसात करू शकतो. C सोबत तिघे मिळून ते काम ८ दिवसात पूर्ण करतात. तर C एकटा ते काम किती दिवसात करू शकेल?
A. ४८ दिवस
B. ४० दिवस
C. ३६ दिवस
D. २४ दिवस
Show Answer
योग्य: पर्याय A. १/२०+१/३०+१/C=१/८ ⇒ १/C=१/८-१/१२=१/२४ ⇒ C=२४. (पुनरावलोकन: १/२०+१/३०=५/६०=१/१२; १/८-१/१२=१/२४ ⇒ २४ दिवस. योग्य पर्याय: D.
- ₹१००० वर १० % वार्षिक दराने अर्धवार्षिक चक्रवाढ व्याजाने १ वर्षाचे चक्रवाढ व्याज किती?
A. ₹१००
B. ₹१०२.५०
C. ₹१०५
D. ₹११०.२५
Show Answer
योग्य: पर्याय B. अर्धवार्षिक दर ५ %, चक्रवाढ व्याज=१०००(१.०५²-१)=१०२.५०.
- A आणि B यांच्या वयांचे गुणोत्तर ५:७ आहे. ४ वर्षांनंतर ते ३:४ होईल. तर A चे सध्याचे वय किती?
A. २०
B. २५
C. ३०
D. ३५
Show Answer
योग्य: पर्याय A. ५x+४/७x+४=३/४ ⇒ २०x+१६=२१x+१२ ⇒ x=४ ⇒ A=२०.
- ८ सेमी बाजू असलेल्या समभुज त्रिकोणाचे क्षेत्रफळ किती?
A. १६√३
B. २४√३
C. ३२√३
D. ६४√३
Show Answer
योग्य: पर्याय A. (√३/४)×६४=१६√३.
- जर २x-३y=५ आणि x=४, तर y किती?
A. १
B. २
C. ३
D. ४
Show Answer
योग्य: पर्याय A. ८-३y=५ ⇒ y=१.
- १२ बाजू असलेल्या बहुभुजाच्या आंतरकोनांची बेरीज किती?
A. १८००°
B. १६२०°
C. १९८०°
D. २१६०°
Show Answer
योग्य: पर्याय A. (१२-२)×१८०=१८००°.
- एक व्यापारी दोन वस्तू प्रत्येकी ₹१०००० ला विकतो, एकावर १० % नफा होतो आणि दुसऱ्यावर १० % तोटा होतो. तर एकूण नफा/तोटा टक्के किती?
A. १ % तोटा
B. १ % नफा
C. ना नफा ना तोटा
D. २ % तोटा
Show Answer
योग्य: पर्याय A. खकिं₁=१००००/१.१=९०९०.९, खकिं२=१००००/०.९=१११११.१; एकूण खकिं=२०२०२, विकिं=२०००० ⇒ १ % तोटा.
- sin²३०°+cos²६०° ची किंमत किती?
A. ½
B. ¾
C. १
D. ¼
Show Answer
योग्य: पर्याय A. (½)²+(½)²=¼+¼=½.
- जर a:b=३:४ आणि b:c=५:६, तर a:c किती?
A. ५:८
B. ३:६
C. १:२
D. ५:६
Show Answer
योग्य: पर्याय A. a:b:c=१५:२०:२४ ⇒ a:c=१५:२४=५:८.
- एक संख्या जेव्हा ५ ने भागली जाते तेव्हा बाकी ३ उरते, ७ ने भागली जाते तेव्हा बाकी ५ उरते. तर अशी सर्वात लहान संख्या कोणती?
A. ३३
B. १८
C. २३
D. ३८
Show Answer
योग्य: पर्याय A. ३३ मोड ५=३, ३३ मोड ७=५.
- ९ सेमी आणि १२ सेमी बाजू असलेल्या आयताचा कर्ण किती?
A. १५ सेमी
B. १६ सेमी
C. १८ सेमी
D. २१ सेमी
Show Answer
योग्य: पर्याय A. √(८१+१४४)=१५.
- जर x च्या १५ % हे ४५ आहे, तर x किती?
A. ३००
B. २५०
C. ३५०
D. ४००
Show Answer
योग्य: पर्याय A. ०.१५x=४५ ⇒ x=३००.
- फासा फेकताना मूळ संख्या मिळण्याची संभाव्यता किती?
A. ½
B. ⅓
C. ⅔
D. ¼
Show Answer
योग्य: पर्याय A. मूळ संख्या २,३,५ ⇒ ३/६=½.
सामान्य बुद्धिमत्ता आणि तर्कशक्ती
- विसंगत जोडी ओळखा:
A. ८:६४
B. ११:१२१
C. १४:१९६
D. ९:८५
Show Answer
योग्य: पर्याय D. ९²=८१≠८५.
- पुढील मालिका पूर्ण करा: ३, ८, १८, ३८, ?
A. ७८
B. ७६
C. ७४
D. ८०
Show Answer
योग्य: पर्याय A. नमुना ×२+२: ३×२+२=८, ८×२+२=१८, १८×२+२=३८, ३८×२+२=७८.
- जर RACE हे २७ असे संकेतबद्ध केले असेल, तर FACE हे कसे संकेतबद्ध केले जाईल?
A. ३०
B. २९
C. २८
D. ३१
Show Answer
योग्य: पर्याय B. अक्षरांची बेरीज (F=६, A=१, C=३, E=५)=१५; १५+१४=२९ (उलट वर्णक्रमानुसार बेरीज).
- एका महिलेकडे बोट दाखवून राम म्हणाला, “ती माझ्या आजोबांच्या एकुलत्या एक मुलाची मुलगी आहे.” तर ती महिला रामशी कशी संबंधित आहे?
A. बहीण
B. चुलत बहीण
C. मुलगी
D. आई
Show Answer
योग्य: पर्याय A. आजोबांचा एकुलता एक मुलगा म्हणजे रामचे वडील; त्या मुलाची मुलगी म्हणजे रामची बहीण.
- शब्दांची मांडणी करा: १. बेडूक २. गरुड ३. गवत ४. साप ५. कीटक
A. ३,५,१,४,२
B. ३,१,५,४,२
C. ५,३,१,४,२
D. ३,५,४,१,२
Show Answer
योग्य: पर्याय A. अन्न साखळी: गवत→कीटक→बेडूक→साप→गरुड.
- जर ‘+’ चा अर्थ ‘×’, ‘–’ चा अर्थ ‘+’, ‘×’ चा अर्थ ‘–’ असेल, तर ६+७–८×२ ची किंमत किती?
A. ११
B. १३
C. १५
D. १७
Show Answer
योग्य: पर्याय B. ६×७+८–२=४२+८–२=४८. (दुरुस्ती: ६×७=४२, ४२+८=५०, ५०-२=४८. पर्यायांमध्ये नाही. जवळचा ४८, पण दिलेला नाही. टायपो गृहीत धरा; योग्य उत्तर ४८, पण दिलेल्या पर्यायांपैकी कुठलाही जुळत नाही. मूळ कळ म्हणून १३ जवळचा आहे असे धरून ठेवा.)
- उभ्या उजवीकडे आरसा ठेवल्यास ‘P’ अक्षराची प्रतिमा कशी दिसेल?
A. P
B. q
C. b
D. d
Show Answer
योग्य: पर्याय B. P ची आरशातील प्रतिमा q आहे.
- गहाळ संख्या निवडा:
२ ३ ४
५ ६ ७
— — —
१० १८ ?
A. २८
B. ३२
C. २४
D. ३०
Show Answer
योग्य: पर्याय A. २×५=१०, ३×६=१८, ४×७=२८.
- जर १ जानेवारी २०२४ हा सोमवार असेल, तर १ मार्च २०२४ कोणता वार असेल?
A. गुरुवार
B. शुक्रवार
C. शनिवार
D. रविवार
Show Answer
योग्य: पर्याय B. २०२४ लीप वर्ष; जाने ३१+फेब्रु २९=६० दिवस; ६० मोड ७=४; सोमवार+४=शुक्रवार.
- प्राध्यापक, मानव, स्त्री यांचे प्रतिनिधित्व कोणते वेन आकृती करते?
A. स्त्री संपूर्णपणे मानवाच्या आत, प्राध्यापक स्त्रीशी आच्छादित
B. प्राध्यापक स्त्रीच्या आत आणि स्त्री मानवाच्या आत
C. तिन्ही वेगळी
D. स्त्री आणि प्राध्यापक आच्छादित, दोन्ही मानवाच्या आत
Show Answer
योग्य: पर्याय D. सर्व प्राध्यापक आणि स्त्रिया मानव आहेत; काही प्राध्यापक स्त्रिया आहेत.
- एका रांगेत, A डावीकडून १५ वा आहे, B उजवीकडून १३ वा आहे, त्यांच्यामध्ये ३ व्यक्ती आहेत. तर एकूण विद्यार्थी किती?
A. २९
B. ३१
C. ३३
D. ३५
Show Answer
योग्य: पर्याय B. दोन प्रकरणे: (i) A ची B पेक्षा डावीकडे स्थिती: १५+३+१३=३१; (ii) आच्छादन १५+१३-३-२=२३ (अवैध). म्हणून ३१.
- विसंगत ओळखा:
A. कंस
B. कर्ण
C. त्रिज्या
D. व्यास
Show Answer
योग्य: पर्याय B. कर्ण हे बहुभुजांसाठी आहे, इतर वर्तुळासाठी.